aboutsummaryrefslogtreecommitdiffstats
diff options
context:
space:
mode:
authorGlenn Morris2007-02-20 04:02:18 +0000
committerGlenn Morris2007-02-20 04:02:18 +0000
commit54b757fa9001cfb075302e1cf3c70dd12ac2bac1 (patch)
treedc3693541fdf757b410ef5ead14af30b9d2f6629
parentf27fdc1b65c91c67310dd579824a68a6e807fd04 (diff)
downloademacs-54b757fa9001cfb075302e1cf3c70dd12ac2bac1.tar.gz
emacs-54b757fa9001cfb075302e1cf3c70dd12ac2bac1.zip
Unjustify.
-rw-r--r--etc/TUTORIAL.eo759
1 files changed, 379 insertions, 380 deletions
diff --git a/etc/TUTORIAL.eo b/etc/TUTORIAL.eo
index df8a3253c4e..e69b2eb0386 100644
--- a/etc/TUTORIAL.eo
+++ b/etc/TUTORIAL.eo
@@ -1,32 +1,32 @@
1Lernilo pri Emacs. Vidu finon por kondiĉoj pri kopii. 1Lernilo pri Emacs. Vidu finon por kondiĉoj pri kopii.
2Mallonga lernilo pri Emakso (Emacs). -- La uzokondiĉojn vd ĉe la fino. 2Mallonga lernilo pri Emakso (Emacs). -- La uzokondiĉojn vd ĉe la fino.
3 3
4Emaksaj ordonoj ĝenerale uzas aŭ la STIR-klavon (ofte markitan "Ctrl" 4Emaksaj ordonoj ĝenerale uzas aŭ la STIR-klavon (ofte markitan "Ctrl"
5aŭ "CTL"), aŭ la META-klavon (ofte markitan "EDIT" aŭ "Alt"). Prefere 5aŭ "CTL"), aŭ la META-klavon (ofte markitan "EDIT" aŭ "Alt"). Prefere
6ol plene skribi tion ĉiufoje, ni uzos la sekvajn mallongigojn: 6ol plene skribi tion ĉiufoje, ni uzos la sekvajn mallongigojn:
7 7
8 C-<signo> signifas "premante la STIR-klavon tajpu la signon <signo>". 8 C-<signo> signifas "premante la STIR-klavon tajpu la signon <signo>".
9 Do, C-f estus: premtenu la STIR-klavon kaj tajpu f. 9 Do, C-f estus: premtenu la STIR-klavon kaj tajpu f.
10 10
11 M-<signo> signifas "premante la META-klavon (aŭ EDIT- aŭ Alt-klavon) 11 M-<signo> signifas "premante la META-klavon (aŭ EDIT- aŭ Alt-klavon)
12 tajpu <signo>n. Se vi havas nek META- nek EDIT- nek 12 tajpu <signo>n. Se vi havas nek META- nek EDIT- nek
13 Alt-klavon, anstataŭe premu kaj malpremu la Esc-klavon kaj 13 Alt-klavon, anstataŭe premu kaj malpremu la Esc-klavon kaj
14 poste tajpu <signo>n. Ni skribas <ESC> por la Esc-klavo. 14 poste tajpu <signo>n. Ni skribas <ESC> por la Esc-klavo.
15 15
16GRAVA NOTO: por fini la Emaksan seancon, tajpu C-x C-c. (Du signoj.) 16GRAVA NOTO: por fini la Emaksan seancon, tajpu C-x C-c. (Du signoj.)
17En ĉi tiu lernilo, la signoj ">>" ĉe la maldekstra marĝeno rekomendas 17En ĉi tiu lernilo, la signoj ">>" ĉe la maldekstra marĝeno rekomendas
18al vi tuj provi uzi ordonon. Ekzemple: 18al vi tuj provi uzi ordonon. Ekzemple:
19<<Blank lines inserted here by startup of help-with-tutorial>> 19<<Blank lines inserted here by startup of help-with-tutorial>>
20[Mezo de paĝo malplenas pro instruaj kialoj. La teksto pluas sube.] 20[Mezo de paĝo malplenas pro instruaj kialoj. La teksto pluas sube.]
21>> Nun tajpu C-v (Vidu sekvantan ekranplenon) por vidigi la sekvan 21>> Nun tajpu C-v (Vidu sekvantan ekranplenon) por vidigi la sekvan
22 ekranplenon. (Procedu: tenante premita la STIR-klavon tajpu v). 22 ekranplenon. (Procedu: tenante premita la STIR-klavon tajpu v).
23 De nun, ripetu ĉi tion ĉiun fojon kiam vi finlegos la ekranon. 23 De nun, ripetu ĉi tion ĉiun fojon kiam vi finlegos la ekranon.
24 24
25Notu ke estas dulinia komunaĵo inter la tujsekvaj ekranplenoj; tio 25Notu ke estas dulinia komunaĵo inter la tujsekvaj ekranplenoj; tio
26donas kontinuecon por faciligi la legadon. 26donas kontinuecon por faciligi la legadon.
27 27
28Antaŭ ĉio vi bezonas scii kiel moviĝi de loko al loko en la teksto. 28Antaŭ ĉio vi bezonas scii kiel moviĝi de loko al loko en la teksto.
29Vi jam povas moviĝi je unu ekrano antaŭen per C-v. Por moviĝi 29Vi jam povas moviĝi je unu ekrano antaŭen per C-v. Por moviĝi
30malantaŭen je unu ekrano, tajpu M-v (premu la META-klavon kaj tajpu v, 30malantaŭen je unu ekrano, tajpu M-v (premu la META-klavon kaj tajpu v,
31aŭ tajpu <ESC>c se vi ne havas META-, EDIT- aŭ Alt-klavon). 31aŭ tajpu <ESC>c se vi ne havas META-, EDIT- aŭ Alt-klavon).
32 32
@@ -40,26 +40,25 @@ La sekvaj ordonoj servas por foliumi ekranplenojn:
40 40
41 C-v Moviĝu antaŭen je unu ekranpleno 41 C-v Moviĝu antaŭen je unu ekranpleno
42 M-v Moviĝu malantaŭen je unu ekranpleno 42 M-v Moviĝu malantaŭen je unu ekranpleno
43 C-l Viŝu la ekranon kaj reeligu la tutan tekston, 43 C-l Viŝu la ekranon kaj reeligu la tutan tekston, aranĝante
44 aranĝante ĝin ĉirkaŭ la kursoro lokita centre de la 44 ĝin ĉirkaŭ la kursoro lokita centre de la ekrano.
45 ekrano. (Tiu estas C-L, la stira lo; ne C-1, la stira 45 (Tiu estas C-L, la stira lo; ne C-1, la stira unu.)
46 unu.)
47 46
48>> Trovu la kursoron, kaj notu ĝian kuntekston. Tajpu C-l. Retrovu 47>> Trovu la kursoron, kaj notu ĝian kuntekston. Tajpu C-l. Retrovu
49 la kursoron kaj notu ke ĝi restas en la sama kunteksto. 48 la kursoron kaj notu ke ĝi restas en la sama kunteksto.
50 49
51 50
52* BAZAJ RIMEDOJ POR REGI KURSORON 51* BAZAJ RIMEDOJ POR REGI KURSORON
53--------------------------------- 52---------------------------------
54 53
55Foliumi per ekranplenoj estas utila afero, sed kiel oni moviĝu al 54Foliumi per ekranplenoj estas utila afero, sed kiel oni moviĝu al
56preciza loko en la teksto sur la ekrano? 55preciza loko en la teksto sur la ekrano?
57 56
58Estas kelkaj metodoj por fari tion. Oni povas uzi la sagoklavojn, sed 57Estas kelkaj metodoj por fari tion. Oni povas uzi la sagoklavojn, sed
59pli produktive estas teni la manojn en la normala pozicio kaj uzi la 58pli produktive estas teni la manojn en la normala pozicio kaj uzi la
60ordonojn C-p, C-b, C-f, kaj C-n. Ĉiu de tiuj ordonoj movas la 59ordonojn C-p, C-b, C-f, kaj C-n. Ĉiu de tiuj ordonoj movas la
61kursoron je unu vertikalo aŭ horizontalo en la koncerna direkto sur la 60kursoron je unu vertikalo aŭ horizontalo en la koncerna direkto sur la
62ekrano. Ĉi tiu tabelo montras tiujn kvar ordonojn kaj kien ili movas 61ekrano. Ĉi tiu tabelo montras tiujn kvar ordonojn kaj kien ili movas
63la kursoron: 62la kursoron:
64 63
65 Al la antaŭa linio, C-p 64 Al la antaŭa linio, C-p
@@ -72,26 +71,26 @@ la kursoron:
72 Al la sekva linio, C-n 71 Al la sekva linio, C-n
73 (angle: Next line) 72 (angle: Next line)
74 73
75>> Movu la kursoron al la centra linio de la diagramo per C-n aŭ C-p. 74>> Movu la kursoron al la centra linio de la diagramo per C-n aŭ C-p.
76 Tajpu C-l por vidi la tutan diagramon vertikale centrigita sur la 75 Tajpu C-l por vidi la tutan diagramon vertikale centrigita sur la
77 ekrano. 76 ekrano.
78 77
79La literoj estas elektitaj laŭ la koncernaj anglaj vortoj: P el 78La literoj estas elektitaj laŭ la koncernaj anglaj vortoj: P el
80"previous", N el "next", B el "backward" kaj F el "forward". Tiuj 79"previous", N el "next", B el "backward" kaj F el "forward". Tiuj
81estas la bazaj ordonoj por movi la kursoron, kaj vi uzos ilin ĉiam, do 80estas la bazaj ordonoj por movi la kursoron, kaj vi uzos ilin ĉiam, do
82utilas al vi lerni ilin nune. 81utilas al vi lerni ilin nune.
83 82
84>> Uzu C-n kelkfoje por mallevi la kursoron al ĉi tiu linio. 83>> Uzu C-n kelkfoje por mallevi la kursoron al ĉi tiu linio.
85 84
86>> Uzu C-f por avanci en la linion kaj sekve C-p por movi supren. 85>> Uzu C-f por avanci en la linion kaj sekve C-p por movi supren.
87 Atentu kion C-p faras kiam la kursoro estas meze de la linio. 86 Atentu kion C-p faras kiam la kursoro estas meze de la linio.
88 87
89Ĉiu teksta linio finiĝas per novlinia signo, kiu disigas ĝin disde la 88Ĉiu teksta linio finiĝas per novlinia signo, kiu disigas ĝin disde la
90sekva linio. La lasta linio en via dosiero devus havi novlinion ĉe la 89sekva linio. La lasta linio en via dosiero devus havi novlinion ĉe la
91fino (sed Emacs ne postulas ĝin). 90fino (sed Emacs ne postulas ĝin).
92 91
93>> Provu uzi C-b ĉe linikomenco. Ĝi devas movi al la fino de la 92>> Provu uzi C-b ĉe linikomenco. Ĝi devas movi al la fino de la
94 antaŭa linio. Tio okazas ĉar ĝi movas reen trans la novlinian 93 antaŭa linio. Tio okazas ĉar ĝi movas reen trans la novlinian
95 signon. 94 signon.
96 95
97C-f povas movi trans novlinion analogie kiel C-b 96C-f povas movi trans novlinion analogie kiel C-b
@@ -100,45 +99,45 @@ C-f povas movi trans novlinion analogie kiel C-b
100 Poste uzu C-f kelkfoje por reveni ĉe la linifinon. 99 Poste uzu C-f kelkfoje por reveni ĉe la linifinon.
101 Poste faru unu C-f pli por transiri en la sekvantan linion. 100 Poste faru unu C-f pli por transiri en la sekvantan linion.
102 101
103Kiam vi pasas trans la supron aŭ malsupron de la ekrano, la teksto 102Kiam vi pasas trans la supron aŭ malsupron de la ekrano, la teksto
104transranda ŝoviĝas sur la ekranon. Tio estas nomata "rulumado". Ĝi 103transranda ŝoviĝas sur la ekranon. Tio estas nomata "rulumado". Ĝi
105ebligas movi la kursoron al specifita loko en la teksto sen perdi ĝin 104ebligas movi la kursoron al specifita loko en la teksto sen perdi ĝin
106(la kursoron) de sur la ekrano. 105(la kursoron) de sur la ekrano.
107 106
108>> Provu uzi C-n por movi la kursoron de sur la malsupro de la ekrano, 107>> Provu uzi C-n por movi la kursoron de sur la malsupro de la ekrano,
109 kaj vidu kio okazas. 108 kaj vidu kio okazas.
110 109
111Se movado per signoj estas tro malrapida, moviĝu per vortoj. M-f 110Se movado per signoj estas tro malrapida, moviĝu per vortoj. M-f
112(Meta-f) movas je unu vorto posten kaj M-b movas je unu vorto reen. 111(Meta-f) movas je unu vorto posten kaj M-b movas je unu vorto reen.
113 112
114>> Tajpu kelkfoje M-f kaj M-b. 113>> Tajpu kelkfoje M-f kaj M-b.
115 114
116Kiam vi estas meze de vorto, M-f movas al la fino de la vorto. Kiam 115Kiam vi estas meze de vorto, M-f movas al la fino de la vorto. Kiam
117vi estas en intervorta spaco, M-f movas al la fino de la sekva vorto. 116vi estas en intervorta spaco, M-f movas al la fino de la sekva vorto.
118M-b faras analogie en la mala direkto. 117M-b faras analogie en la mala direkto.
119 118
120>> Tajpu M-f kaj M-b kelkfoje, intermiksante kun C-f kaj C-b, por vidi 119>> Tajpu M-f kaj M-b kelkfoje, intermiksante kun C-f kaj C-b, por vidi
121 la efikon de M-f kaj M-b el diversaj lokoj ene kaj inter vortoj. 120 la efikon de M-f kaj M-b el diversaj lokoj ene kaj inter vortoj.
122 121
123Rimarku la analogion inter C-f kaj C-b unuflanke, kaj M-f kaj M-b 122Rimarku la analogion inter C-f kaj C-b unuflanke, kaj M-f kaj M-b
124aliflanke. Tre ofte Meta-signoj servas por funkcioj rilataj al unuoj 123aliflanke. Tre ofte Meta-signoj servas por funkcioj rilataj al unuoj
125difinitaj lingve (vortoj, frazoj, alineoj), dum la stiraj C-signoj 124difinitaj lingve (vortoj, frazoj, alineoj), dum la stiraj C-signoj
126funkcias sur elementaj unuoj sendependaj de la enhavo (signopozicioj, 125funkcias sur elementaj unuoj sendependaj de la enhavo (signopozicioj,
127linioj, ktp.). 126linioj, ktp.).
128 127
129Tiu analogio validas ankaŭ por linioj kaj frazoj: C-a kaj C-e movas al 128Tiu analogio validas ankaŭ por linioj kaj frazoj: C-a kaj C-e movas al
130la komenco aŭ fino de linio, kaj M-a kaj M-e movas al la komenco aŭ 129la komenco aŭ fino de linio, kaj M-a kaj M-e movas al la komenco aŭ
131fino de frazo. 130fino de frazo.
132 131
133>> Provu kelkajn C-a, poste kelkajn C-e. 132>> Provu kelkajn C-a, poste kelkajn C-e.
134 Provu kelkajn M-a, poste kelkajn M-e. 133 Provu kelkajn M-a, poste kelkajn M-e.
135 134
136Observu kiel ripetaj C-a faras nenion pli ol unufoje, dum ripetaj M-a 135Observu kiel ripetaj C-a faras nenion pli ol unufoje, dum ripetaj M-a
137plu movas je unu frazo pluen. Kvankam la analogio ne estas plena, ĉiu 136plu movas je unu frazo pluen. Kvankam la analogio ne estas plena, ĉiu
138ordono kondutas nature. 137ordono kondutas nature.
139 138
140La loko de la kursoro en la teksto estas nomata "punkto" (angle 139La loko de la kursoro en la teksto estas nomata "punkto" (angle
141"point"). Alidire, la kursoro montras sur la ekrano kie "punkto" 140"point"). Alidire, la kursoro montras sur la ekrano kie "punkto"
142estas en la teksto. 141estas en la teksto.
143 142
144Jen resumo de simplaj ordono por movi la kursoron, inklude la ordonojn 143Jen resumo de simplaj ordono por movi la kursoron, inklude la ordonojn
@@ -162,12 +161,12 @@ por moviĝi per vortoj kaj frazoj:
162>> Provu ĉiujn ĉi ordonojn, nun po kelkfoje por praktiki. Ili estas 161>> Provu ĉiujn ĉi ordonojn, nun po kelkfoje por praktiki. Ili estas
163 la plej ofte uzataj ordonoj. 162 la plej ofte uzataj ordonoj.
164 163
165Du aliaj kursormovaj ordonoj estas M-< (Meta Malpli-ol), kiu movas al 164Du aliaj kursormovaj ordonoj estas M-< (Meta Malpli-ol), kiu movas al
166la komenco de la tuta teksto, kaj M-> (Meta Pli-ol), kiu movas al la 165la komenco de la tuta teksto, kaj M-> (Meta Pli-ol), kiu movas al la
167fino de la tuta teksto. 166fino de la tuta teksto.
168 167
169Ĉe la plejmulto de terminaloj, la "<" estas super la komo, do vi devas 168Ĉe la plejmulto de terminaloj, la "<" estas super la komo, do vi devas
170uzi la majuskligan klavon por tajpi ĝin. Ĉe tiuj terminaloj vi ankaŭ 169uzi la majuskligan klavon por tajpi ĝin. Ĉe tiuj terminaloj vi ankaŭ
171devas uzi la majuskligan klavon por tajpi M-<; sen la majuskliga klavo 170devas uzi la majuskligan klavon por tajpi M-<; sen la majuskliga klavo
172rezultus "M-," (Meta-komo). 171rezultus "M-," (Meta-komo).
173 172
@@ -177,71 +176,71 @@ rezultus "M-," (Meta-komo).
177>> Provu tajpi M-> nune, por moviĝi al la fino de la lernilo. 176>> Provu tajpi M-> nune, por moviĝi al la fino de la lernilo.
178 Poste uzu M-v multfoje por reveni ĉi tien. 177 Poste uzu M-v multfoje por reveni ĉi tien.
179 178
180Vi ankaŭ povas movi la kursoron per la sagoklavoj, se via terminalo 179Vi ankaŭ povas movi la kursoron per la sagoklavoj, se via terminalo
181havas ilin. Ni tamen rekomendas ke vi lernu C-b, C-f, C-n kaj C-p pro 180havas ilin. Ni tamen rekomendas ke vi lernu C-b, C-f, C-n kaj C-p pro
182tri kialoj. Unue, ili funkcias ĉe ĉia terminalo. Due, kiam vi 181tri kialoj. Unue, ili funkcias ĉe ĉia terminalo. Due, kiam vi
183kutimiĝos al Emakso, vi trovos ke tajpi tiujn stirsignojn estas pli 182kutimiĝos al Emakso, vi trovos ke tajpi tiujn stirsignojn estas pli
184rapida ol tajpi la sagoklavojn (ĉar vi ne devas formovi viajn manojn 183rapida ol tajpi la sagoklavojn (ĉar vi ne devas formovi viajn manojn
185de la normala tajpada pozicio). Trie, kiam vi kutimiĝos uzi tiujn 184de la normala tajpada pozicio). Trie, kiam vi kutimiĝos uzi tiujn
186stirajn ordonojn, vi facile lernos uzi ankaŭ aliajn kursormovajn 185stirajn ordonojn, vi facile lernos uzi ankaŭ aliajn kursormovajn
187ordonojn. 186ordonojn.
188 187
189La plejparto da Emaksaj ordonoj akceptas nombran argumenton; por la 188La plejparto da Emaksaj ordonoj akceptas nombran argumenton; por la
190plejparto da ordonoj, ĝi funkcias kiel ripetilo. Por indiki al ordono 189plejparto da ordonoj, ĝi funkcias kiel ripetilo. Por indiki al ordono
191la nombron de ripetoj, tajpu C-u kaj sekve la ciferojn antaŭ ol tajpi 190la nombron de ripetoj, tajpu C-u kaj sekve la ciferojn antaŭ ol tajpi
192la ordonon. Se vi havas META-klavon (aŭ EDIT-, aŭ Alt-klavon), eblas 191la ordonon. Se vi havas META-klavon (aŭ EDIT-, aŭ Alt-klavon), eblas
193ankaŭ alia metodo por doni nombran argumenton: tajpu la ciferojn 192ankaŭ alia metodo por doni nombran argumenton: tajpu la ciferojn
194premtenante la META-klavon. Ni rekomendas lerni la metodon de C-u ĉar 193premtenante la META-klavon. Ni rekomendas lerni la metodon de C-u ĉar
195ĝi funkcias ĉe ĉia terminalo. La nombra argumento ankaŭ estas nomata 194ĝi funkcias ĉe ĉia terminalo. La nombra argumento ankaŭ estas nomata
196"prefiksa argumento", ĉar la argumenton oni tajpas antaŭ la koncerna 195"prefiksa argumento", ĉar la argumenton oni tajpas antaŭ la koncerna
197ordono. 196ordono.
198 197
199Ekzemple, C-u 8 C-f movas vin al la oka signo sekvanta. 198Ekzemple, C-u 8 C-f movas vin al la oka signo sekvanta.
200 199
201>> Uzu C-n aŭ C-p kun nombra argumento por movi la kursoron en apudan 200>> Uzu C-n aŭ C-p kun nombra argumento por movi la kursoron en apudan
202 linion per sola ordono. 201 linion per sola ordono.
203 202
204La plejparto da ordonoj uzas la nombran argumenton kiel ripetilon, sed 203La plejparto da ordonoj uzas la nombran argumenton kiel ripetilon, sed
205iuj ordonoj ĝin uzas alicele. Kelkaj ordonoj (tamen neniu el la 204iuj ordonoj ĝin uzas alicele. Kelkaj ordonoj (tamen neniu el la
206lernitaj) uzas ĝin kiel indikilon -- la ekzisto de prefiksa argumento, 205lernitaj) uzas ĝin kiel indikilon -- la ekzisto de prefiksa argumento,
207sendepende de ĝia valoro, igas la ordonon agi alimaniere. 206sendepende de ĝia valoro, igas la ordonon agi alimaniere.
208 207
209C-v kaj M-v estas alispeca escepto. Kiam vi donas al ili argumenton, 208C-v kaj M-v estas alispeca escepto. Kiam vi donas al ili argumenton,
210ili rulumas la ekranon supren aŭ suben je tiom da linioj, anstataŭ je 209ili rulumas la ekranon supren aŭ suben je tiom da linioj, anstataŭ je
211ekranplenoj. Ekzemple, C-u 8 C-v rulumas la ekranon je 8 linioj. 210ekranplenoj. Ekzemple, C-u 8 C-v rulumas la ekranon je 8 linioj.
212 211
213>> Tajpu C-u 8 C-v nun. 212>> Tajpu C-u 8 C-v nun.
214 213
215Ĉi tio devis rulumi la ekranon je 8 linioj supren. Se vi deziras 214Ĉi tio devis rulumi la ekranon je 8 linioj supren. Se vi deziras
216retrorulumi ĝin suben, vi povas doni argumenton al M-v. 215retrorulumi ĝin suben, vi povas doni argumenton al M-v.
217 216
218Se vi uzas Emakson sub grafika fenestrosistemo, ekz-e X11 217Se vi uzas Emakson sub grafika fenestrosistemo, ekz-e X11 aŭ
219MS-Windows, ĝi devas havi altan ortograman regionon nomatan rulumskalo 218MS-Windows, ĝi devas havi altan ortograman regionon nomatan rulumskalo
220ĉe la (mal)dekstra flanko de la Emaksa fenestro. Vi povas rulumi la 219ĉe la (mal)dekstra flanko de la Emaksa fenestro. Vi povas rulumi la
221tekston klakante per la muso en la rulumskalo. 220tekston klakante per la muso en la rulumskalo.
222 221
223>> Provu premi la mezan butonon (de la muso) ĉe la supro de la 222>> Provu premi la mezan butonon (de la muso) ĉe la supro de la
224 emfazata regiono interne de la rulumskalo. Tio devus rulumi la 223 emfazata regiono interne de la rulumskalo. Tio devus rulumi la
225 tekston ĝis pozicio determinita per tio, kiom alte aŭ malalte vi 224 tekston ĝis pozicio determinita per tio, kiom alte aŭ malalte vi
226 alklakis. 225 alklakis.
227 226
228>> Provu movi la muson supren kaj suben, tenante premita la mezan 227>> Provu movi la muson supren kaj suben, tenante premita la mezan
229 musbutonon. Vi vidos ke la teksto rulumas supren kaj suben laŭ 228 musbutonon. Vi vidos ke la teksto rulumas supren kaj suben laŭ
230 tio, kiel vi movas la muson. 229 tio, kiel vi movas la muson.
231 230
232 231
233* SE EMAKSO SVENIS 232* SE EMAKSO SVENIS
234------------------ 233------------------
235 234
236Se Emakso ĉesis respondi al viaj ordonoj, vi povas sendanĝere ĝin 235Se Emakso ĉesis respondi al viaj ordonoj, vi povas sendanĝere ĝin
237malbloki tajpante C-g. Vi povas uzi C-g por haltigi ordonon kiu 236malbloki tajpante C-g. Vi povas uzi C-g por haltigi ordonon kiu
238plenumiĝas tro longe. 237plenumiĝas tro longe.
239 238
240Vi ankaŭ povas uzi C-g por forigi nombran argumenton aŭ la komencon de 239Vi ankaŭ povas uzi C-g por forigi nombran argumenton aŭ la komencon de
241ordono kiun vi ne deziras fini. 240ordono kiun vi ne deziras fini.
242 241
243>> Tajpu C-u 100 por fari nombran argumenton 100, sekve tajpu C-g. 242>> Tajpu C-u 100 por fari nombran argumenton 100, sekve tajpu C-g.
244 Nun tajpu C-f. Ĝi devas movi je nur unu signo, ĉar vi forigis la 243 Nun tajpu C-f. Ĝi devas movi je nur unu signo, ĉar vi forigis la
245 argumenton per C-g. 244 argumenton per C-g.
246 245
247Se vi erare tajpis <ESC> (la eskapklavon), vi povas vin malembarasi de 246Se vi erare tajpis <ESC> (la eskapklavon), vi povas vin malembarasi de
@@ -251,13 +250,13 @@ Se vi erare tajpis <ESC> (la eskapklavon), vi povas vin malembarasi de
251* MALŜALTITAJ ORDONOJ 250* MALŜALTITAJ ORDONOJ
252--------------------- 251---------------------
253 252
254Iuj Emaksaj ordonoj estas malŝaltitaj por ke komencantoj ne uzu ilin 253Iuj Emaksaj ordonoj estas malŝaltitaj por ke komencantoj ne uzu ilin
255akcidente. 254akcidente.
256 255
257Se vi tajpas iun el la malŝaltitaj ordonoj, Emakso eligas mesaĝon 256Se vi tajpas iun el la malŝaltitaj ordonoj, Emakso eligas mesaĝon
258indikantan la tajpitan ordonon, kaj demandas ĉu vere vi volas uzi ĝin. 257indikantan la tajpitan ordonon, kaj demandas ĉu vere vi volas uzi ĝin.
259 258
260Se vi intencas uzi la ordonon, tajpu spaceton responde al la demando. 259Se vi intencas uzi la ordonon, tajpu spaceton responde al la demando.
261Normale, se vi ne deziras plenumi la malŝaltitan ordonon, respondu per 260Normale, se vi ne deziras plenumi la malŝaltitan ordonon, respondu per
262"n". 261"n".
263 262
@@ -268,42 +267,42 @@ Normale, se vi ne deziras plenumi la malŝaltitan ordonon, respondu per
268* FENESTROJ 267* FENESTROJ
269----------- 268-----------
270 269
271En Emakso vi povas havi plurajn fenestrojn montrantajn sian propran 270En Emakso vi povas havi plurajn fenestrojn montrantajn sian propran
272tekston. Ni klarigos poste kiel uzi plurajn fenestrojn. Sed nun ni 271tekston. Ni klarigos poste kiel uzi plurajn fenestrojn. Sed nun ni
273klarigu kiel forigi nebezonatajn fenestrojn kaj reveni al la simpla 272klarigu kiel forigi nebezonatajn fenestrojn kaj reveni al la simpla
274unufenestra redaktado. Tio estas facila: 273unufenestra redaktado. Tio estas facila:
275 274
276 C-x 1 Unu fenestro (t.e., forigu ĉiujn aliajn fenestrojn) 275 C-x 1 Unu fenestro (t.e., forigu ĉiujn aliajn fenestrojn)
277 276
278Tio estas STIR-x kaj poste la cifero 1. "C-x 1" pligrandigas la 277Tio estas STIR-x kaj poste la cifero 1. "C-x 1" pligrandigas la
279fenestron enhavantan la kursoron, tiel ke ĝi okupu la tutan ekranon. 278fenestron enhavantan la kursoron, tiel ke ĝi okupu la tutan ekranon.
280Ĝi malaperigas ĉiujn aliajn fenestrojn. 279Ĝi malaperigas ĉiujn aliajn fenestrojn.
281 280
282>> Movu la kursoron en ĉi tiun linion kaj tajpu C-u 0 C-l. 281>> Movu la kursoron en ĉi tiun linion kaj tajpu C-u 0 C-l.
283>> Tajpu C-h k C-f. 282>> Tajpu C-h k C-f.
284 Vidu kiel ĉi tiu fenestro malkreskas, dum nova fenestro aperas por 283 Vidu kiel ĉi tiu fenestro malkreskas, dum nova fenestro aperas por
285 montri instrukcion pri la C-f ordono. 284 montri instrukcion pri la C-f ordono.
286 285
287>> Tajpu C-x 1 kaj vidu la instrukcian fenestron malaperi. 286>> Tajpu C-x 1 kaj vidu la instrukcian fenestron malaperi.
288 287
289Tiu ordono malsimilas la aliajn ordonojn kiujn vi lernis antaŭe ĉar ĝi 288Tiu ordono malsimilas la aliajn ordonojn kiujn vi lernis antaŭe ĉar ĝi
290konsistas el du signoj. Ĝin komencas la signo STIR-x. Ekzistas tuta 289konsistas el du signoj. Ĝin komencas la signo STIR-x. Ekzistas tuta
291serio da ordonoj kiuj komenciĝas per STIR-x; multaj el ili koncernas 290serio da ordonoj kiuj komenciĝas per STIR-x; multaj el ili koncernas
292fenestrojn, dosierojn, bufrojn, kaj rilatajn aferojn. Tiuj ordonoj 291fenestrojn, dosierojn, bufrojn, kaj rilatajn aferojn. Tiuj ordonoj
293estas du, tri aŭ kvar signojn longaj. 292estas du, tri aŭ kvar signojn longaj.
294 293
295 294
296* ENŜOVO KAJ FORVIŜO 295* ENŜOVO KAJ FORVIŜO
297-------------------- 296--------------------
298 297
299Se vi deziras enŝovi tekston, simple ĝin tajpu. Signojn kiujn oni 298Se vi deziras enŝovi tekston, simple ĝin tajpu. Signojn kiujn oni
300povas vidi, ekzemple A, 7, *, ktp, Emakso traktas kiel tekston kaj 299povas vidi, ekzemple A, 7, *, ktp, Emakso traktas kiel tekston kaj
301enmetas tuj. Tajpu <Return> (la enigan klavon) por enigi linifinilon. 300enmetas tuj. Tajpu <Return> (la enigan klavon) por enigi linifinilon.
302 301
303Por forviŝi la ĵus tajpitan signon tajpu <Retroviŝu>. <Retroviŝu> 302Por forviŝi la ĵus tajpitan signon tajpu <Retroviŝu>. <Retroviŝu>
304estas tiu klavo de la klavaro, kiun oni ankaŭ ekster Emakso normale 303estas tiu klavo de la klavaro, kiun oni ankaŭ ekster Emakso normale
305uzas por forigi la ĵus tajpitan signon. Kutime ĝi estas granda klavo 304uzas por forigi la ĵus tajpitan signon. Kutime ĝi estas granda klavo
306unu aŭ du vicojn super Return-klavo, kaj eble estas markita per 305unu aŭ du vicojn super Return-klavo, kaj eble estas markita per
307"Delete", "Del" aŭ "Backspace". 306"Delete", "Del" aŭ "Backspace".
308 307
309Se tiu klavo estas markita per "Backspace" (retropaŝo), tiam ĝuste ĝin 308Se tiu klavo estas markita per "Backspace" (retropaŝo), tiam ĝuste ĝin
@@ -313,28 +312,28 @@ oni uzu por <Retroviŝu>. Se krome estas alia klavo, markita <Delete>,
313Ĝenerale, <Retroviŝu> estas tiu klavo kiu forviŝas la signon tuj antaŭ 312Ĝenerale, <Retroviŝu> estas tiu klavo kiu forviŝas la signon tuj antaŭ
314la nuna kursorloko. 313la nuna kursorloko.
315 314
316>> Faru ĉi tion nun -- tajpu kelkajn signojn, poste forviŝu ilin 315>> Faru ĉi tion nun -- tajpu kelkajn signojn, poste forviŝu ilin
317 tajpante kelkajn <Retroviŝu>. Ne timu difekti ĉi tiun dosieron; vi 316 tajpante kelkajn <Retroviŝu>. Ne timu difekti ĉi tiun dosieron; vi
318 ne ŝanĝos la originalan lernilon. Ĉi tio estas nur ties labora 317 ne ŝanĝos la originalan lernilon. Ĉi tio estas nur ties labora
319 kopio por vi. 318 kopio por vi.
320 319
321Kiam linio da teksto iĝas pli longa ol la ekrana linio, la teksta 320Kiam linio da teksto iĝas pli longa ol la ekrana linio, la teksta
322linio transiras sur la sekvan ekranan linion. Retroklino ("\") -- aŭ, 321linio transiras sur la sekvan ekranan linion. Retroklino ("\") -- aŭ,
323en grafika fenestrosistemo, kurba sageto -- en la dekstra marĝeno 322en grafika fenestrosistemo, kurba sageto -- en la dekstra marĝeno
324indikas tian transiron. 323indikas tian transiron.
325 324
326>> Enigu tekston ĝis ĝi atingos la dekstran marĝenon, kaj plu enigu. 325>> Enigu tekston ĝis ĝi atingos la dekstran marĝenon, kaj plu enigu.
327 Vi vidos transiron en la sekvan linion. 326 Vi vidos transiron en la sekvan linion.
328 327
329>> Ripete <Retroviŝu> por remallongigi la tekstan linion ĝis la longo 328>> Ripete <Retroviŝu> por remallongigi la tekstan linion ĝis la longo
330 de unu ekrana linio denove. La transiro malaperas. 329 de unu ekrana linio denove. La transiro malaperas.
331 330
332Vi povas forviŝi linifinan signon tiel same kiel iun ajn signon. 331Vi povas forviŝi linifinan signon tiel same kiel iun ajn signon.
333Forviŝo de linifinilo inter du linioj kunigas ilin en unu linion. Se 332Forviŝo de linifinilo inter du linioj kunigas ilin en unu linion. Se
334la rezulta kunigita linio estas pli longa ol la ekrana larĝo, ĝi 333la rezulta kunigita linio estas pli longa ol la ekrana larĝo, ĝi
335aperos kun transiro. 334aperos kun transiro.
336 335
337>> Movu la kursoron al la komenco de linio kaj tajpu <Retroviŝu>. La 336>> Movu la kursoron al la komenco de linio kaj tajpu <Retroviŝu>. La
338 linio kuniĝos kun la ĵusa linio. 337 linio kuniĝos kun la ĵusa linio.
339 338
340>> Tajpu <Return> por reenigi la linifinilon kiun vi ĵus forviŝis. 339>> Tajpu <Return> por reenigi la linifinilon kiun vi ĵus forviŝis.
@@ -345,8 +344,8 @@ plurfoje.
345 344
346>> Provu tion nun -- tajpu "C-u 8 *" por enigi "********". 345>> Provu tion nun -- tajpu "C-u 8 *" por enigi "********".
347 346
348Vi lernis la plej fundamentan metodon por tajpi en Emakso kaj por 347Vi lernis la plej fundamentan metodon por tajpi en Emakso kaj por
349korekti erarojn. Vi povas forviŝi per vortoj aŭ per linioj. Jen 348korekti erarojn. Vi povas forviŝi per vortoj aŭ per linioj. Jen
350resumo de forviŝaj ordonoj: 349resumo de forviŝaj ordonoj:
351 350
352 <Retroviŝu> forviŝu la signon ĵus antaŭ la kursoro 351 <Retroviŝu> forviŝu la signon ĵus antaŭ la kursoro
@@ -359,53 +358,53 @@ resumo de forviŝaj ordonoj:
359 M-k forĵetu de la kursorloko ĝis la frazfino 358 M-k forĵetu de la kursorloko ĝis la frazfino
360 359
361Rimarku ke <Retroviŝu> kaj C-d rilate al M-<Retroviŝu> kaj M-d etendas 360Rimarku ke <Retroviŝu> kaj C-d rilate al M-<Retroviŝu> kaj M-d etendas
362la analogion komencitan de C-f kaj M-f (nu, <Retroviŝu> ne vere estas 361la analogion komencitan de C-f kaj M-f (nu, <Retroviŝu> ne vere estas
363stirsigno, sed ni ne estu tro pedantaj). C-k kaj M-k iom similas al 362stirsigno, sed ni ne estu tro pedantaj). C-k kaj M-k iom similas al
364C-e kaj M-e, sed rilate al linioj anstataŭ frazoj. 363C-e kaj M-e, sed rilate al linioj anstataŭ frazoj.
365 364
366Vi ankaŭ povas forĵeti iun ajn parton de la bufro per unu senvaria 365Vi ankaŭ povas forĵeti iun ajn parton de la bufro per unu senvaria
367metodo. Moviĝu al unu ekstremaĵo de tiu parto, kaj tajpu "C-@" (aŭ 366metodo. Moviĝu al unu ekstremaĵo de tiu parto, kaj tajpu "C-@" (aŭ
368"C-SPC", "SPC" simbolas spaceton). Moviĝu al la alia ekstremaĵo, kaj 367"C-SPC", "SPC" simbolas spaceton). Moviĝu al la alia ekstremaĵo, kaj
369tajpu C-w. Tio forĵetas la tutan tekston inter la du lokoj. 368tajpu C-w. Tio forĵetas la tutan tekston inter la du lokoj.
370 369
371>> Movu la kursoron al la V ĉe la komenco de la antaŭa alineo. 370>> Movu la kursoron al la V ĉe la komenco de la antaŭa alineo.
372>> Tajpu C-SPC. Emakso devas montri mesaĝon: "Mark set" ("Markite") 371>> Tajpu C-SPC. Emakso devas montri mesaĝon: "Mark set" ("Markite")
373 ĉe la fundo de la ekrano. 372 ĉe la fundo de la ekrano.
374>> Movu la kursoron al la o en "ekstremaĵo", en la dua linio de la 373>> Movu la kursoron al la o en "ekstremaĵo", en la dua linio de la
375 alineo. 374 alineo.
376>> Tajpu C-w. Tio forĵetos la tekston komenciĝantan ĉe la V, kaj 375>> Tajpu C-w. Tio forĵetos la tekston komenciĝantan ĉe la V, kaj
377 finiĝantan ĵus antaŭ la o. 376 finiĝantan ĵus antaŭ la o.
378 377
379La diferenco inter "forĴETI" kaj "forVIŜI" ion konsistas en tio, ke vi 378La diferenco inter "forĴETI" kaj "forVIŜI" ion konsistas en tio, ke vi
380povas re-enŝovi "forĵetitajn" aĵojn, sed ne "forviŝitajn" aĵojn. 379povas re-enŝovi "forĵetitajn" aĵojn, sed ne "forviŝitajn" aĵojn.
381Re-enŝovo de forĵetita teksto nomiĝas "enĵeto" (angle "yanking"). 380Re-enŝovo de forĵetita teksto nomiĝas "enĵeto" (angle "yanking").
382Ĝenerale, la ordonoj por forigi multe da teksto ĝin "forĵetas" (do, 381Ĝenerale, la ordonoj por forigi multe da teksto ĝin "forĵetas" (do,
383ili ankaŭ ebligas ĝin "enĵeti"); male, la ordonoj por forviŝi nur unu 382ili ankaŭ ebligas ĝin "enĵeti"); male, la ordonoj por forviŝi nur unu
384signon, nur blankajn liniojn kaj spacetojn, ne konservas la 383signon, aŭ nur blankajn liniojn kaj spacetojn, ne konservas la
385forigitan tekston (kaj oni ne povas ĝin enĵeti). 384forigitan tekston (kaj oni ne povas ĝin enĵeti).
386 385
387>> Movu la kursoron al la komenco de nemalplena linio. Poste tajpu 386>> Movu la kursoron al la komenco de nemalplena linio. Poste tajpu
388 C-k por forĵeti la tekston de tiu linio. 387 C-k por forĵeti la tekston de tiu linio.
389>> Tajpu C-k duafoje. Vi vidos ke ĝi forĵetas la linifinilon 388>> Tajpu C-k duafoje. Vi vidos ke ĝi forĵetas la linifinilon
390 sekvantan tiun linion. 389 sekvantan tiun linion.
391 390
392Rimarku ke unuopa C-k forĵetas la enhavon de la linio, kaj dua C-k 391Rimarku ke unuopa C-k forĵetas la enhavon de la linio, kaj dua C-k
393forĵetas la linion mem kaj igas la postajn liniojn ŝoviĝi supren. C-k 392forĵetas la linion mem kaj igas la postajn liniojn ŝoviĝi supren. C-k
394traktas nombran argumenton speciale: ĝi forĵetas tiom da linioj KAJ 393traktas nombran argumenton speciale: ĝi forĵetas tiom da linioj KAJ
395ilian enhavaĵon. Ĉi tio ne estas simpla ripetado. C-u 2 C-k forĵetas 394ilian enhavaĵon. Ĉi tio ne estas simpla ripetado. C-u 2 C-k forĵetas
396du liniojn kaj iliajn linifinojn; tajpi C-k dufoje ne farus tion. 395du liniojn kaj iliajn linifinojn; tajpi C-k dufoje ne farus tion.
397 396
398Reenigi forĵetitan tekston nomiĝas "enĵetado". Vi povas enĵeti la 397Reenigi forĵetitan tekston nomiĝas "enĵetado". Vi povas enĵeti la
399forĵetitan tekston aŭ en la saman lokon de kie ĝi estis forĵetita, aŭ 398forĵetitan tekston aŭ en la saman lokon de kie ĝi estis forĵetita, aŭ
400en alian lokon de la redaktata teksto, aŭ eĉ en alian dosieron. Vi 399en alian lokon de la redaktata teksto, aŭ eĉ en alian dosieron. Vi
401povas enĵeti la tekston kelkfoje por fari plurajn kopiojn de ĝi. 400povas enĵeti la tekston kelkfoje por fari plurajn kopiojn de ĝi.
402 401
403Por repreni la laste forĵetitan tekston kaj enigi ĝin tien kie la 402Por repreni la laste forĵetitan tekston kaj enigi ĝin tien kie la
404kursoro nune estas, tajpu "C-y" (de la angla vorto "yank"). 403kursoro nune estas, tajpu "C-y" (de la angla vorto "yank").
405 404
406>> Provu ĝin: tajpu C-y por enĵeti la tekston. 405>> Provu ĝin: tajpu C-y por enĵeti la tekston.
407 406
408Atentu ke se vi tujsekve faras plurajn C-k, ĉiuj forĵetataĵoj 407Atentu ke se vi tujsekve faras plurajn C-k, ĉiuj forĵetataĵoj
409konserviĝas kune, por ke oni povu enĵeti ĉiujn ĉi liniojn per unu C-y. 408konserviĝas kune, por ke oni povu enĵeti ĉiujn ĉi liniojn per unu C-y.
410 409
411>> Faru ĉi tion nun, tajpu C-k kelkfoje. 410>> Faru ĉi tion nun, tajpu C-k kelkfoje.
@@ -415,13 +414,13 @@ Nun, por repreni tiun forĵetitan tekston:
415>> Tajpu C-y. Poste movu la kursoron je kelkaj linioj suben kaj tajpu 414>> Tajpu C-y. Poste movu la kursoron je kelkaj linioj suben kaj tajpu
416 C-y denove. Nun vi scias kiel kopii iom da teksto. 415 C-y denove. Nun vi scias kiel kopii iom da teksto.
417 416
418Kion fari se vi, havante iom da teksto enĵetota, forĵetas ion alian? 417Kion fari se vi, havante iom da teksto enĵetota, forĵetas ion alian?
419C-y enĵetus la pli ĵusan forĵetaĵon. Sed la antaŭa teksto ne estas 418C-y enĵetus la pli ĵusan forĵetaĵon. Sed la antaŭa teksto ne estas
420perdita. Vi povas re-enĵeti ĝin per la ordono M-y. Farinte C-y por 419perdita. Vi povas re-enĵeti ĝin per la ordono M-y. Farinte C-y por
421enĵeti la plej ĵusan forĵetaĵon, tajpu M-y por anstataŭigi la 420enĵeti la plej ĵusan forĵetaĵon, tajpu M-y por anstataŭigi la
422enĵetitan tekston per pli frua forĵetaĵo. Tajpadu M-y denove, kaj unu 421enĵetitan tekston per pli frua forĵetaĵo. Tajpadu M-y denove, kaj unu
423post la alia enĵetiĝos pli fruaj forĵetaĵoj. Trovinte la serĉatan 422post la alia enĵetiĝos pli fruaj forĵetaĵoj. Trovinte la serĉatan
424pecon, vi ne bezonas fari ion por konservi ĝin. Simple daŭrigu vian 423pecon, vi ne bezonas fari ion por konservi ĝin. Simple daŭrigu vian
425redaktadon, kaj lasu la enĵetitan tekston tie kie ĝi estas. 424redaktadon, kaj lasu la enĵetitan tekston tie kie ĝi estas.
426 425
427Se vi uzos M-y sufiĉe da fojoj, vi revenos al la komenca loko (la plej 426Se vi uzos M-y sufiĉe da fojoj, vi revenos al la komenca loko (la plej
@@ -438,85 +437,85 @@ Se vi uzos M-y sufiĉe da fojoj, vi revenos al la komenca loko (la plej
438* MALFARADO 437* MALFARADO
439----------- 438-----------
440 439
441Se vi ŝanĝis la tekston, kaj sekve decidas ke tio estis eraro, vi 440Se vi ŝanĝis la tekston, kaj sekve decidas ke tio estis eraro, vi
442povas malfari la ŝanĝon per la "malfaru"-ordono, C-x u (de la angla 441povas malfari la ŝanĝon per la "malfaru"-ordono, C-x u (de la angla
443"undo"). 442"undo").
444 443
445Normale, C-x u malfaras la ŝanĝojn faritajn per unu ordono; se vi 444Normale, C-x u malfaras la ŝanĝojn faritajn per unu ordono; se vi
446tujsekve ripetas la ordonon C-x u kelkfoje, ĉiu ripeto malfaras unu 445tujsekve ripetas la ordonon C-x u kelkfoje, ĉiu ripeto malfaras unu
447plian ordonon. 446plian ordonon.
448 447
449Sed estas du esceptoj: ordonoj kiuj ne ŝanĝas la tekston ne estas 448Sed estas du esceptoj: ordonoj kiuj ne ŝanĝas la tekston ne estas
450atentataj (tiuj inkludas kursormovajn kaj rulumadajn ordonojn), kaj 449atentataj (tiuj inkludas kursormovajn kaj rulumadajn ordonojn), kaj
451memenigaj signoj kutime ariĝas en grupojn po ĝis 20. (Tio malpliigas 450memenigaj signoj kutime ariĝas en grupojn po ĝis 20. (Tio malpliigas
452la tajpadojn de C-x u necesajn por malfari tekstenigon.) 451la tajpadojn de C-x u necesajn por malfari tekstenigon.)
453 452
454>> Forĵetu ĉi-linion per C-k, sekve tajpu C-x u kaj ĝi devas reaperi. 453>> Forĵetu ĉi-linion per C-k, sekve tajpu C-x u kaj ĝi devas reaperi.
455 454
456C-_ estas alternativa malfara ordono; ĝi funkcias same kiel C-x u, sed 455C-_ estas alternativa malfara ordono; ĝi funkcias same kiel C-x u, sed
457ĝi estas pli facila por plurfoja tajpado sinsekva. La malavantaĝo de 456ĝi estas pli facila por plurfoja tajpado sinsekva. La malavantaĝo de
458C-_ estas ke iuj klavaroj malhavas evidentan metodon por tajpi ĝin. 457C-_ estas ke iuj klavaroj malhavas evidentan metodon por tajpi ĝin.
459Tial ni provizas ankaŭ C-x u. Ĉe iu klavaroj vi povas ricevi C-_ 458Tial ni provizas ankaŭ C-x u. Ĉe iu klavaroj vi povas ricevi C-_
460tajpante / dum vi premtenas STIR-klavon. 459tajpante / dum vi premtenas STIR-klavon.
461 460
462Nombra argumento ĉe C-_ aŭ C-x u agas kiel ripetilo. 461Nombra argumento ĉe C-_ aŭ C-x u agas kiel ripetilo.
463 462
464Vi povas malfari forviŝon de teksto egale bone kiel vi povas malfari 463Vi povas malfari forviŝon de teksto egale bone kiel vi povas malfari
465forĵeton de teksto. La diferenco inter forviŝo kaj forĵeto koncernas 464forĵeton de teksto. La diferenco inter forviŝo kaj forĵeto koncernas
466la eblon enĵeti per C-y; ĝi ne ekzistas por malfaro. 465la eblon enĵeti per C-y; ĝi ne ekzistas por malfaro.
467 466
468 467
469* DOSIEROJ 468* DOSIEROJ
470----------- 469-----------
471 470
472Por persistigi la redaktatan tekston, necesas meti ĝin en dosieron. 471Por persistigi la redaktatan tekston, necesas meti ĝin en dosieron.
473Alie, ĝi pereos kiam via Emaksa procezo finiĝos. Por meti vian 472Alie, ĝi pereos kiam via Emaksa procezo finiĝos. Por meti vian
474tekston en dosieron, necesas "trovi" la dosieron antaŭ ol enigi la 473tekston en dosieron, necesas "trovi" la dosieron antaŭ ol enigi la
475tekston. (Tio ankaŭ estas nomata "viziti" la dosieron; angle "find, 474tekston. (Tio ankaŭ estas nomata "viziti" la dosieron; angle "find,
476visit a file".) 475visit a file".)
477 476
478Trovi dosieron signifas ke vi igas la enhavon de la dosiero atingebla 477Trovi dosieron signifas ke vi igas la enhavon de la dosiero atingebla
479per Emakso. Plurrilate, ĝi estas kvazaŭ vi redaktus la dosieron mem. 478per Emakso. Plurrilate, ĝi estas kvazaŭ vi redaktus la dosieron mem.
480Tamen, la ŝanĝoj kiujn vi faras per Emakso ne persistiĝas ĝis kiam vi 479Tamen, la ŝanĝoj kiujn vi faras per Emakso ne persistiĝas ĝis kiam vi
481"konservos" (angle "save") la dosieron. Vi povas konservi la dosieron 480"konservos" (angle "save") la dosieron. Vi povas konservi la dosieron
482por ne lasi duonŝanĝitan dosieron ĉe la sistemo kiam vi ne deziras 481por ne lasi duonŝanĝitan dosieron ĉe la sistemo kiam vi ne deziras
483tion. Eĉ kiam vi konservas, Emakso lasas la originalan dosieron sub 482tion. Eĉ kiam vi konservas, Emakso lasas la originalan dosieron sub
484ŝanĝita nomo por la eventualo ke vi poste decidos ke viaj ŝanĝoj estis 483ŝanĝita nomo por la eventualo ke vi poste decidos ke viaj ŝanĝoj estis
485eraraj. 484eraraj.
486 485
487Se vi rigardos apud la fundon de la ekrano vi vidos linion kiun 486Se vi rigardos apud la fundon de la ekrano vi vidos linion kiun
488komencas kaj finas strekoj; komence "--:-- TUTORIAL.eo" aŭ io simila. 487komencas kaj finas strekoj; komence "--:-- TUTORIAL.eo" aŭ io simila.
489Tiu parto de la ekrano normale montras la nomon de la vizitata 488Tiu parto de la ekrano normale montras la nomon de la vizitata
490dosiero. Ĝuste nun, vi vizitas dosieron nomatan "TUTORIAL.eo" kiu 489dosiero. Ĝuste nun, vi vizitas dosieron nomatan "TUTORIAL.eo" kiu
491estas via propra kopio de la Emaksa lernilo. Kiam vi trovas dosieron 490estas via propra kopio de la Emaksa lernilo. Kiam vi trovas dosieron
492per Emakso, la nomo de tiu dosiero aperas ĉe tiu sama loko. 491per Emakso, la nomo de tiu dosiero aperas ĉe tiu sama loko.
493 492
494Unu apartaĵo de la dosiertrova ordono estas, ke vi devas indiki kiun 493Unu apartaĵo de la dosiertrova ordono estas, ke vi devas indiki kiun
495dosiernomon vi deziras. Ni diras ke la ordono "legas argumenton de la 494dosiernomon vi deziras. Ni diras ke la ordono "legas argumenton de la
496terminalo" (ĉi-okaze la argumento estas la dosiernomo). Post kiam vi 495terminalo" (ĉi-okaze la argumento estas la dosiernomo). Post kiam vi
497tajpis la ordonon 496tajpis la ordonon
498 497
499 C-x C-f Trovu dosieron 498 C-x C-f Trovu dosieron
500 499
501Emakso petas ke vi tajpu la dosiernomon. La dosiernomo kiun vi tajpas 500Emakso petas ke vi tajpu la dosiernomon. La dosiernomo kiun vi tajpas
502aperas sur la plej malsupra linio de la ekrano. Tiu linio estas 501aperas sur la plej malsupra linio de la ekrano. Tiu linio estas
503nomata "la bufreto" (angle "minibuffer") kiam ĝi estas uzata por tia 502nomata "la bufreto" (angle "minibuffer") kiam ĝi estas uzata por tia
504speco de enigado. Vi povas uzi ordinarajn Emaksajn redaktajn ordonojn 503speco de enigado. Vi povas uzi ordinarajn Emaksajn redaktajn ordonojn
505por redakti la dosiernomon. 504por redakti la dosiernomon.
506 505
507Dum vi enigas la dosiernomon (aŭ iun ajn bufretan enigon), vi povas 506Dum vi enigas la dosiernomon (aŭ iun ajn bufretan enigon), vi povas
508aboli la ordonon per C-g. 507aboli la ordonon per C-g.
509 508
510>> Tajpu C-x C-f, kaj sekve C-g. Ĉi tio abolas la bufreton, kaj ankaŭ 509>> Tajpu C-x C-f, kaj sekve C-g. Ĉi tio abolas la bufreton, kaj ankaŭ
511 abolas la ordonon "C-x C-f" kiu uzis la bufreton. Do vi ne trovis 510 abolas la ordonon "C-x C-f" kiu uzis la bufreton. Do vi ne trovis
512 dosieron. 511 dosieron.
513 512
514Fininte enigi la dosiernomon, tajpu <Return>. Tiam eklaboros la 513Fininte enigi la dosiernomon, tajpu <Return>. Tiam eklaboros la
515ordono C-x C-f, kaj trovos la dosieron kiun vi elektis. La bufreto 514ordono C-x C-f, kaj trovos la dosieron kiun vi elektis. La bufreto
516malaperos kiam la C-x C-f ordono finiĝos. 515malaperos kiam la C-x C-f ordono finiĝos.
517 516
518Post eta tempo la enhavo de la dosiero aperas sur la ekrano, kaj vi 517Post eta tempo la enhavo de la dosiero aperas sur la ekrano, kaj vi
519povas redakti la enhavon. Kiam vi deziras persistigi viajn ŝanĝojn, 518povas redakti la enhavon. Kiam vi deziras persistigi viajn ŝanĝojn,
520tajpu la ordonon 519tajpu la ordonon
521 520
522 C-x C-s konServu (angle "save") la dosieron 521 C-x C-s konServu (angle "save") la dosieron
@@ -526,28 +525,28 @@ konservado, Emakso renomas la originalan dosieron per nova nomo por ke
526ĝi ne perdiĝu. La nova nomo estas farata per aldono de "~" al la fino 525ĝi ne perdiĝu. La nova nomo estas farata per aldono de "~" al la fino
527de la originala dosiernomo. 526de la originala dosiernomo.
528 527
529Fininte la konservadon, Emakso montras la nomon de la dosiero 528Fininte la konservadon, Emakso montras la nomon de la dosiero
530skribita. Konservu sufiĉe ofte, por ne perdi multe da laboro se la 529skribita. Konservu sufiĉe ofte, por ne perdi multe da laboro se la
531sistemo paneos. 530sistemo paneos.
532 531
533>> Tajpu C-x C-s, por konservi vian kopion de la lernilo. 532>> Tajpu C-x C-s, por konservi vian kopion de la lernilo.
534 Emakso devas montri la mesaĝon "Wrote ...TUTORIAL.eo" (Skribis 533 Emakso devas montri la mesaĝon "Wrote ...TUTORIAL.eo" (Skribis
535 ...TUTORIAL.eo) ĉe la fundo de la ekrano. 534 ...TUTORIAL.eo) ĉe la fundo de la ekrano.
536 535
537NOTO: Sur iuj sistemoj, C-x C-s senmovigas la ekranon kaj vi vidos 536NOTO: Sur iuj sistemoj, C-x C-s senmovigas la ekranon kaj vi vidos
538nenian pluan eligon de Emakso. Tio indikas ke operaciuma "trajto" 537nenian pluan eligon de Emakso. Tio indikas ke operaciuma "trajto"
539nomata "fluregulado" (angle "flow control") interkaptis la ordonon C-s 538nomata "fluregulado" (angle "flow control") interkaptis la ordonon C-s
540kaj ne lasas ĝin trapasi al Emakso. Por revivigi la ekranon, tajpu 539kaj ne lasas ĝin trapasi al Emakso. Por revivigi la ekranon, tajpu
541C-q. Poste rigardu la sekcion nomatan "Spontaneous Entry to 540C-q. Poste rigardu la sekcion nomatan "Spontaneous Entry to
542Incremental Search" en la Emaksa manlibro por konsilo kion fari pri ĉi 541Incremental Search" en la Emaksa manlibro por konsilo kion fari pri ĉi
543tiu "trajto". 542tiu "trajto".
544 543
545Vi povas trovi ekzistantan dosieron, por vidigi aŭ redakti ĝin. Vi 544Vi povas trovi ekzistantan dosieron, por vidigi aŭ redakti ĝin. Vi
546ankaŭ povas trovi dosieron kiu ankoraŭ ne ekzistas. Ĉi tio estas la 545ankaŭ povas trovi dosieron kiu ankoraŭ ne ekzistas. Ĉi tio estas la
547maniero por krei dosieron per Emakso: trovu la dosieron, komence 546maniero por krei dosieron per Emakso: trovu la dosieron, komence
548malplenan, kaj sekve ekenigu la tekston por la dosiero. Kiam vi petos 547malplenan, kaj sekve ekenigu la tekston por la dosiero. Kiam vi petos
549"konservi" la dosieron, Emakso vere kreos la dosieron kun la teksto 548"konservi" la dosieron, Emakso vere kreos la dosieron kun la teksto
550kiun vi enigis. De tiam vi povos opinii ke vi redaktas jam 549kiun vi enigis. De tiam vi povos opinii ke vi redaktas jam
551ekzistantan dosieron. 550ekzistantan dosieron.
552 551
553 552
@@ -555,66 +554,66 @@ ekzistantan dosieron.
555-------- 554--------
556 555
557Se vi trovas duan dosieron per C-x C-f, la unua dosiero restas interne 556Se vi trovas duan dosieron per C-x C-f, la unua dosiero restas interne
558de Emakso. Vi povas reiri al ĝi retrovante ĝin denove per C-x C-f. 557de Emakso. Vi povas reiri al ĝi retrovante ĝin denove per C-x C-f.
559Tio ebligas al vi meti plurajn dosierojn en Emakson. 558Tio ebligas al vi meti plurajn dosierojn en Emakson.
560 559
561>> Kreu dosieron nomatan "umo" tajpante "C-x C-f umo <Return>". 560>> Kreu dosieron nomatan "umo" tajpante "C-x C-f umo <Return>".
562 Poste enigu iom da teksto, redaktu ĝin, kaj konservu "umo"n 561 Poste enigu iom da teksto, redaktu ĝin, kaj konservu "umo"n
563 tajpante "C-x C-s". 562 tajpante "C-x C-s".
564 Fine, tajpu "C-x C-f TUTORIAL.eo <Return>" por reveni al la 563 Fine, tajpu "C-x C-f TUTORIAL.eo <Return>" por reveni al la
565 lernilo. 564 lernilo.
566 565
567Emakso tenas la tekston de ĉiu dosiero en objekto nomata "bufro". 566Emakso tenas la tekston de ĉiu dosiero en objekto nomata "bufro".
568Trovo de dosiero kreas novan bufron interne de Emakso. Por vidi 567Trovo de dosiero kreas novan bufron interne de Emakso. Por vidi
569liston de la bufroj kiuj nune ekzistas en via Emakso-procezo, tajpu 568liston de la bufroj kiuj nune ekzistas en via Emakso-procezo, tajpu
570 569
571 C-x C-b Listigu bufrojn 570 C-x C-b Listigu bufrojn
572 571
573>> Provu C-x C-b nun. 572>> Provu C-x C-b nun.
574 573
575Vi vidas, ke ĉiu bufro havas nomon, kaj ke ĝi ankaŭ eble havas 574Vi vidas, ke ĉiu bufro havas nomon, kaj ke ĝi ankaŭ eble havas
576dosiernomon por la dosiero kies enhavon ĝi tenas. ĈIU teksto kiun vi 575dosiernomon por la dosiero kies enhavon ĝi tenas. ĈIU teksto kiun vi
577vidas en Emaksa fenestro estas ĉiam parto de iu bufro. 576vidas en Emaksa fenestro estas ĉiam parto de iu bufro.
578 577
579>> Tajpu C-x 1 por forigi la liston de bufroj. 578>> Tajpu C-x 1 por forigi la liston de bufroj.
580 579
581Se vi havas plurajn bufrojn, je ĉiu momento nur nur unu el ili estas 580Se vi havas plurajn bufrojn, je ĉiu momento nur nur unu el ili estas
582"la kuranta": tiu, kiun vi redaktas. Se vi volas redakti alian 581"la kuranta": tiu, kiun vi redaktas. Se vi volas redakti alian
583bufron, vi bezonas "transiri" en ĝin. Se la celata bufro respondas al 582bufron, vi bezonas "transiri" en ĝin. Se la celata bufro respondas al
584dosiero, vi povas transiri per vizito al ĝi: C-x C-f ... Sed estas 583dosiero, vi povas transiri per vizito al ĝi: C-x C-f ... Sed estas
585pli facila metodo: uzi la ordonon "C-x b", donante al ĝi la nomon de 584pli facila metodo: uzi la ordonon "C-x b", donante al ĝi la nomon de
586la celata bufro. 585la celata bufro.
587 586
588>> Tajpu "C-x b umo <Return>" por transiri en la bufron "umo", 587>> Tajpu "C-x b umo <Return>" por transiri en la bufron "umo",
589 entenantan la tekston de la dosiero "umo". 588 entenantan la tekston de la dosiero "umo".
590 Poste tajpu "C-x b TUTORIAL.eo <Return>" por reveni en la lernilon. 589 Poste tajpu "C-x b TUTORIAL.eo <Return>" por reveni en la lernilon.
591 590
592Plej ofte, la bufronomo estas egala al la nomo de ĝia dosiero (sen la 591Plej ofte, la bufronomo estas egala al la nomo de ĝia dosiero (sen la
593dosiera parto). Tamen, ne ĉiam tio estas vera. La listo de bufroj 592dosiera parto). Tamen, ne ĉiam tio estas vera. La listo de bufroj
594farita per "C-x C-b" ĉiam vidigas al vi la nomojn de ĉiuj bufroj. 593farita per "C-x C-b" ĉiam vidigas al vi la nomojn de ĉiuj bufroj.
595 594
596ĈIU teksto kiun vi vidas en Emaksa fenestro estas ĉiam parto de iu 595ĈIU teksto kiun vi vidas en Emaksa fenestro estas ĉiam parto de iu
597bufro. Tamen iuj bufroj ne respondas al dosieroj. Ekzemple, la bufro 596bufro. Tamen iuj bufroj ne respondas al dosieroj. Ekzemple, la bufro
598nomata "*Buffer List*" (Listo de Bufroj) ne havas dosieron. Ĝi estas 597nomata "*Buffer List*" (Listo de Bufroj) ne havas dosieron. Ĝi estas
599la bufro enhavanta la liston de bufroj faritaj per la ordono C-x C-b. 598la bufro enhavanta la liston de bufroj faritaj per la ordono C-x C-b.
600Ankaŭ la bufro "*Messages*" respondas al neniu dosiero; ĝi entenas la 599Ankaŭ la bufro "*Messages*" respondas al neniu dosiero; ĝi entenas la
601mesaĝojn aperintajn en la funda linio dum la Emaksa seanco. 600mesaĝojn aperintajn en la funda linio dum la Emaksa seanco.
602 601
603>> Tajpu "C-x b *Messages* <Return>" por vidigi la bufron de mesaĝoj. 602>> Tajpu "C-x b *Messages* <Return>" por vidigi la bufron de mesaĝoj.
604 Poste tajpu "C-x b TUTORIAL.eo <Return>" por reveni en la lernilon. 603 Poste tajpu "C-x b TUTORIAL.eo <Return>" por reveni en la lernilon.
605 604
606Se vi ŝanĝas la tekston de unu dosiero, kaj sekve trovas alian 605Se vi ŝanĝas la tekston de unu dosiero, kaj sekve trovas alian
607dosieron, ĉi tio ne konservas la unuan dosieron. Ĝiaj ŝanĝoj restas 606dosieron, ĉi tio ne konservas la unuan dosieron. Ĝiaj ŝanĝoj restas
608interne de Emakso, en la bufro de tiu dosiero. La kreado aŭ redaktado 607interne de Emakso, en la bufro de tiu dosiero. La kreado aŭ redaktado
609de la bufro de la dua dosiero ne efikas la bufron de la unua dosiero. 608de la bufro de la dua dosiero ne efikas la bufron de la unua dosiero.
610Ĉi tio estas utilega, sed ĝi ankaŭ signifas ke vi bezonas oportunan 609Ĉi tio estas utilega, sed ĝi ankaŭ signifas ke vi bezonas oportunan
611metodon por konservi la bufron de la unua dosiero. Estas ĝena devi 610metodon por konservi la bufron de la unua dosiero. Estas ĝena devi
612revenadi en ĝin per C-x C-f nur por konservi ĝin per C-x C-s. Tial ni 611revenadi en ĝin per C-x C-f nur por konservi ĝin per C-x C-s. Tial ni
613havas 612havas
614 613
615 C-x s Konservu iom da bufroj. 614 C-x s Konservu iom da bufroj.
616 615
617C-x s demandas vin pri ĉiu ŝanĝita bufro kiun vi ne konservis. Ĝi 616C-x s demandas vin pri ĉiu ŝanĝita bufro kiun vi ne konservis. Ĝi
618demandas vin, pri ĉiu tia bufro, ĉu konservi la bufron. 617demandas vin, pri ĉiu tia bufro, ĉu konservi la bufron.
619 618
620>> Enigu linion da teksto, kaj sekve tajpu C-x s. 619>> Enigu linion da teksto, kaj sekve tajpu C-x s.
@@ -625,37 +624,37 @@ demandas vin, pri ĉiu tia bufro, ĉu konservi la bufron.
625* ETENDI LA ORDONARON 624* ETENDI LA ORDONARON
626--------------------- 625---------------------
627 626
628Ekzistas multege pli da Emaksaj ordonoj ol eblas meti sur ĉiuj el la 627Ekzistas multege pli da Emaksaj ordonoj ol eblas meti sur ĉiuj el la
629stiraj kaj meta-aj signoj. Emakso solvas tiun problemon per la 628stiraj kaj meta-aj signoj. Emakso solvas tiun problemon per la
630X-ordonoj (de la angla eXtend, "etendo"). Estas du specoj da ili: 629X-ordonoj (de la angla eXtend, "etendo"). Estas du specoj da ili:
631 630
632 C-x Signa etendo. Sekvata de unu signo. 631 C-x Signa etendo. Sekvata de unu signo.
633 M-x Nomhava ordona etendo. Sekvata de plena nomo. 632 M-x Nomhava ordona etendo. Sekvata de plena nomo.
634 633
635Ĉi tiuj estas la ordonoj ja utilaj, sed malpli oftaj ol la ordonoj 634Ĉi tiuj estas la ordonoj ja utilaj, sed malpli oftaj ol la ordonoj
636kiujn vi jam lernis. Vi jam vidis du el ili: la dosierajn ordonojn 635kiujn vi jam lernis. Vi jam vidis du el ili: la dosierajn ordonojn
637C-x C-f por "trovi" kaj C-x C-s por "konservi". Alia ekzemplo estas 636C-x C-f por "trovi" kaj C-x C-s por "konservi". Alia ekzemplo estas
638la ordono por fini Emaksan seancon -- la ordono C-x C-c. (Ne timu 637la ordono por fini Emaksan seancon -- la ordono C-x C-c. (Ne timu
639perdi faritajn ŝanĝojn; C-x C-c proponas konservi ĉiun ŝanĝitan 638perdi faritajn ŝanĝojn; C-x C-c proponas konservi ĉiun ŝanĝitan
640dosieron antaŭ ol ĉesigi Emakson.) 639dosieron antaŭ ol ĉesigi Emakson.)
641 640
642C-z estas la ordono por eliri Emakso *provizore* -- tiel ke vi povas 641C-z estas la ordono por eliri Emakso *provizore* -- tiel ke vi povas
643reveni en la saman Emaksan seancon poste. 642reveni en la saman Emaksan seancon poste.
644 643
645Sur sistemoj kiuj permesas ĝin, C-z "provizore ĉesigas" Emakson; t.e. 644Sur sistemoj kiuj permesas ĝin, C-z "provizore ĉesigas" Emakson; t.e.
646ĝi revenas en la ŝelon sed ne detruas Emakson. Je la plej komunaj 645ĝi revenas en la ŝelon sed ne detruas Emakson. Je la plej komunaj
647ŝeloj, vi povas reaktivigi Emakson per la ordono "fg" (de la angla 646ŝeloj, vi povas reaktivigi Emakson per la ordono "fg" (de la angla
648"foreground") aŭ per "%emacs". 647"foreground") aŭ per "%emacs".
649 648
650Sur sistemoj kiuj ne permesas provizoran ĉesigon, C-z kreas sub-ŝelon 649Sur sistemoj kiuj ne permesas provizoran ĉesigon, C-z kreas sub-ŝelon
651sub Emakso por doni al vi ŝancon lanĉi aliajn programojn kaj reiri al 650sub Emakso por doni al vi ŝancon lanĉi aliajn programojn kaj reiri al
652Emakso poste; ĝi ne vere "eliras" el Emakso. Ĉi-okaze, la ŝela ordono 651Emakso poste; ĝi ne vere "eliras" el Emakso. Ĉi-okaze, la ŝela ordono
653"exit" (eliru) estas la kutima maniero reiri al Emakso de la sub-ŝelo. 652"exit" (eliru) estas la kutima maniero reiri al Emakso de la sub-ŝelo.
654 653
655La ordonon C-x C-c uzu por adiaŭi. Ĝi estas ankaŭ la ordono uzenda 654La ordonon C-x C-c uzu por adiaŭi. Ĝi estas ankaŭ la ordono uzenda
656por eliri Emakson lanĉitan per retpoŝta programo aŭ alia simila 655por eliri Emakson lanĉitan per retpoŝta programo aŭ alia simila
657utilaĵo, ĉar tiuj eble ne scias kiel trakti provizoran ĉesigon de 656utilaĵo, ĉar tiuj eble ne scias kiel trakti provizoran ĉesigon de
658Emakso. Tamen, ordinare, se vi ne estas tuj adiaŭonta, preferindas 657Emakso. Tamen, ordinare, se vi ne estas tuj adiaŭonta, preferindas
659provizore ĉesigi Emakson per C-z anstataŭ eliri Emakson. 658provizore ĉesigi Emakson per C-z anstataŭ eliri Emakson.
660 659
661Ekzistas multe da ordonoj C-x. Jen listo de tiuj kiujn vi jam konas: 660Ekzistas multe da ordonoj C-x. Jen listo de tiuj kiujn vi jam konas:
@@ -667,40 +666,40 @@ Ekzistas multe da ordonoj C-x. Jen listo de tiuj kiujn vi jam konas:
667 C-x 1 Forigu ĉiujn fenestrojn krom unu. 666 C-x 1 Forigu ĉiujn fenestrojn krom unu.
668 C-x u Malfaru. 667 C-x u Malfaru.
669 668
670Nomhavajn etenditajn ordonojn oni uzas eĉ malpli ofte, aŭ uzas ilin 669Nomhavajn etenditajn ordonojn oni uzas eĉ malpli ofte, aŭ uzas ilin
671nur en kelkaj reĝimoj. Ekzemplo estas la ordono "replace-string" 670nur en kelkaj reĝimoj. Ekzemplo estas la ordono "replace-string"
672(anstataŭigu-ĉenon), kiu anstataŭigas unu ĉenon je alia tutbufre. 671(anstataŭigu-ĉenon), kiu anstataŭigas unu ĉenon je alia tutbufre.
673Kiam vi tajpas M-x, Emakso demandas de vi ĉe la fundo de la ekrano la 672Kiam vi tajpas M-x, Emakso demandas de vi ĉe la fundo de la ekrano la
674nomon de la ordono; ĉi-okaze, "replace-string". Simple tajpu "repl 673nomon de la ordono; ĉi-okaze, "replace-string". Simple tajpu "repl
675s<TAB>" kaj Emakso kompletigos la nomon. Finu la ordonnomon per 674s<TAB>" kaj Emakso kompletigos la nomon. Finu la ordonnomon per
676<Return>. 675<Return>.
677 676
678La ordono replace-string postulas du argumentojn -- la anstataŭigOTan 677La ordono replace-string postulas du argumentojn -- la anstataŭigOTan
679kaj la anstataŭigONTan ĉenojn. Ĉiun argumenton finu per <Return>. 678kaj la anstataŭigONTan ĉenojn. Ĉiun argumenton finu per <Return>.
680 679
681>> Movu la kursoron al la blanka linio du liniojn sub ĉi tiu. 680>> Movu la kursoron al la blanka linio du liniojn sub ĉi tiu.
682 Poste tajpu "M-x repl s<Return>linio<Return>peco<Return>". 681 Poste tajpu "M-x repl s<Return>linio<Return>peco<Return>".
683 682
684 Rimarku kiel tiu ĉi linio ŝanĝiĝis: vi anstataŭigis la vorton 683 Rimarku kiel tiu ĉi linio ŝanĝiĝis: vi anstataŭigis la vorton
685 l-i-n-i-o per "peco" kie ajn ĝi aperis, de post la komenca loko de 684 l-i-n-i-o per "peco" kie ajn ĝi aperis, de post la komenca loko de
686 la kursoro. 685 la kursoro.
687 686
688 687
689* AŬTOMATA KONSERVADO 688* AŬTOMATA KONSERVADO
690--------------------- 689---------------------
691 690
692Kiam vi faris ŝanĝojn en dosiero, sed ankoraŭ ne konservis ilin, ili 691Kiam vi faris ŝanĝojn en dosiero, sed ankoraŭ ne konservis ilin, ili
693povus perdiĝi se via komputilo paneos. Por protekti vin de tio, 692povus perdiĝi se via komputilo paneos. Por protekti vin de tio,
694Emakso periode "aŭtokonservas" ĉiujn dosierojn kiun vi redaktas. La 693Emakso periode "aŭtokonservas" ĉiujn dosierojn kiun vi redaktas. La
695nomo de aŭtokonservita dosiero havas la signon "#" komence kaj fine; 694nomo de aŭtokonservita dosiero havas la signon "#" komence kaj fine;
696ekzemple, se via dosiero estas nomata "hello.c", ĝia aŭtokonservita 695ekzemple, se via dosiero estas nomata "hello.c", ĝia aŭtokonservita
697dosiero nomiĝos "#hello.c#". Kiam vi konservos la dosieron 696dosiero nomiĝos "#hello.c#". Kiam vi konservos la dosieron
698normalmaniere, Emakso malkreos ĝian aŭtokonservitan dosieron. 697normalmaniere, Emakso malkreos ĝian aŭtokonservitan dosieron.
699 698
700Por reakiri vian aŭtokonservitajn redaktaĵojn post paneo, 699Por reakiri vian aŭtokonservitajn redaktaĵojn post paneo,
701normalmaniere "trovu" la dosieron (per la nomo de la dosiero kiun vi 700normalmaniere "trovu" la dosieron (per la nomo de la dosiero kiun vi
702redaktis, ne per la nomo de la aŭtokonservita dosiero) kaj poste tajpu 701redaktis, ne per la nomo de la aŭtokonservita dosiero) kaj poste tajpu
703"yes<Return>" por konfirmi ke vi volas uzi la aŭtomate konservitan 702"yes<Return>" por konfirmi ke vi volas uzi la aŭtomate konservitan
704datumon. 703datumon.
705 704
706 705
@@ -708,95 +707,95 @@ datumon.
708---------- 707----------
709 708
710Se vi tajpas plursignan ordonon malrapide, Emakso montras ĝin al vi ĉe 709Se vi tajpas plursignan ordonon malrapide, Emakso montras ĝin al vi ĉe
711la fundo de la ekrano en areo nomata la "eĥa areo". La eĥa areo 710la fundo de la ekrano en areo nomata la "eĥa areo". La eĥa areo
712enhavas la plej malsupran linion de la ekrano. 711enhavas la plej malsupran linion de la ekrano.
713 712
714 713
715* REĜIMLINIO 714* REĜIMLINIO
716------------- 715-------------
717 716
718La linio tuj super la eĥa areo estas nomata la "reĝimlinio". La 717La linio tuj super la eĥa areo estas nomata la "reĝimlinio". La
719reĝimlinio montras ion similan al ĉi tio: 718reĝimlinio montras ion similan al ĉi tio:
720 719
721--:** TUTORIAL.eo 63% L749 (Fundamental)----------------------- 720--:** TUTORIAL.eo 63% L749 (Fundamental)-----------------------
722 721
723Tiu linio donas al vi utilan informon pri la stato de Emakso kaj la 722Tiu linio donas al vi utilan informon pri la stato de Emakso kaj la
724redaktata teksto. 723redaktata teksto.
725 724
726Vi jam scias kion signifas la dosiernomo -- ĝi estas la dosiero kiun 725Vi jam scias kion signifas la dosiernomo -- ĝi estas la dosiero kiun
727vi trovis. -NN%-- montras vian nunan lokon en la teksto; ĝi signifas 726vi trovis. -NN%-- montras vian nunan lokon en la teksto; ĝi signifas
728ke NN elcentoj de la teksto estas supren de la supro de la ekrano. Se 727ke NN elcentoj de la teksto estas supren de la supro de la ekrano. Se
729la supro de la dosiero estas sur la ekrano, ĝi montras --Top-- 728la supro de la dosiero estas sur la ekrano, ĝi montras --Top--
730anstataŭ -- 0%--. Se la malsupro de la teksto estas sur la ekrano, ĝi 729anstataŭ -- 0%--. Se la malsupro de la teksto estas sur la ekrano, ĝi
731montras --Bot--. Se vi rigardas tekston tiom malgrandan ke ĉiom da ĝi 730montras --Bot--. Se vi rigardas tekston tiom malgrandan ke ĉiom da ĝi
732aperas en la ekrano, la reĝimlinio montras --All--. 731aperas en la ekrano, la reĝimlinio montras --All--.
733 732
734La L kun ciferoj indikas la pozicion alimaniere: ili indikas la 733La L kun ciferoj indikas la pozicion alimaniere: ili indikas la
735kurantan lininumeron de "punkto". 734kurantan lininumeron de "punkto".
736 735
737La steloj ĉe la komenco signifas ke vi ŝanĝis la tekston. Antaŭ la 736La steloj ĉe la komenco signifas ke vi ŝanĝis la tekston. Antaŭ la
738ŝanĝoj, kiam vi ekvizitas aŭ konservis dosieron, en tiu parto de la 737ŝanĝoj, kiam vi ekvizitas aŭ konservis dosieron, en tiu parto de la
739reĝimlinio estas neniaj steloj, nur strekoj. 738reĝimlinio estas neniaj steloj, nur strekoj.
740 739
741La enkrampa parto de la reĝimlinio montras al vi kiujn redaktadajn 740La enkrampa parto de la reĝimlinio montras al vi kiujn redaktadajn
742reĝimojn vi uzas. La defaŭlta reĝimo estas "Fundamental" (fundamenta) 741reĝimojn vi uzas. La defaŭlta reĝimo estas "Fundamental" (fundamenta)
743kiun vi uzas nun. Ĝi estas ekzemplo pri "ĉefreĝimo". 742kiun vi uzas nun. Ĝi estas ekzemplo pri "ĉefreĝimo".
744 743
745Emakso havas multajn diversajn reĝimojn. Iuj el ili estas por redakti 744Emakso havas multajn diversajn reĝimojn. Iuj el ili estas por redakti
746diversajn lingvojn kajaŭ specojn de teksto, ekzemple Lisp-reĝimo, 745diversajn lingvojn kajaŭ specojn de teksto, ekzemple Lisp-reĝimo,
747Teksta-reĝimo, ktp. Ĉiam unu kaj nur unu ĉefreĝimo estas aktiva, kaj 746Teksta-reĝimo, ktp. Ĉiam unu kaj nur unu ĉefreĝimo estas aktiva, kaj
748ĝia nomo ĉiam aperas en la reĝimlinio ĝuste kie "Fundamental" estas 747ĝia nomo ĉiam aperas en la reĝimlinio ĝuste kie "Fundamental" estas
749nun. 748nun.
750 749
751Ĉiu ĉefreĝimo igas iujn ordonojn agi malsame. Ekzemple, estas ordonoj 750Ĉiu ĉefreĝimo igas iujn ordonojn agi malsame. Ekzemple, estas ordonoj
752por krei komentojn en programo, kaj ĉar ĉiu programlingvo havas 751por krei komentojn en programo, kaj ĉar ĉiu programlingvo havas
753malsaman ideon pri tio, kiel komento aspektu, ĉiu ĉefreĝimo devas 752malsaman ideon pri tio, kiel komento aspektu, ĉiu ĉefreĝimo devas
754enigi komentojn malsame. Ĉiu ĉefreĝimo estas la nomo de etenda 753enigi komentojn malsame. Ĉiu ĉefreĝimo estas la nomo de etenda
755ordono, per kiu vi povas ŝalti tiun reĝimon. Ekzemple, "M-x 754ordono, per kiu vi povas ŝalti tiun reĝimon. Ekzemple, "M-x
756fundamental-mode" estas ordono por ŝalti la Fundamentan reĝimon. 755fundamental-mode" estas ordono por ŝalti la Fundamentan reĝimon.
757 756
758Se vi redaktos tekston (esperantan, anglan ktp), ekzemple ĉi tiun 757Se vi redaktos tekston (esperantan, anglan ktp), ekzemple ĉi tiun
759dosieron, al vi eble konvenos Teksta-reĝimo. 758dosieron, al vi eble konvenos Teksta-reĝimo.
760 759
761>> Tajpu M-x text-mode<Return>. 760>> Tajpu M-x text-mode<Return>.
762 761
763Ne maltrankviliĝu, la Emaksaj ordonoj kiujn vi jam lernis malmulte 762Ne maltrankviliĝu, la Emaksaj ordonoj kiujn vi jam lernis malmulte
764ŝanĝiĝas. Sed vi povas observi ke M-f kaj M-b nun traktas apostrofojn 763ŝanĝiĝas. Sed vi povas observi ke M-f kaj M-b nun traktas apostrofojn
765kial parton de vortoj. Antaŭe, en Fundamenta reĝimo, M-f kaj M-b 764kial parton de vortoj. Antaŭe, en Fundamenta reĝimo, M-f kaj M-b
766traktis apostrofojn kiel vortajn disigilojn. 765traktis apostrofojn kiel vortajn disigilojn.
767 766
768Ĉefreĝimoj kutime faras tiajn subtilajn ŝanĝojn: la plejmulto da 767Ĉefreĝimoj kutime faras tiajn subtilajn ŝanĝojn: la plejmulto da
769ordonoj faras "la saman taskon" en ĉiu ĉefreĝimo, sed ili funkcias 768ordonoj faras "la saman taskon" en ĉiu ĉefreĝimo, sed ili funkcias
770iomete malsame. 769iomete malsame.
771 770
772Por vidi dokumentaron pri via nuna ĉefreĝimo, tajpu C-h m. 771Por vidi dokumentaron pri via nuna ĉefreĝimo, tajpu C-h m.
773 772
774>> Per kelkaj C-u C-v loku ĉi tiun linion ĉe la supro de la ekrano. 773>> Per kelkaj C-u C-v loku ĉi tiun linion ĉe la supro de la ekrano.
775>> Tajpu C-h m, por vidi kiel la Teksta reĝimo diferencas disde la 774>> Tajpu C-h m, por vidi kiel la Teksta reĝimo diferencas disde la
776 Fundamenta reĝimo. 775 Fundamenta reĝimo.
777>> Tajpu C-x 1 por forigi la dokumentaron for de la ekrano. 776>> Tajpu C-x 1 por forigi la dokumentaron for de la ekrano.
778 777
779Ĉefreĝimojn oni nomas ĉefaj ĉar ekzistas ankaŭ "kromreĝimoj". 778Ĉefreĝimojn oni nomas ĉefaj ĉar ekzistas ankaŭ "kromreĝimoj".
780Kromreĝimoj ne estas alternativoj kontraŭ la ĉefreĝimoj, nur negravaj 779Kromreĝimoj ne estas alternativoj kontraŭ la ĉefreĝimoj, nur negravaj
781modifoj al ili. Ĉiun kromreĝimon oni povas ŝalti malŝalti, 780modifoj al ili. Ĉiun kromreĝimon oni povas ŝalti aŭ malŝalti,
782sendepende de ĉiuj aliaj kromreĝimoj, kaj sendepende de la ĉefreĝimo. 781sendepende de ĉiuj aliaj kromreĝimoj, kaj sendepende de la ĉefreĝimo.
783Do vi povas uzi neniom da kromreĝimoj, aŭ unu kromreĝimon, aŭ ian ajn 782Do vi povas uzi neniom da kromreĝimoj, aŭ unu kromreĝimon, aŭ ian ajn
784kombinaĵon de kelkaj kromreĝimoj. 783kombinaĵon de kelkaj kromreĝimoj.
785 784
786Unu utilega kromreĝimo, precipe por redakti homlingvan tekston 785Unu utilega kromreĝimo, precipe por redakti homlingvan tekston
787(esperantan, anglan ktp), estas la reĝimo de Aŭtomata Linifaldo (Auto 786(esperantan, anglan ktp), estas la reĝimo de Aŭtomata Linifaldo (Auto
788Fill mode). Kiam ĝi estas ŝaltita, Emakso aŭtomate rompas la linion 787Fill mode). Kiam ĝi estas ŝaltita, Emakso aŭtomate rompas la linion
789inter vortoj ĉiufoje kiam la enigata tekstolinio iĝas tro larĝa. 788inter vortoj ĉiufoje kiam la enigata tekstolinio iĝas tro larĝa.
790 789
791Por ŝalti la reĝimon de Aŭtomata Linifaldo tajpu "M-x auto fill 790Por ŝalti la reĝimon de Aŭtomata Linifaldo tajpu "M-x auto fill
792mode<Return>". Kiam la reĝimo estas ŝaltita, vi povas malŝalti ĝin 791mode<Return>". Kiam la reĝimo estas ŝaltita, vi povas malŝalti ĝin
793denove tajpante "M-x auto fill mode<Return>". Se la reĝimo estas 792denove tajpante "M-x auto fill mode<Return>". Se la reĝimo estas
794malŝaltita, tiu ordono ŝaltas ĝin, kaj se ĝi estas ŝaltita, tiu ordono 793malŝaltita, tiu ordono ŝaltas ĝin, kaj se ĝi estas ŝaltita, tiu ordono
795malŝaltas ĝin. Ni diras ke la ordono "transŝaltas la reĝimon". 794malŝaltas ĝin. Ni diras ke la ordono "transŝaltas la reĝimon".
796 795
797>> Tajpu "M-x auto file mode<Return>". Poste enigi linion el "asdf ", 796>> Tajpu "M-x auto file mode<Return>". Poste enigi linion el "asdf ",
798 ripete, ĝis vi vidos ĝin dividita en du liniojn. Vi devas enigi 797 ripete, ĝis vi vidos ĝin dividita en du liniojn. Vi devas enigi
799 spacetojn inter "asdf", ĉar la Aŭtomata Linifaldo rompas liniojn 798 spacetojn inter "asdf", ĉar la Aŭtomata Linifaldo rompas liniojn
800 nur ĉe spacetoj. 799 nur ĉe spacetoj.
801 800
802Normale la marĝeno estas post 70 signoj, sed vi povas ŝanĝi tion per 801Normale la marĝeno estas post 70 signoj, sed vi povas ŝanĝi tion per
@@ -804,13 +803,13 @@ la ordono C-x f. Vi devus doni la marĝenon kiu vi deziras por nombra
804argumento. 803argumento.
805 804
806>> Tajpu C-x f kun la argumento 20. (C-u 2 0 C-x f). 805>> Tajpu C-x f kun la argumento 20. (C-u 2 0 C-x f).
807 Tajpu ia tekston kaj rigardu kiel Emakso faldas liniojn po 20 806 Tajpu ia tekston kaj rigardu kiel Emakso faldas liniojn po 20
808 signoj. Refiksu la marĝenon al 70 per C-x f. 807 signoj. Refiksu la marĝenon al 70 per C-x f.
809 808
810Se vi faras ŝanĝojn meze de alineo, la Aŭtomata Linifalda reĝimo ne 809Se vi faras ŝanĝojn meze de alineo, la Aŭtomata Linifalda reĝimo ne
811refaldas ĝin por vi. 810refaldas ĝin por vi.
812Por rearanĝi la alineon, tajpu M-q (Meta-q) dum la kursoro estas interne 811Por rearanĝi la alineon, tajpu M-q (Meta-q) dum la kursoro estas
813de la alineo. 812interne de la alineo.
814 813
815>> Movu la kursoron en la antaŭan alineon kaj tajpu M-q. 814>> Movu la kursoron en la antaŭan alineon kaj tajpu M-q.
816 815
@@ -818,80 +817,80 @@ de la alineo.
818* SERĈADO 817* SERĈADO
819--------- 818---------
820 819
821Emakso povas serĉi aperojn de ĉenoj (tiuj estas aroj da apudaj signoj 820Emakso povas serĉi aperojn de ĉenoj (tiuj estas aroj da apudaj signoj
822 vortoj), aŭ antaŭen tra la teksto, aŭ malantaŭen. Serĉi ĉenon 821aŭ vortoj), aŭ antaŭen tra la teksto, aŭ malantaŭen. Serĉi ĉenon
823estas kursormova ordono; ĝi movas la kursoron al la sekvanta loko kie 822estas kursormova ordono; ĝi movas la kursoron al la sekvanta loko kie
824la ĉeno aperas. 823la ĉeno aperas.
825 824
826La Emaksa serĉa ordono diferencas de la serĉaj ordonoj de la plimulto 825La Emaksa serĉa ordono diferencas de la serĉaj ordonoj de la plimulto
827da redaktiloj per tio, ke ĝi estas "dumtajpa". Tio signifas ke la 826da redaktiloj per tio, ke ĝi estas "dumtajpa". Tio signifas ke la
828serĉo okazas dum vi tajpas la ĉenon por priserĉi. 827serĉo okazas dum vi tajpas la ĉenon por priserĉi.
829 828
830La ordono por komenci serĉon estas C-s por la serĉo antaŭen, kaj C-r por 829La ordono por komenci serĉon estas C-s por la serĉo antaŭen, kaj C-r
831la serĉo malantaŭen. SED ATENDU! Ankoraŭ ne provu ilin nun. 830por la serĉo malantaŭen. SED ATENDU! Ankoraŭ ne provu ilin nun.
832 831
833Kiam vi tajpos C-s, vi vidos la ĉenon "I-search" aperi invite en la 832Kiam vi tajpos C-s, vi vidos la ĉenon "I-search" aperi invite en la
834eĥa areo. Ĉi tio informas vin, ke Emakso estas en la dumtajpa serĉo, 833eĥa areo. Ĉi tio informas vin, ke Emakso estas en la dumtajpa serĉo,
835atendante ke vi tajpu la ĉenon kies aperon vi deziras trovi. <Return> 834atendante ke vi tajpu la ĉenon kies aperon vi deziras trovi. <Return>
836finas serĉon. 835finas serĉon.
837 836
838>> Nun tajpu C-s por komenci serĉon. MALRAPIDE, unuliterope, tajpu la 837>> Nun tajpu C-s por komenci serĉon. MALRAPIDE, unuliterope, tajpu la
839 vorton "kursoro", paŭzante post ĉiu tajpita signo por vidi, kio 838 vorton "kursoro", paŭzante post ĉiu tajpita signo por vidi, kio
840 okazas al la kursoro. 839 okazas al la kursoro.
841 Nun vi estas serĉinta por "kursoro", unufoje. 840 Nun vi estas serĉinta por "kursoro", unufoje.
842>> Tajpu C-s denove, por serĉi la sekvan aperon de "kursoro". 841>> Tajpu C-s denove, por serĉi la sekvan aperon de "kursoro".
843>> Nun tajpu <Backspace> kvarfoje kaj rigardu kiamaniere la kursoro 842>> Nun tajpu <Backspace> kvarfoje kaj rigardu kiamaniere la kursoro
844 moviĝas. 843 moviĝas.
845>> Tajpu <Return> por fini la serĉon. 844>> Tajpu <Return> por fini la serĉon.
846 845
847Ĉu vi vidis, kio okazis? Emakso, en dumtajpa serĉo, penas iri al la 846Ĉu vi vidis, kio okazis? Emakso, en dumtajpa serĉo, penas iri al la
848apero de la ĉeno kiun vi jam tajpis. Por iri al la sekvanta apero de 847apero de la ĉeno kiun vi jam tajpis. Por iri al la sekvanta apero de
849"kursoro" nur tajpu C-s denove. Se nenia ajn apero ekzistas, Emakso 848"kursoro" nur tajpu C-s denove. Se nenia ajn apero ekzistas, Emakso
850pepas kaj informas vin ke la serĉo ĉi-foje "malsukcesis". Ankaŭ C-g 849pepas kaj informas vin ke la serĉo ĉi-foje "malsukcesis". Ankaŭ C-g
851finus la serĉon. 850finus la serĉon.
852 851
853RIMARKU: Ĉe iuj sistemoj, C-s senmovigas la ekranon kaj vi vidos ne 852RIMARKU: Ĉe iuj sistemoj, C-s senmovigas la ekranon kaj vi vidos ne
854plu da eligo de Emakso. Ĉi tio indikas ke operaciuma "trajto" nomata 853plu da eligo de Emakso. Ĉi tio indikas ke operaciuma "trajto" nomata
855"fluregulado" interkaptis la C-s kaj ne permesas al ĝi trapasi al 854"fluregulado" interkaptis la C-s kaj ne permesas al ĝi trapasi al
856Emakso. Por removebligi la ekranon, tajpu C-q. Konsultu la sekcion 855Emakso. Por removebligi la ekranon, tajpu C-q. Konsultu la sekcion
857"Spontaneous Entry to Incremental Search" en la Emaksa manlibro por 856"Spontaneous Entry to Incremental Search" en la Emaksa manlibro por
858konsilo pri tio, kiel trakti ĉi tiun "trajton". 857konsilo pri tio, kiel trakti ĉi tiun "trajton".
859 858
860Se, meze de dumtajpa serĉo, vi tajpos <Retroviŝu>, vi rimarkos ke la 859Se, meze de dumtajpa serĉo, vi tajpos <Retroviŝu>, vi rimarkos ke la
861lasta signo en la serĉata ĉeno forviŝiĝas, kaj la serĉo retroiras al 860lasta signo en la serĉata ĉeno forviŝiĝas, kaj la serĉo retroiras al
862la ĵusa loko de la serĉo. Ekzemple, supozu ke vi tajpis "k", por 861la ĵusa loko de la serĉo. Ekzemple, supozu ke vi tajpis "k", por
863serĉi la unuan aperon de "k". Nun se vi tajpus "u, la kursoro moviĝus 862serĉi la unuan aperon de "k". Nun se vi tajpus "u, la kursoro moviĝus
864al la unua apero de "ku". Nun tajpu <Retroviŝu>. Ĉi tio forigos la 863al la unua apero de "ku". Nun tajpu <Retroviŝu>. Ĉi tio forigos la
865"u" de el la serĉata ĉeno, kaj la kursoro moviĝos reen al la unua 864"u" de el la serĉata ĉeno, kaj la kursoro moviĝos reen al la unua
866apero de "k". 865apero de "k".
867 866
868Se, meze de dumtajpa serĉo, vi tajpos STIRan META-signon 867Se, meze de dumtajpa serĉo, vi tajpos STIRan aŭ META-signon
869(esceptante kelkajn signojn, specialajn en la serĉo, ekzemple C-s kaj 868(esceptante kelkajn signojn, specialajn en la serĉo, ekzemple C-s kaj
870C-r), la serĉo iĝos finita. 869C-r), la serĉo iĝos finita.
871 870
872La C-s komencas serĉon kiu celas iun ajn aperon de la serĉata ĉeno 871La C-s komencas serĉon kiu celas iun ajn aperon de la serĉata ĉeno
873POST la nuna kursorloko. Se vi deziras serĉi ion supre en la teksto, 872POST la nuna kursorloko. Se vi deziras serĉi ion supre en la teksto,
874tajpu C-r anstataŭe. Ĉio dirita pri C-s validas pri C-r, krom ke la 873tajpu C-r anstataŭe. Ĉio dirita pri C-s validas pri C-r, krom ke la
875direkto de la serĉo estas inversa. 874direkto de la serĉo estas inversa.
876 875
877 876
878* MULTAJ FENESTROJ 877* MULTAJ FENESTROJ
879------------------ 878------------------
880 879
881Unu el la agrablaj trajtoj de Emakso estas ke vi povas havi plurajn 880Unu el la agrablaj trajtoj de Emakso estas ke vi povas havi plurajn
882fenestrojn sur la ekrano samtempe. 881fenestrojn sur la ekrano samtempe.
883 882
884>> Movu la kursoron al tiu ĉi linio kaj tajpu "C-u 0 C-l" (kun Stira 883>> Movu la kursoron al tiu ĉi linio kaj tajpu "C-u 0 C-l" (kun Stira
885 lo, ne Stira unu). 884 lo, ne Stira unu).
886 885
887>> Nun tajpu "C-x 2", kio fendos la ekranon en du fenestrojn. 886>> Nun tajpu "C-x 2", kio fendos la ekranon en du fenestrojn.
888 Ambaŭ fenestroj vidigas ĉi tiun lernilon. La kursoro restas en la 887 Ambaŭ fenestroj vidigas ĉi tiun lernilon. La kursoro restas en la
889 supra fenestro. 888 supra fenestro.
890 889
891>> Tajpu C-M-v por rulumi la malsupran fenestron 890>> Tajpu C-M-v por rulumi la malsupran fenestron
892 (Se vi ne havas veran Meta-klavon, tajpu Esc C-v.) 891 (Se vi ne havas veran Meta-klavon, tajpu Esc C-v.)
893 892
894>> Tajpu "C-x o" ("o" de la angla vorto "other", "alia") por movi la 893>> Tajpu "C-x o" ("o" de la angla vorto "other", "alia") por movi la
895 kursoron en la malsupran fenestron. 894 kursoron en la malsupran fenestron.
896>> Uzu C-v kaj M-v en la malsupra fenestro por rulumi ĝin. 895>> Uzu C-v kaj M-v en la malsupra fenestro por rulumi ĝin.
897 Daŭrigu legi ĉi tiun instrukcion en la supra fenestro. 896 Daŭrigu legi ĉi tiun instrukcion en la supra fenestro.
@@ -901,88 +900,88 @@ fenestrojn sur la ekrano samtempe.
901 900
902Vi povas plu uzi C-x o por moviĝi inter fenestroj. Ĉiu fenestro havas 901Vi povas plu uzi C-x o por moviĝi inter fenestroj. Ĉiu fenestro havas
903sian propran kursorlokon, sed nur unu fenestro ja montras la kursoron. 902sian propran kursorlokon, sed nur unu fenestro ja montras la kursoron.
904Ĉiuj el la ordinaraj redaktaj ordonoj apartenas al la fenestro kiu 903Ĉiuj el la ordinaraj redaktaj ordonoj apartenas al la fenestro kiu
905enhavas la kursoron. Ni nomas tiun la "elektita fenestro". 904enhavas la kursoron. Ni nomas tiun la "elektita fenestro".
906 905
907La ordono C-M-v estas utilega kiam vi redaktas tekston en unu fenestro 906La ordono C-M-v estas utilega kiam vi redaktas tekston en unu fenestro
908kaj uzas la alian fenestron nur por konsulti. Tiel vi ĉiam povas havi 907kaj uzas la alian fenestron nur por konsulti. Tiel vi ĉiam povas havi
909la kursoron en la fenestro kie vi redaktas, kaj laŭbezone rulumi tra 908la kursoron en la fenestro kie vi redaktas, kaj laŭbezone rulumi tra
910la alia fenestro per C-M-v. 909la alia fenestro per C-M-v.
911 910
912C-M-v estas ekzemplo de STIR-META-signo. Se vi havas veran 911C-M-v estas ekzemplo de STIR-META-signo. Se vi havas veran
913META-klavon, vi povas tajpi C-M-v premante ambaŭ STIR kaj META, kaj 912META-klavon, vi povas tajpi C-M-v premante ambaŭ STIR kaj META, kaj
914tajpante v. Ne gravas, ĉu STIR aŭ META "venas unue," ĉar ili ambaŭ 913tajpante v. Ne gravas, ĉu STIR aŭ META "venas unue," ĉar ili ambaŭ
915funkcias kiel modifiloj de la signo kiun vi tajpas. 914funkcias kiel modifiloj de la signo kiun vi tajpas.
916 915
917Se vi ne havas veran META-klavon, kaj uzas <ESC> anstataŭe, la ordo 916Se vi ne havas veran META-klavon, kaj uzas <ESC> anstataŭe, la ordo
918gravas: vi devas tajpi <ESC> kaj poste C-v, ĉar "C-ESC v" ne funkcias. 917gravas: vi devas tajpi <ESC> kaj poste C-v, ĉar "C-ESC v" ne funkcias.
919Tiel estas ĉar <ESC> estas ne modifilo, sed memstara signo. 918Tiel estas ĉar <ESC> estas ne modifilo, sed memstara signo.
920 919
921>> Tajpu "C-x 1" (en la supra fenestro) por forigi la malsupran 920>> Tajpu "C-x 1" (en la supra fenestro) por forigi la malsupran
922 fenestron. 921 fenestron.
923 922
924(Se vi tajpus C-x 1 en la malsupra fenestro, tio forigus la supran. 923(Se vi tajpus C-x 1 en la malsupra fenestro, tio forigus la supran.
925Pensu pri tiu ordono kiel "restigu nur unu fenestron -- la fenestron 924Pensu pri tiu ordono kiel "restigu nur unu fenestron -- la fenestron
926en kiu mi jam estas.") 925en kiu mi jam estas.")
927 926
928Ne estas nepraĵo havi la saman bufron en ambaŭ fenestroj. Se vi uzas 927Ne estas nepraĵo havi la saman bufron en ambaŭ fenestroj. Se vi uzas
929"C-x C-f" por trovi dosieron en unu fenestro, la alia fenestro ne 928"C-x C-f" por trovi dosieron en unu fenestro, la alia fenestro ne
930ŝanĝiĝas. Vi povas trovi dosieron sendepende en ĉiu fenestro. 929ŝanĝiĝas. Vi povas trovi dosieron sendepende en ĉiu fenestro.
931 930
932Jen alia maniero uzi du fenestrojn por montri du malsamajn aferojn: 931Jen alia maniero uzi du fenestrojn por montri du malsamajn aferojn:
933 932
934>> Tajpu "C-x 4 C-f", kaj sekve la nomon de unu el viaj dosieroj. 933>> Tajpu "C-x 4 C-f", kaj sekve la nomon de unu el viaj dosieroj.
935 Finu per <Return>. Rimarku ke la elektita dosiero aperas en la 934 Finu per <Return>. Rimarku ke la elektita dosiero aperas en la
936 malsupra fenestro. Ankaŭ la kursoro iras tien. 935 malsupra fenestro. Ankaŭ la kursoro iras tien.
937 936
938>> Tajpu "C-x o" por retroiri en la supran fenestron, kaj "C-x 1" por 937>> Tajpu "C-x o" por retroiri en la supran fenestron, kaj "C-x 1" por
939 forigi la malsupran fenestron. 938 forigi la malsupran fenestron.
940 939
941 940
942* REKURSIAJ REDAKTAJ NIVELOJ 941* REKURSIAJ REDAKTAJ NIVELOJ
943---------------------------- 942----------------------------
944 943
945Iam vi eniros ion nomatan "rekursia redakta nivelo". Tio estas 944Iam vi eniros ion nomatan "rekursia redakta nivelo". Tio estas
946indikata per ortaj krampoj en la reĝimlinio, ĉirkaŭ la rondaj krampoj 945indikata per ortaj krampoj en la reĝimlinio, ĉirkaŭ la rondaj krampoj
947de la nomo de la ĉefreĝimo. Ekzemple, vi eble vidos [(Fundamental)] 946de la nomo de la ĉefreĝimo. Ekzemple, vi eble vidos [(Fundamental)]
948anstataŭ (Fundamental). 947anstataŭ (Fundamental).
949 948
950Por eliri el la rekursia redakta nivelo, tajpu Esc Esc Esc. Tio estas 949Por eliri el la rekursia redakta nivelo, tajpu Esc Esc Esc. Tio estas
951universala "elira" ordono. Vi ankaŭ povas uzi ĝin por forigi kromajn 950universala "elira" ordono. Vi ankaŭ povas uzi ĝin por forigi kromajn
952fenestrojn, aŭ por eliri el la bufreto. 951fenestrojn, aŭ por eliri el la bufreto.
953 952
954>> Tajpu "M-x" por eniri la bufreton; kaj poste tajpu "Esc Esc Esc" 953>> Tajpu "M-x" por eniri la bufreton; kaj poste tajpu "Esc Esc Esc"
955 por eliri. 954 por eliri.
956 955
957Oni ne povas uzi C-g por eliri el rekursia redakta nivelo. Tiel estas 956Oni ne povas uzi C-g por eliri el rekursia redakta nivelo. Tiel estas
958ĉar C-g estas uzata por aboli ordonojn kaj argumentojn INTERNE DE la 957ĉar C-g estas uzata por aboli ordonojn kaj argumentojn INTERNE DE la
959rekursia redakta nivelo. 958rekursia redakta nivelo.
960 959
961 960
962* KIEL AKIRI PLUAN HELPON 961* KIEL AKIRI PLUAN HELPON
963------------------------- 962-------------------------
964 963
965En ĉi tiu lernilo ni penis provizi nur tiom da informo, kiom necesas 964En ĉi tiu lernilo ni penis provizi nur tiom da informo, kiom necesas
966por ebligi al vi ekuzi Emakson. Emakso disponigas tiom da ebloj, ke 965por ebligi al vi ekuzi Emakson. Emakso disponigas tiom da ebloj, ke
967oni ne povas prezenti ĉiom da ili ĉi tie. Tamen, vi eble dezirus 966oni ne povas prezenti ĉiom da ili ĉi tie. Tamen, vi eble dezirus
968lerni plu pri Emakso, ĉar ĝi havas multajn aliajn utilajn trajtojn. 967lerni plu pri Emakso, ĉar ĝi havas multajn aliajn utilajn trajtojn.
969Emakso provizas ordonojn por legi dokumentaĵon pri Emaksaj ordonoj. 968Emakso provizas ordonojn por legi dokumentaĵon pri Emaksaj ordonoj.
970Ĉiuj el tiuj ĉi "helpaj" ordonoj komenciĝas per la signo C-h, kiu 969Ĉiuj el tiuj ĉi "helpaj" ordonoj komenciĝas per la signo C-h, kiu
971estas nomata "la Help-signo". 970estas nomata "la Help-signo".
972 971
973Por uzi la Helpajn ordonojn, tajpu la signon C-h, kaj sekve signon 972Por uzi la Helpajn ordonojn, tajpu la signon C-h, kaj sekve signon
974indikantan kian helpon vi deziras. Se vi estas vere perdita, tajpu 973indikantan kian helpon vi deziras. Se vi estas vere perdita, tajpu
975C-h ? kaj Emakso montros al vi la specojn de helpo kiujn ĝi povas 974C-h ? kaj Emakso montros al vi la specojn de helpo kiujn ĝi povas
976provizi. Se vi tajpis C-h kaj decidas ke vi ne deziras helpon, simple 975provizi. Se vi tajpis C-h kaj decidas ke vi ne deziras helpon, simple
977tajpu C-g por aboli ĝin. 976tajpu C-g por aboli ĝin.
978 977
979(En iuj lokoj oni ŝanĝas la signifon de la signo C-h. Oni prefere ne 978(En iuj lokoj oni ŝanĝas la signifon de la signo C-h. Oni prefere ne
980faru tion por ĉiuj uzantoj, do vi rajtas plendi al la sistemestro. 979faru tion por ĉiuj uzantoj, do vi rajtas plendi al la sistemestro.
981Dume, se C-h ne montras mesaĝon pri helpo ĉe la fundo de la ekrano, 980Dume, se C-h ne montras mesaĝon pri helpo ĉe la fundo de la ekrano,
982provu tajpi la F1-klavon aŭ "M-x help <Return>" anstataŭe.) 981provu tajpi la F1-klavon aŭ "M-x help <Return>" anstataŭe.)
983 982
984La plej baza HELPA rimedo estas "C-h c". Tajpu C-h, la signon c, kaj 983La plej baza HELPA rimedo estas "C-h c". Tajpu C-h, la signon c, kaj
985ordonan signon aŭ sekvencon; sekve de tio Emakso montras koncizegan 984ordonan signon aŭ sekvencon; sekve de tio Emakso montras koncizegan
986priskribon pri la ordono. 985priskribon pri la ordono.
987 986
988>> Tajpu C-h c C-p. 987>> Tajpu C-h c C-p.
@@ -990,13 +989,13 @@ priskribon pri la ordono.
990 989
991 C-p runs the command previous-line 990 C-p runs the command previous-line
992 991
993Ĉi tio diras al vi la "nomon de la funkcio". Funkciaj nomoj servas 992Ĉi tio diras al vi la "nomon de la funkcio". Funkciaj nomoj servas
994ĉefe por agordi kaj etendi Emakson. Sed ĉar funkciaj nomoj estas 993ĉefe por agordi kaj etendi Emakson. Sed ĉar funkciaj nomoj estas
995elektitaj por indiki kion la ordono faras, ili ankaŭ servas kiel 994elektitaj por indiki kion la ordono faras, ili ankaŭ servas kiel
996koncizega priskribo -- sufiĉa por rememorigi vin pri ordonoj kiujn vi 995koncizega priskribo -- sufiĉa por rememorigi vin pri ordonoj kiujn vi
997jam lernis. 996jam lernis.
998 997
999Ankaŭ la plursignaj ordonoj, ekzemple "C-x C-s" kaj "<ESC>v", estas 998Ankaŭ la plursignaj ordonoj, ekzemple "C-x C-s" kaj "<ESC>v", estas
1000egale eblaj post C-h c. 999egale eblaj post C-h c.
1001 1000
1002Por akiri pli da informo pri ordono, uzu C-h k anstataŭ C-h c. 1001Por akiri pli da informo pri ordono, uzu C-h k anstataŭ C-h c.
@@ -1004,8 +1003,8 @@ Por akiri pli da informo pri ordono, uzu C-h k anstataŭ C-h c.
1004>> Tajpu C-h k C-p. 1003>> Tajpu C-h k C-p.
1005 1004
1006Ĉi tio montras la plenan priskribon de la funkcio, aldone al ĝia nomo, 1005Ĉi tio montras la plenan priskribon de la funkcio, aldone al ĝia nomo,
1007en Emaksa fenestro. Fininte legi la eligaĵon, tajpu "C-x 1" por 1006en Emaksa fenestro. Fininte legi la eligaĵon, tajpu "C-x 1" por
1008forigi la helptekston. Ne nepras fari tion tuj. Vi povas redakti 1007forigi la helptekston. Ne nepras fari tion tuj. Vi povas redakti
1009konsultante la helptekston, kaj poste tajpi C-x 1. 1008konsultante la helptekston, kaj poste tajpi C-x 1.
1010 1009
1011Jen iom da aliaj utilaj elektoj por C-h: 1010Jen iom da aliaj utilaj elektoj por C-h:
@@ -1013,55 +1012,55 @@ Jen iom da aliaj utilaj elektoj por C-h:
1013 C-h f Priskribu funkcion. Vi tajpas la nomon de la funkcio. 1012 C-h f Priskribu funkcion. Vi tajpas la nomon de la funkcio.
1014 1013
1015>> Provu tajpi C-h f previous-line<Return>. 1014>> Provu tajpi C-h f previous-line<Return>.
1016 Ĉi tio vidigas ĉiom da la informo kiun Emakso havas pri la funkcio 1015 Ĉi tio vidigas ĉiom da la informo kiun Emakso havas pri la funkcio
1017 efektiviganta la C-p ordonon. 1016 efektiviganta la C-p ordonon.
1018 1017
1019 C-h a Rilate al Ordono ("à propos"). Tajpu ŝlosilvorton kaj 1018 C-h a Rilate al Ordono ("à propos"). Tajpu ŝlosilvorton kaj
1020 Emakso listigos ĉiujn el la ordonoj kies nomoj enhavas 1019 Emakso listigos ĉiujn el la ordonoj kies nomoj enhavas
1021 tiun ŝlosilvorton. Vi povas alvoki tiajn ordonoj per 1020 tiun ŝlosilvorton. Vi povas alvoki tiajn ordonoj per
1022 META-x. Por iom da ordonoj, Rilate al Ordono ankaŭ 1021 META-x. Por iom da ordonoj, Rilate al Ordono ankaŭ
1023 listigos unu- dusignan sekvencon alvokantan la 1022 listigos unu- aŭ dusignan sekvencon alvokantan la
1024 saman ordonon. 1023 saman ordonon.
1025 1024
1026>> Tajpu C-h a file<Return>. 1025>> Tajpu C-h a file<Return>.
1027 1026
1028Sekve de ĉi tio vi vidos en aparta fenestro liston da ĉiuj M-x ordonoj 1027Sekve de ĉi tio vi vidos en aparta fenestro liston da ĉiuj M-x ordonoj
1029enhavantaj "file" en sia nomo. Vi vidos signajn ordonojn listigitaj 1028enhavantaj "file" en sia nomo. Vi vidos signajn ordonojn listigitaj
1030apud la respondaj ordonnomoj, ekzemple "C-x C-f" kaj "C-x C-w" apud 1029apud la respondaj ordonnomoj, ekzemple "C-x C-f" kaj "C-x C-w" apud
1031"find-file" kaj "write-file". 1030"find-file" kaj "write-file".
1032 1031
1033>> Tajpu C-M-v por rulumi la helpfenestron. Faru ĉi tion kelkfoje. 1032>> Tajpu C-M-v por rulumi la helpfenestron. Faru ĉi tion kelkfoje.
1034>> Tajpu C-x 1 por forigi la helpfenestron. 1033>> Tajpu C-x 1 por forigi la helpfenestron.
1035 1034
1036 C-h i Vidigu dialogan manlibron (t.n. "Info"). Ĉi tiu 1035 C-h i Vidigu dialogan manlibron (t.n. "Info"). Ĉi tiu
1037 ordono transportos vin en specialan bufron, nomatan 1036 ordono transportos vin en specialan bufron, nomatan
1038 "*info*", kie vi povos legi instrukciojn pri la 1037 "*info*", kie vi povos legi instrukciojn pri la
1039 pakaĵoj instalitaj en via sistemo. Ekzemple, tajpu 1038 pakaĵoj instalitaj en via sistemo. Ekzemple, tajpu "m
1040 "m emacs <Return>" por legi la manlibron pri Emakso. 1039 emacs <Return>" por legi la manlibron pri Emakso. Se
1041 Se vi neniam antaŭe uzis Info, tajpu "?", kaj Emakso 1040 vi neniam antaŭe uzis Info, tajpu "?", kaj Emakso
1042 gvidos vin tra la prezento de la ebloj de la informa 1041 gvidos vin tra la prezento de la ebloj de la informa
1043 reĝimo. Finleginte ĉi tiun lernilon, uzu la 1042 reĝimo. Finleginte ĉi tiun lernilon, uzu la
1044 Info-manlibron kiel vian ĉefan dokumentaĵon. 1043 Info-manlibron kiel vian ĉefan dokumentaĵon.
1045 1044
1046 1045
1047* KROMAJ FUNKCIOJ 1046* KROMAJ FUNKCIOJ
1048----------------- 1047-----------------
1049 1048
1050Pluajn informojn pri Emakso vi povas trovi foliumante ties manlibron, 1049Pluajn informojn pri Emakso vi povas trovi foliumante ties manlibron,
1051ĉu paperan (libroforman) aŭ dialogan (en Info -- uzu la Help-menuon aŭ 1050ĉu paperan (libroforman) aŭ dialogan (en Info -- uzu la Help-menuon aŭ
1052tajpu "F10 h r"). Du funkcioj kiujn vi probable aparte aprezos estas 1051tajpu "F10 h r"). Du funkcioj kiujn vi probable aparte aprezos estas
1053la kompletigo, ŝparanta tajpadon, kaj dired, faciliganta manipuladojn 1052la kompletigo, ŝparanta tajpadon, kaj dired, faciliganta manipuladojn
1054dosierajn. 1053dosierajn.
1055 1054
1056Kompletigo estas rimedo por eviti redundan tajpadon. Ekzemple, se vi 1055Kompletigo estas rimedo por eviti redundan tajpadon. Ekzemple, se vi
1057volas transiri en la bufron *Messages*, sufiĉas tajpi "C-x b *M<Tab>" 1056volas transiri en la bufron *Messages*, sufiĉas tajpi "C-x b *M<Tab>"
1058kaj Emakso kompletigos la bufronomon per tiom da signoj, kiom ĝi povos 1057kaj Emakso kompletigos la bufronomon per tiom da signoj, kiom ĝi povos
1059determini surbaze de tio, kion vi jam tajpis. La kompletigo estas 1058determini surbaze de tio, kion vi jam tajpis. La kompletigo estas
1060priskribita en la Info-manlibro pri Emakso en la nodo "Completion". 1059priskribita en la Info-manlibro pri Emakso en la nodo "Completion".
1061 1060
1062Dired ebligas al vi listigi dosierujon (kaj eventuale, ties 1061Dired ebligas al vi listigi dosierujon (kaj eventuale, ties
1063subdosierujojn), kaj moviĝi en tiu listo vizitante, alinomante, 1062subdosierujojn), kaj moviĝi en tiu listo vizitante, alinomante,
1064forigante kaj alimaniere manipulante la dosierojn. Dired estas 1063forigante kaj alimaniere manipulante la dosierojn. Dired estas
1065priskribita en la Info-manlibro pri Emakso en la nodo "Dired". 1064priskribita en la Info-manlibro pri Emakso en la nodo "Dired".
1066 1065
1067La manlibro priskribas ankaŭ multajn aliajn apartaĵojn de Emakso. 1066La manlibro priskribas ankaŭ multajn aliajn apartaĵojn de Emakso.
@@ -1070,12 +1069,12 @@ La manlibro priskribas ankaŭ multajn aliajn apartaĵojn de Emakso.
1070* FINO 1069* FINO
1071------ 1070------
1072 1071
1073Memoru, por definitive eliri el Emakso uzu C-x C-c. Por eliri en la 1072Memoru, por definitive eliri el Emakso uzu C-x C-c. Por eliri en la
1074ŝelon provizore, tiel ke vi povu reveni en Emakson poste, uzu C-z. 1073ŝelon provizore, tiel ke vi povu reveni en Emakson poste, uzu C-z.
1075 1074
1076Ĉi tiu lernilo estas farita kun la intenco esti komprenebla por ĉiu 1075Ĉi tiu lernilo estas farita kun la intenco esti komprenebla por ĉiu
1077nova uzanto, do se vi trovis ion ajn malklara, ne restu kulpigante vin 1076nova uzanto, do se vi trovis ion ajn malklara, ne restu kulpigante vin
1078mem -- plendu! La adreso por la Esperanta Traduka Teamo estas 1077mem -- plendu! La adreso por la Esperanta Traduka Teamo estas
1079<translation-team-eo@lists.sourceforge.net>. 1078<translation-team-eo@lists.sourceforge.net>.
1080 1079
1081 1080
@@ -1085,8 +1084,8 @@ mem -- plendu! La adreso por la Esperanta Traduka Teamo estas
1085Ĉi tiu lernilo devenas el longa vico da Emaksaj instruaj dosieroj ekde 1084Ĉi tiu lernilo devenas el longa vico da Emaksaj instruaj dosieroj ekde
1086la dosiero verkita de Stuart Cracraft por la originala Emakso. 1085la dosiero verkita de Stuart Cracraft por la originala Emakso.
1087 1086
1088Ĉi tiu versio de la lernilo, same kiel GNU Emakso, estas metita sub 1087Ĉi tiu versio de la lernilo, same kiel GNU Emakso, estas metita sub
1089kopirajton, kaj venas kun permeso por disdoni kopiojn se certaj 1088kopirajton, kaj venas kun permeso por disdoni kopiojn se certaj
1090kondiĉoj estas observataj: 1089kondiĉoj estas observataj:
1091 1090
1092 Copyright (C) 1985, 1999, 2001, 2002, 2005, 1091 Copyright (C) 1985, 1999, 2001, 2002, 2005,