aboutsummaryrefslogtreecommitdiffstats
diff options
context:
space:
mode:
authorRichard M. Stallman2003-02-04 10:38:29 +0000
committerRichard M. Stallman2003-02-04 10:38:29 +0000
commit334a2130ed10e93c523ebf23dc1140fdbfb77d15 (patch)
treede821929da62a1646c803a8fdd26f21bdc0fc00e
parentf5613d1efd0c380f494d1f0625478277728d70d9 (diff)
downloademacs-334a2130ed10e93c523ebf23dc1140fdbfb77d15.tar.gz
emacs-334a2130ed10e93c523ebf23dc1140fdbfb77d15.zip
Make first page fit, and other updates.
-rw-r--r--etc/TUTORIAL.pl559
1 files changed, 306 insertions, 253 deletions
diff --git a/etc/TUTORIAL.pl b/etc/TUTORIAL.pl
index c4a1ef22cf5..6c93920b6ae 100644
--- a/etc/TUTORIAL.pl
+++ b/etc/TUTORIAL.pl
@@ -1,35 +1,26 @@
1Copyright (c) 1985, 2001 Free Software Foundation, Inc. Szczegóły na 1Czytasz właśnie krótki samouczek Emacsa. Copyright (c) 1985, 2001
2końcu pliku. Czytasz właśnie krótki podręcznik Emacsa. 2Free Software Foundation, Inc. Szczegóły na końcu pliku.
3
4Niniejszy akapit celowo nie zawiera polskich liter. Jesli polskie znaki
5w dalszej czesci podrecznika nie sa poprawnie wyswietlane, to znaczy, ze
6Twoj Emacs nie zostal jeszcze prawidlowo skonfigurowany. Pomoc w tym
7zakresie mozesz znalezc pod adresem:
8<URL:http://www.agh.edu.pl/ogonki>
9 3
10Polecenia Emacsa wymagają na ogół wciśnięcia klawisza CONTROL (oznaczanego 4Polecenia Emacsa wymagają na ogół wciśnięcia klawisza CONTROL (oznaczanego
11czasami Ctrl lub CTL) lub klawisza META (oznaczanego czasami EDIT 5czasami Ctrl lub CTL) lub klawisza META (oznaczanego czasami EDIT
12albo ALT). Zamiast pisać META czy CONTROL, za każdym razem gdy będziesz 6albo ALT). Dalej będziemy stosować następujące skróty:
13miał przycisnąć jeden z tych klawiszy, będziemy używali następujących skrótów:
14 7
15C-<znak> będzie oznaczało przytrzymywanie klawisza CONTROL podczas 8C-<znak> oznacza przytrzymanie klawisza CONTROL przy naciskaniu
16wciskania klawisza <znak>. Na przykład C-f będzie odpowiadało 9 klawisza <znak>. Na przykład C-f będzie odpowiadało
17naciśnięciu f, wówczas gdy klawisz CONTROL jest wciśnięty. 10 naciśnięciu f przy wciśniętym klawiszu CONTROL.
18M-<znak> będzie oznaczało przytrzymywanie klawisza Meta lub Alt podczas 11M-<znak> oznacza przytrzymanie klawisza META lub ALT przy naciskaniu
19wciskania klawisza <znak>. Jeśli na klawiaturze nie ma klawisza META, 12 klawisza <znak>. Zamiast tego można nacisnąć i puścić klawisz
20to trzeba nacisnąć i puścić klawisz ESC, a potem nacisnąć klawisz <znak>. 13 ESC, a potem nacisnąć klawisz <znak>.
21 14
22Uwaga: aby zakończyć sesję Emacsa, naciśnij C-x C-c (kolejno dwa znaki). 15Uwaga: aby zakończyć sesję Emacsa, naciśnij C-x C-c (kolejno dwa znaki).
23Znaki ">>" na lewym marginesie oznaczają w dalszej części tego podręcznika 16Znaki ">>" na lewym marginesie oznaczają w dalszej części tego samouczka
24ćwiczenia dla Ciebie. Na przykład: 17ćwiczenia dla Ciebie. Na przykład:
25 18<<Blank lines inserted around following line by help-with-tutorial>>
26<<Blank lines inserted here by startup of help-with-tutorial>> 19[Dodatkowe odstępy zostały zrobione w celach dydaktycznych.]
27[W celach dydaktycznych są zrobione dodatkowe odstępy. Tekst jest kontynuowany niżej.]
28
29>> Teraz naciśnij C-v (następny ekran), aby przejść na następny ekran 20>> Teraz naciśnij C-v (następny ekran), aby przejść na następny ekran
30podręcznika (zrób to naciskając jednocześnie klawisze CONTROL i v). 21 samouczka (zrób to naciskając jednocześnie klawisze CONTROL i v).
31Od tego momentu powinieneś robić to zawsze, gdy dojdziesz 22 Od tego momentu powinieneś robić to zawsze, gdy dojdziesz
32do końca ekranu. 23 do końca ekranu.
33 24
34Zwróć uwagę na to, że kilka linii się powtarza, gdy przechodzisz z 25Zwróć uwagę na to, że kilka linii się powtarza, gdy przechodzisz z
35ekranu na następny; ma to zapewnić wrażenie ciągłości podczas przesuwania 26ekranu na następny; ma to zapewnić wrażenie ciągłości podczas przesuwania
@@ -43,7 +34,7 @@ klawisz META lub Alt i jednocześnie naciśnij v albo naciśnij kolejno
43klawisze <ESC> v, jeśli nie masz klawisza META lub Alt). 34klawisze <ESC> v, jeśli nie masz klawisza META lub Alt).
44 35
45>> Spróbuj nacisnąć M-v, a potem C-v, by przesunąć się w przód i w tył 36>> Spróbuj nacisnąć M-v, a potem C-v, by przesunąć się w przód i w tył
46kilka razy. 37 kilka razy.
47 38
48 39
49PODSUMOWANIE 40PODSUMOWANIE
@@ -51,17 +42,20 @@ PODSUMOWANIE
51 42
52Następujące polecenia służą do przeglądania tekstu po jednym ekranie: 43Następujące polecenia służą do przeglądania tekstu po jednym ekranie:
53 44
54C-v Przesuń się o jeden ekran do przodu 45 C-v Przesuń się o jeden ekran do przodu
55M-v Przesuń się o jeden ekran do tylu 46 M-v Przesuń się o jeden ekran do tyłu
56C-l Wyczyść ekran i wyświetl go na nowo, umieszczając 47 C-l Wyczyść ekran i wyświetl go na nowo, umieszczając
57tekst z okolic kursora w środku ekranu. 48 tekst z okolic kursora w środku ekranu.
58(Ta kombinacja to CONTROL-L, a nie CONTROL-1.) 49 (Ta kombinacja to CONTROL-L, a nie CONTROL-1.)
59 50
60>> Znajdź kursor i zapamiętaj, jaki tekst jest w jego pobliżu. 51>> Znajdź kursor i zapamiętaj, jaki tekst jest w jego pobliżu.
61Naciśnij następnie C-l. 52 Naciśnij następnie C-l.
62Znajdź kursor jeszcze raz i zwróć uwagę, że znajduje się on 53 Znajdź kursor jeszcze raz i zwróć uwagę, że znajduje się on
63w pobliżu tego samego tekstu. 54 w pobliżu tego samego tekstu.
64 55
56Możesz także użyć klawiszy PageUp i PageDn, jeśli są dostępne na
57Twojej klawiaturze, do przemieszczania się między stronami, ale użycie
58C-v i M-v jest bardziej efektywne.
65 59
66PODSTAWY KIEROWANIA KURSOREM 60PODSTAWY KIEROWANIA KURSOREM
67---------------------------- 61----------------------------
@@ -73,19 +67,19 @@ Można to zrobić na kilka sposobów. Najprostszym jest użycie poleceń
73C-p, C-b, C-f oraz C-n. Każde z nich przesuwa kursor o jeden wiersz 67C-p, C-b, C-f oraz C-n. Każde z nich przesuwa kursor o jeden wiersz
74albo kolumnę w określonym kierunku. Oto schemat, który to obrazuje: 68albo kolumnę w określonym kierunku. Oto schemat, który to obrazuje:
75 69
76Poprzednia linia, C-p 70 Poprzednia linia, C-p
77(ang. previous line) 71 (ang. previous line)
78: 72 :
79: 73 :
80Do tyłu, C-b .... Kursor .... Do przodu, C-f 74 Do tyłu, C-b .... Kursor .... Do przodu, C-f
81(ang. back) : (ang. forward) 75 (ang. back) : (ang. forward)
82: 76 :
83: 77 :
84Następna linia, C-n 78 Następna linia, C-n
85(ang. next line) 79 (ang. next line)
86 80
87>> Przesuń kursor na środek tego schematu za pomocą C-n lub C-p. 81>> Przesuń kursor na środek tego schematu za pomocą C-n lub C-p.
88Potem naciśnij C-l, by zobaczyć cały diagram na środku ekranu. 82 Potem naciśnij C-l, by zobaczyć cały diagram na środku ekranu.
89 83
90To są podstawowe polecenia kierujące położeniem kursora, których 84To są podstawowe polecenia kierujące położeniem kursora, których
91będziesz używał bardzo często, warto więc je zapamiętać. 85będziesz używał bardzo często, warto więc je zapamiętać.
@@ -93,22 +87,22 @@ będziesz używał bardzo często, warto więc je zapamiętać.
93>> Naciśnij kilka razy C-n, by przesunąć kursor do tej linii. 87>> Naciśnij kilka razy C-n, by przesunąć kursor do tej linii.
94 88
95>> Przesuń się w głąb linii za pomocą C-f, a potem do góry za pomocą 89>> Przesuń się w głąb linii za pomocą C-f, a potem do góry za pomocą
96C-p. Zwróć uwagę na zachowanie się C-p, gdy kursor jest w środku 90 C-p. Zwróć uwagę na zachowanie się C-p, gdy kursor jest w środku
97linii. 91 linii.
98 92
99Każda linia tekstu kończy się znakiem nowej linii, który oddziela ją 93Każda linia tekstu kończy się znakiem nowej linii, który oddziela ją
100od następnej. Każdy Twój plik powinien się kończyć znakiem nowej 94od następnej. Każdy Twój plik powinien się kończyć znakiem nowej
101linii (ale Emacs tego nie wymaga). 95linii (ale Emacs tego nie wymaga).
102 96
103>> Spróbuj nacisnąć C-b na początku linii. Powinno Cię to przenieść 97>> Spróbuj nacisnąć C-b na początku linii. Powinno Cię to przenieść
104na koniec poprzedniej linii. Dzieje się tak dlatego, że kursor 98 na koniec poprzedniej linii. Dzieje się tak dlatego, że kursor
105przechodzi wówczas nad znakiem nowej linii. 99 przechodzi wówczas nad znakiem nowej linii.
106 100
107C-f przechodzi nad znakiem nowej linii tak samo jak C-b. 101C-f przechodzi nad znakiem nowej linii tak samo jak C-b.
108 102
109>> Naciśnij kilka razy C-b i obserwuj położenie kursora. 103>> Naciśnij kilka razy C-b i obserwuj położenie kursora.
110Naciskaj potem C-f, by wrócić na koniec linii. W końcu naciśnij 104 Naciskaj potem C-f, by wrócić na koniec linii. W końcu naciśnij
111jeszcze raz C-f, by przejść do następnej linii. 105 jeszcze raz C-f, by przejść do następnej linii.
112 106
113Gdy przesuwasz kursor poza dolną krawędź ekranu, tekst położony 107Gdy przesuwasz kursor poza dolną krawędź ekranu, tekst położony
114za krawędzią przesuwa się na ekran (ang. scrolling). Dzięki temu 108za krawędzią przesuwa się na ekran (ang. scrolling). Dzięki temu
@@ -116,7 +110,7 @@ Emacs może przesunąć kursor do określonego miejsca bez umieszczania
116go poza ekranem. 110go poza ekranem.
117 111
118>> Spróbuj przesunąć kursor poza dolną granicę ekranu za pomocą C-n 112>> Spróbuj przesunąć kursor poza dolną granicę ekranu za pomocą C-n
119i zobacz, co się stanie. 113 i zobacz, co się stanie.
120 114
121Jeśli przesuwanie się o jeden znak na raz jest dla Ciebie zbyt wolne, 115Jeśli przesuwanie się o jeden znak na raz jest dla Ciebie zbyt wolne,
122to spróbuj przesuwać się o słowa. M-f (Meta-f) przesuwa kursor o słowo 116to spróbuj przesuwać się o słowa. M-f (Meta-f) przesuwa kursor o słowo
@@ -130,8 +124,8 @@ kursor na koniec następnego słowa. M-b zachowuje się podobnie
130dla ruchu do tyłu. 124dla ruchu do tyłu.
131 125
132>> Naciśnij M-f i M-b kilka razy na przemian z C-f i C-b, tak byś 126>> Naciśnij M-f i M-b kilka razy na przemian z C-f i C-b, tak byś
133mógł zauważyć działanie M-f i M-b naciśniętych w różnych miejscach 127 mógł zauważyć działanie M-f i M-b naciśniętych w różnych miejscach
134wewnątrz i między słowami. 128 wewnątrz i między słowami.
135 129
136Zauważ podobieństwo między C-f i C-b oraz M-f i M-b. Bardzo często 130Zauważ podobieństwo między C-f i C-b oraz M-f i M-b. Bardzo często
137kombinacje zawierające Meta (Alt) oznaczają operacje związane 131kombinacje zawierające Meta (Alt) oznaczają operacje związane
@@ -144,7 +138,7 @@ kursor na początek i koniec linii, a M-a i M-e przesuwają go na początek
144i koniec zdania. 138i koniec zdania.
145 139
146>> Naciśnij kilka razy C-a, a potem kilka razy C-e. 140>> Naciśnij kilka razy C-a, a potem kilka razy C-e.
147Powtórz to z M-a, a potem z M-e. 141 Powtórz to z M-a, a potem z M-e.
148 142
149Czy zauważyłeś, że powtarzanie C-a nic nie zmienia, natomiast powtórne 143Czy zauważyłeś, że powtarzanie C-a nic nie zmienia, natomiast powtórne
150M-a przesuwa Cię o jedno zdanie? Chociaż nie ma tu pełnej analogii, 144M-a przesuwa Cię o jedno zdanie? Chociaż nie ma tu pełnej analogii,
@@ -155,23 +149,23 @@ Położenie kursora w tekście jest określane mianem "punktu".
155Oto podsumowanie prostych poleceń służących do przesuwania kursora, 149Oto podsumowanie prostych poleceń służących do przesuwania kursora,
156włącznie z operacjami dotyczącymi słów i zdań: 150włącznie z operacjami dotyczącymi słów i zdań:
157 151
158C-f Do przodu o jeden znak 152 C-f Do przodu o jeden znak
159C-b Do tyłu o jeden znak 153 C-b Do tyłu o jeden znak
160 154
161M-f Do przodu o słowo 155 M-f Do przodu o słowo
162M-b Do tyłu o słowo 156 M-b Do tyłu o słowo
163 157
164C-n Następna linia 158 C-n Następna linia
165C-p Poprzednia linia 159 C-p Poprzednia linia
166 160
167C-a Początek linii 161 C-a Początek linii
168C-e Koniec linii 162 C-e Koniec linii
169 163
170M-a Do tyłu na początek zdania 164 M-a Do tyłu na początek zdania
171M-e Do przodu na koniec zdania 165 M-e Do przodu na koniec zdania
172 166
173>> Przećwicz kilka razy dla wprawy wszystkie powyższe polecenia. 167>> Przećwicz kilka razy dla wprawy wszystkie powyższe polecenia.
174Należą one do najczęściej używanych. 168 Należą one do najczęściej używanych.
175 169
176Dwa inne ważne polecenia przesuwające kursor to M-< (Meta lub Alt 170Dwa inne ważne polecenia przesuwające kursor to M-< (Meta lub Alt
177i znak mniejszości), które przesuwa kursor na początek całego tekstu 171i znak mniejszości), które przesuwa kursor na początek całego tekstu
@@ -182,11 +176,11 @@ Na większości klawiatur "<" jest nad przecinkiem, musisz więc użyć
182klawisza Shift, by nacisnąć "<", i podobnie musisz użyć klawisza Shift, 176klawisza Shift, by nacisnąć "<", i podobnie musisz użyć klawisza Shift,
183by nacisnąć M-<. Bez Shift uzyskałbyś M-przecinek. 177by nacisnąć M-<. Bez Shift uzyskałbyś M-przecinek.
184 178
185>> Naciśnij M-<, by przejść na początek podręcznika, a potem kilka razy 179>> Naciśnij M-<, by przejść na początek samouczka, a potem kilka razy
186użyj C-v, by powrócić do tego miejsca. 180 użyj C-v, by powrócić do tego miejsca.
187 181
188>> Teraz naciśnij M->, by przejść na koniec podręcznika, i wróć do tego 182>> Teraz naciśnij M->, by przejść na koniec samouczka, i wróć do tego
189miejsca za pomocą kilkakrotnego M-v. 183 miejsca za pomocą kilkakrotnego M-v.
190 184
191Jeśli Twoja klawiatura ma klawisze strzałek, to możesz ich użyć do 185Jeśli Twoja klawiatura ma klawisze strzałek, to możesz ich użyć do
192przesuwania kursora. Radzimy Ci nauczyć się się kombinacji C-b, C-f, 186przesuwania kursora. Radzimy Ci nauczyć się się kombinacji C-b, C-f,
@@ -211,8 +205,8 @@ terminalach.
211Na przykład C-u 8 C-f przesuwa kursor do przodu o osiem znaków. 205Na przykład C-u 8 C-f przesuwa kursor do przodu o osiem znaków.
212 206
213>> Spróbuj użyć C-n i C-p z argumentem liczbowym, by przesunąć kursor 207>> Spróbuj użyć C-n i C-p z argumentem liczbowym, by przesunąć kursor
214do jednej z linii w pobliżu tego zdania za pomocą tylko jednego 208 do jednej z linii w pobliżu tego zdania za pomocą tylko jednego
215polecenia. 209 polecenia.
216 210
217Większość poleceń używa argumentu liczbowego jako liczby powtórzeń. 211Większość poleceń używa argumentu liczbowego jako liczby powtórzeń.
218Jest kilka poleceń, które używają go w inny sposób. Do takich wyjątków 212Jest kilka poleceń, które używają go w inny sposób. Do takich wyjątków
@@ -231,34 +225,11 @@ się prostokątny obszar nazywany po angielsku "scrollbar", a po polsku
231suwakiem. Za jego pomocą możesz przewijać tekst, używając do tego myszy. 225suwakiem. Za jego pomocą możesz przewijać tekst, używając do tego myszy.
232 226
233>> Spróbuj nacisnąć środkowy klawisz myszy u góry podświetlonego 227>> Spróbuj nacisnąć środkowy klawisz myszy u góry podświetlonego
234obszaru na suwaku. To powinno przewinąć tekst do miejsca 228 obszaru na suwaku. To powinno przewinąć tekst do miejsca
235określonego przez wysokość, na której nacisnąłeś klawisz myszy. 229 określonego przez wysokość, na której nacisnąłeś klawisz myszy.
236 230
237>> Przesuń mysz do miejsca oddalonego od górnego końca suwaka o mniej 231>> Przesuń mysz do miejsca oddalonego od górnego końca suwaka o mniej
238więcej trzy linie i naciśnij lewy klawisz myszy kilka razy. 232 więcej trzy linie i naciśnij lewy klawisz myszy kilka razy.
239
240
241* KIEROWANIE KURSOREM Z X TERMINALA
242-----------------------------------
243
244Jeśli pracujesz na terminalu graficznym, to do kierowania kursorem
245prawdopodobnie łatwiej Ci będzie używać klawiszy strzałek po prawej
246stronie klawiatury. Klawisze strzałek: w lewo, w prawo, w górę i w dół
247działają zgodnie z oczekiwaniem; odpowiadają one dokładnie C-b, C-f, C-p
248i C-n, ale są łatwiejsze do zapamiętania. Możesz także używać C-lewo i
249C-prawo, by przesuwać się o słowa, oraz C-góra i C-dół, by przesuwać się
250o bloki (np. akapity, jeśli edytujesz tekst). Jeśli masz klawisze
251oznaczone Home (lub Begin) oraz End, to przeniosą Cię one na początek i,
252odpowiednio, na koniec linii, a C-Home i C-End na początek i koniec
253pliku. Jeśli na Twojej klawiaturze są klawisze PgUp i PgDn, to możesz
254ich użyć do przesuwania się o jeden ekran, tak jak M-v i C-v.
255
256Wszystkie te polecenia akceptują argument liczbowy, tak jak to
257opisano powyżej. Wpisanie argumentu możesz sobie uprościć:
258naciśnij i trzymaj CONTROL lub META i wpisz liczbę. Na
259przykład, aby przesunąć kursor o 12 słów w prawo, naciśnij C-1 C-2
260C-prawo. Zwróć uwagę, że jest to łatwe do wpisania, ponieważ nie
261musisz puszczać klawisza CONTROL podczas wpisywania cyfr.
262 233
263 234
264* GDY EMACS JEST ZABLOKOWANY 235* GDY EMACS JEST ZABLOKOWANY
@@ -272,8 +243,8 @@ Możesz także użyć C-g do anulowania argumentu liczbowego albo początku
272polecenia, którego nie zamierzasz dokończyć. 243polecenia, którego nie zamierzasz dokończyć.
273 244
274>> Napisz C-u 100 jako argument liczbowy, po czym naciśnij C-g. 245>> Napisz C-u 100 jako argument liczbowy, po czym naciśnij C-g.
275Teraz naciśnij C-f. Powinno to przesunąć kursor zaledwie o 246 Teraz naciśnij C-f. Powinno to przesunąć kursor zaledwie o
276jeden znak, ponieważ argument liczbowy anulowałeś za pomocą C-g. 247 jeden znak, ponieważ argument liczbowy anulowałeś za pomocą C-g.
277 248
278Za pomocą klawisza C-g możesz też anulować skutki omyłkowego 249Za pomocą klawisza C-g możesz też anulować skutki omyłkowego
279wciśnięcia klawisza <ESC>. 250wciśnięcia klawisza <ESC>.
@@ -294,7 +265,7 @@ naciskając spację. Jeśli nie chcesz wywołać zablokowanego polecenia,
294to na pytanie odpowiedz, naciskając n. 265to na pytanie odpowiedz, naciskając n.
295 266
296>> Napisz `C-x C-l' (co jest zablokowanym poleceniem) i odpowiedz n 267>> Napisz `C-x C-l' (co jest zablokowanym poleceniem) i odpowiedz n
297na zadane pytanie. 268 na zadane pytanie.
298 269
299 270
300* OKNA 271* OKNA
@@ -312,7 +283,7 @@ kilka okien. Powinieneś jedynie wiedzieć, w jaki sposób pozbyć się
312nadmiaru okien, które mogą się pojawić w wyniku wywołania Emacsowego 283nadmiaru okien, które mogą się pojawić w wyniku wywołania Emacsowego
313systemu pomocy albo niektórych poleceń. Robi się to w prosty sposób: 284systemu pomocy albo niektórych poleceń. Robi się to w prosty sposób:
314 285
315C-x 1 Jedno okno (tzn. zlikwiduj wszystkie pozostałe okna). 286 C-x 1 Jedno okno (tzn. zlikwiduj wszystkie pozostałe okna).
316 287
317Kombinacja ta to klawisz Control-x, po którym występuje cyfra 1. 288Kombinacja ta to klawisz Control-x, po którym występuje cyfra 1.
318Powiększa ona okno, w którym jest kursor tak, by wypełniło ono ekran, 289Powiększa ona okno, w którym jest kursor tak, by wypełniło ono ekran,
@@ -327,8 +298,8 @@ C-u 0 C-1 oznacza ,,odśwież ekran, umieszczając bieżąca linię na samej
327górze''.) 298górze''.)
328 299
329>> Naciśnij Control-x 2 300>> Naciśnij Control-x 2
330Zauważ, że okno się kurczy, a jednocześnie pojawia się nowe, 301 Zauważ, że okno się kurczy, a jednocześnie pojawia się nowe,
331wyświetlające ten sam tekst. 302 wyświetlające ten sam tekst.
332 303
333>> Naciśnij C-x 1, a nowe okno zniknie. 304>> Naciśnij C-x 1, a nowe okno zniknie.
334 305
@@ -338,47 +309,53 @@ wyświetlające ten sam tekst.
338 309
339Jeśli chcesz wstawić nowy tekst, to po prostu go napisz. Znaki, które da 310Jeśli chcesz wstawić nowy tekst, to po prostu go napisz. Znaki, które da
340się wyświetlić, takie jak A, 7, *, itd., Emacs traktuje jako tekst i 311się wyświetlić, takie jak A, 7, *, itd., Emacs traktuje jako tekst i
341wstawia natychmiast do tekstu dotychczasowego. Aby wstawić znak nowej 312natychmiast wstawia do dotychczasowego tekstu. Aby wstawić znak nowej
342linii, trzeba nacisnąć klawisz <Return> (na maszynach do pisania tak 313linii, trzeba nacisnąć klawisz <Return> (na maszynach do pisania tak
343oznaczało się znak powrotu karetki). 314oznaczało się znak powrotu karetki).
344 315
345Ostatni napisany znak możesz skasować przez naciśniecie klawisza <Delete>. 316Ostatnio napisany znak możesz skasować, naciskając klawisz <Delback>.
346Klawisz ten może być oznaczony "Del". W pewnych wypadkach za <Delete> 317Chodzi tu o klawisz, którego normalnie używasz do skasowania ostatnio
347może służyć klawisz "Backspace", ale to nie jest regułą! 318napisanego znaku. Na większości klawiatur wyróżnia się on wielkością,
319leży nad klawiszem <Return> i jest oznaczony napisem "Delete", "Del"
320albo "Backspace".
321
322Jeśli masz na klawiaturze klawisz oznaczony "Backspace", to właśnie on
323jest wspomnianym <Delback>. Oprócz niego może jeszcze występować
324klawisz oznaczony słowem "Delete", ale to nie on pełni rolę <Delback>.
348 325
349Ogólniej, <Delete> usuwa znak bezpośrednio przed bieżąca pozycją 326Mówiąc bardziej ogólnie, <Delback> usuwa znak bezpośrednio
350kursora. 327poprzedzający bieżącą pozycję kursora.
351 328
352>> Zrób to teraz: wstaw kilka znaków, po czym usuń je za pomocą 329>> Sprawdź to teraz: wstaw kilka znaków, po czym usuń je, kilka razy
353kilkakrotnego naciśnięcia <Delete>. Nie przejmuj się tym, 330 naciskając <Delback>. Nie martw się, że zmieniasz w ten sposób
354że zmieniasz ten plik; nie zmienisz w ten sposób głównego pliku 331 niniejszy plik, w istocie nie zmieniasz głównego pliku samouczka.
355podręcznika. To jest Twoja własna kopia. 332 Pracujesz teraz na jego kopii.
356 333
357Gdy linia tekstu staje się zbyt długa, by zmieścić się w jednym 334Gdy linia tekstu staje się zbyt długa, by zmieścić się w jednym
358wierszu ekranu, to jest ona ,,kontynuowana'' w wierszu następnym. 335wierszu ekranu, to jest ona ,,kontynuowana'' w wierszu następnym.
359Znak ,,backslash'' (`\') (albo, jeśli pracujesz w okienkowym 336Znak ,,backslash'' (`\') (albo - jeśli pracujesz w okienkowym
360trybie graficznym, zagięta strzałka) umieszczony na prawym marginesie 337trybie graficznym - zagięta strzałka) umieszczony na prawym marginesie
361wskazuje, że dana linia jest kontynuowana w następnym wierszu ekranu. 338wskazuje, że dana linia jest kontynuowana w następnym wierszu ekranu.
362 339
363>> Wpisuj jakiś tekst tak długo, aż dojdziesz do prawego marginesu, i 340>> Wpisuj jakiś tekst tak długo, aż dojdziesz do prawego marginesu, i
364potem nie przestawaj. Zauważysz, że pojawi się linia kontynuacji. 341 potem nie przestawaj. Zauważysz, że pojawi się linia kontynuacji.
365 342
366>> Użyj klawisza <Delete>, by usunąć znaki tekstu, tak by linia znowu 343>> Użyj klawisza <Delback>, by usunąć znaki tekstu, tak by linia znowu
367mieściła się na ekranie. Linia kontynuacji zniknie. 344 mieściła się na ekranie; linia kontynuacji zniknie.
368 345
369Znak nowej linii można skasować tak jak każdy inny znak. Usunięcie znaku 346Znak nowej linii można skasować tak jak każdy inny znak. Usunięcie znaku
370nowej linii między dwiema liniami spowoduje ich połączenie. Jeśli powstała 347nowej linii między dwiema liniami spowoduje ich połączenie. Jeśli powstała
371w wyniku tego linia tekstu jest zbyt długa, by zmieścić się na szerokość 348w wyniku tego linia tekstu jest zbyt długa, by zmieścić się na szerokość
372ekranu, to zostanie wyświetlona z linią kontynuacji. 349ekranu, to zostanie wyświetlona z linią kontynuacji.
373 350
374>> Przesuń kursor na początek linii i naciśnij <Delete>. Bieżąca 351>> Przesuń kursor na początek linii i naciśnij <Delback>. Bieżąca
375linia zostanie połączona z poprzednią. 352 linia zostanie połączona z poprzednią.
376 353
377>> Naciśnij <Return>, by z powrotem wstawić znak nowej linii, który 354>> Naciśnij <Return>, by z powrotem wstawić znak nowej linii, który
378skasowałeś. 355 skasowałeś.
379 356
380Jak juz wiesz, większość poleceń Emacsa można wywołać z parametrem 357Jak już wiesz, większość poleceń Emacsa można wywołać z parametrem
381liczby powtórzeń; dotyczy to także znaków tekstu. Argument liczbowy 358liczby powtórzeń; dotyczy to także znaków tekstu. Argument liczbowy
382powoduje wstawienie znaku odpowiadającą mu liczbę razy. 359powoduje wstawienie znaku odpowiadającą mu liczbę razy.
383 360
384>> Wypróbuj to teraz -- naciśnij C-u 8 *, a uzyskasz ********. 361>> Wypróbuj to teraz -- naciśnij C-u 8 *, a uzyskasz ********.
@@ -387,20 +364,19 @@ Nauczyłeś się już większej części podstawowych sposobów pisania oraz
387poprawiania błędów. W Emacsie możesz usuwać również całe słowa lub 364poprawiania błędów. W Emacsie możesz usuwać również całe słowa lub
388linie. Oto podsumowanie operacji usuwania znaków: 365linie. Oto podsumowanie operacji usuwania znaków:
389 366
390<Delete> usuń znak bezpośrednio przed kursorem 367 <Delback> usuń znak bezpośrednio przed kursorem
391C-d usuń znak bezpośrednio za kursorem 368 C-d usuń znak bezpośrednio za kursorem
392 369
393M-<Delete> wytnij słowo bezpośrednio przed kursorem 370 M-<Delback> wytnij słowo bezpośrednio przed kursorem
394M-d wytnij słowo bezpośrednio za kursorem 371 M-d wytnij słowo bezpośrednio za kursorem
395 372
396C-k wytnij zawartość linii od kursora do jej końca 373 C-k wytnij zawartość linii od kursora do jej końca
397M-k wytnij wszystkie znaki od kursora do końca zdania 374 M-k wytnij wszystkie znaki od kursora do końca zdania
398 375
399Warto zauważyć, że stosunek <Delete> i C-d do M-<Delete> i 376Warto zauważyć, że stosunek <Delete> i C-d do M-<Delete> i M-d
400M-d rozszerza analogię występującą w zestawieniu C-f i M-f 377rozszerza analogię występującą w zestawieniu C-f i M-f (<Delete> tak
401(<Delete> tak naprawdę nie jest znakiem sterującym, ale nie miejsce tu na 378naprawdę nie jest znakiem sterującym, ale nie jest to tutaj
402roztrząsanie, dlaczego 379istotne). C-k i M-k są podobne do C-e i M-e w tym sensie, że linie są
403tak jest). C-k i M-k są podobne do C-e i M-e w tym sensie, że linie są
404odpowiednikami zdań. 380odpowiednikami zdań.
405 381
406 382
@@ -412,12 +388,12 @@ zawarty między punktami początkowym i końcowym.
412>> Przesuń kursor na literę O na początku poprzedniego paragrafu. 388>> Przesuń kursor na literę O na początku poprzedniego paragrafu.
413 389
414>> Naciśnij C-SPC. Emacs wyświetli "Mark set" (znacznik ustawiony) 390>> Naciśnij C-SPC. Emacs wyświetli "Mark set" (znacznik ustawiony)
415na dole ekranu. 391 na dole ekranu.
416 392
417>> Przesuń kursor do litery o w słowie ,,kursor'' w drugim zdaniu. 393>> Przesuń kursor do litery o w słowie ,,kursor'' w drugim zdaniu.
418 394
419>> Naciśnij C-w. Ta komenda wytnie cały fragment zaczynający się od O, 395>> Naciśnij C-w. Ta komenda wytnie cały fragment zaczynający się od O,
420a kończący tuż przed o. 396 a kończący tuż przed o.
421 397
422Gdy usuwasz więcej niż jeden znak naraz, Emacs zachowuje usunięty 398Gdy usuwasz więcej niż jeden znak naraz, Emacs zachowuje usunięty
423tekst po to, by mógł go z powrotem gdzieś wstawić. Wstawianie 399tekst po to, by mógł go z powrotem gdzieś wstawić. Wstawianie
@@ -429,14 +405,14 @@ w celu uzyskania wielu kopii. Poleceniem wklejenia tekstu jest C-y.
429Zauważ różnicę między ,,wycinaniem'' i ,,usuwaniem'', polegającą na tym, 405Zauważ różnicę między ,,wycinaniem'' i ,,usuwaniem'', polegającą na tym,
430że rzeczy wycięte można na nowo wklejać, usuniętych natomiast wklejać nie 406że rzeczy wycięte można na nowo wklejać, usuniętych natomiast wklejać nie
431można. Na ogół polecenia Emacsa, które kasują dużo tekstu, zachowują go, 407można. Na ogół polecenia Emacsa, które kasują dużo tekstu, zachowują go,
432podczas gdy polecenia, które po prostu usuwają jeden znak albo puste 408podczas gdy polecenia, które po prostu kasują jeden znak albo puste
433linie lub odstępy, usuniętego tekstu nie zachowują. 409linie lub odstępy, skasowanego tekstu nie zachowują.
434 410
435>> Przesuń kursor na początek linii, która nie jest pusta. Naciśnij 411>> Przesuń kursor na początek linii, która nie jest pusta. Naciśnij
436C-k, by wyciąć tekst z tej linii. 412 C-k, by wyciąć tekst z tej linii.
437 413
438>> Naciśnij C-k jeszcze raz. Zauważ, że wycina to znak nowej linii, 414>> Naciśnij C-k jeszcze raz. Zauważ, że wycina to znak nowej linii,
439który znajduje się za ta linią. 415 który znajduje się za ta linią.
440 416
441Zwróć uwagę, że pojedyncze C-k wycina zawartość linii, a powtórne C-k 417Zwróć uwagę, że pojedyncze C-k wycina zawartość linii, a powtórne C-k
442wycina samą linię, tak że pozostałe linie przesuwają się do góry. C-k 418wycina samą linię, tak że pozostałe linie przesuwają się do góry. C-k
@@ -459,7 +435,7 @@ wszystkie linie.
459A by odzyskać ten wycięty tekst... 435A by odzyskać ten wycięty tekst...
460 436
461>> ...naciśnij C-y. Przesuń potem kursor o kilka linii w dół i 437>> ...naciśnij C-y. Przesuń potem kursor o kilka linii w dół i
462naciśnij C-y jeszcze raz. Widzisz, że wstawia to ten sam tekst. 438 naciśnij C-y jeszcze raz. Widzisz, że wstawia to ten sam tekst.
463 439
464Co zrobić, jeśli chcesz wstawić tekst, który wcześniej wyciąłeś, 440Co zrobić, jeśli chcesz wstawić tekst, który wcześniej wyciąłeś,
465a potem wycinasz coś innego? C-y wstawia tekst ostatnio wycięty. 441a potem wycinasz coś innego? C-y wstawia tekst ostatnio wycięty.
@@ -474,12 +450,12 @@ Naciskając M-y wystarczająco wiele razy, dojdziesz do punktu,
474z którego wystartowałeś (czyli tekstu wyciętego ostatnio). 450z którego wystartowałeś (czyli tekstu wyciętego ostatnio).
475 451
476>> Wytnij jakąś linię, zmień pozycję kursora i wytnij inną. Naciśnij 452>> Wytnij jakąś linię, zmień pozycję kursora i wytnij inną. Naciśnij
477potem C-y, by wstawić drugą z wyciętych linii. Potem naciśnij M-y 453 potem C-y, by wstawić drugą z wyciętych linii. Potem naciśnij M-y
478i linia ta zostanie zastąpiona przez tą pierwszą. Naciśnij M-y 454 i linia ta zostanie zastąpiona przez tą pierwszą. Naciśnij M-y
479jeszcze kilka razy, by zobaczyć, co się dzieje. Powtarzaj to aż 455 jeszcze kilka razy, by zobaczyć, co się dzieje. Powtarzaj to aż
480do ponownego pojawienia się drugiej z linii. Możesz też wypróbować, 456 do ponownego pojawienia się drugiej z linii. Możesz też wypróbować,
481co się stanie, gdy polecenie M-y poprzedzisz argumentem dodatnim 457 co się stanie, gdy polecenie M-y poprzedzisz argumentem dodatnim
482albo ujemnym. 458 albo ujemnym.
483 459
484 460
485* COFNIJ 461* COFNIJ
@@ -500,7 +476,7 @@ naciśnięć C-x u, które musiałbyś wykonać, by wycofać się z niechcianych
500zmian.) 476zmian.)
501 477
502>> Wytnij tę linię za pomocą C-k, a potem naciśnij C-x u; linia 478>> Wytnij tę linię za pomocą C-k, a potem naciśnij C-x u; linia
503powinna się pojawić ponownie. 479 powinna się pojawić ponownie.
504 480
505C-_ jest innym sposobem wywołania polecenia "cofnij"; działa to 481C-_ jest innym sposobem wywołania polecenia "cofnij"; działa to
506dokładnie tak samo jak C-x u, jest jednak łatwiejsze do naciśnięcia 482dokładnie tak samo jak C-x u, jest jednak łatwiejsze do naciśnięcia
@@ -536,7 +512,7 @@ Jeśli popatrzysz na dół ekranu, to zauważysz linię, która zaczyna się
536i kończy myślnikami, a zawiera tekst ,,TUTORIAL''. W tej 512i kończy myślnikami, a zawiera tekst ,,TUTORIAL''. W tej
537części ekranu zawsze możesz znaleźć nazwę pliku, który właśnie 513części ekranu zawsze możesz znaleźć nazwę pliku, który właśnie
538odwiedzasz. W tej chwili odwiedzasz plik o nazwie TUTORIAL, który 514odwiedzasz. W tej chwili odwiedzasz plik o nazwie TUTORIAL, który
539jest Twoją własną kopią podręcznika Emacsa. Obojętnie, który plik 515jest Twoją własną kopią samouczka Emacsa. Obojętnie, który plik
540odwiedzisz, właśnie w tym miejscu pojawi się jego nazwa. 516odwiedzisz, właśnie w tym miejscu pojawi się jego nazwa.
541 517
542Polecenia służące do odwiedzania i zachowywania plików różnią się 518Polecenia służące do odwiedzania i zachowywania plików różnią się
@@ -551,7 +527,7 @@ musisz mu podać nazwę pliku, który chcesz znaleźć. Mówimy o tym, że
551polecenie ,,czyta argument z terminala'' (w tym wypadku argument jest 527polecenie ,,czyta argument z terminala'' (w tym wypadku argument jest
552nazwą pliku). Po wpisaniu polecenia 528nazwą pliku). Po wpisaniu polecenia
553 529
554C-x C-f znajdź plik (ang. find a file) 530 C-x C-f znajdź plik (ang. find a file)
555 531
556Emacs poprosi Cię o wpisanie nazwy pliku. Pojawia się ona w dolnej linii 532Emacs poprosi Cię o wpisanie nazwy pliku. Pojawia się ona w dolnej linii
557ekranu. Gdy ta linia jest używana do wprowadzania tego typu danych, 533ekranu. Gdy ta linia jest używana do wprowadzania tego typu danych,
@@ -562,8 +538,8 @@ Wprowadzanie nazwy pliku (lub jakichkolwiek innych danych w
562minibuforze) można anulować klawiszem C-g. 538minibuforze) można anulować klawiszem C-g.
563 539
564>> Naciśnij C-x C-f, po czym naciśnij C-g. Na skutek tego zniknie 540>> Naciśnij C-x C-f, po czym naciśnij C-g. Na skutek tego zniknie
565minibufor oraz przerwane zostanie wykonanie polecenia C-x C-f, które 541 minibufor oraz przerwane zostanie wykonanie polecenia C-x C-f, które
566tego minibufora używało. W rezultacie nie odwiedzisz żadnego pliku. 542 tego minibufora używało. W rezultacie nie odwiedzisz żadnego pliku.
567 543
568Gdy skończysz wpisywać nazwę pliku, naciśnij <Return>. Wówczas 544Gdy skończysz wpisywać nazwę pliku, naciśnij <Return>. Wówczas
569polecenie C-x C-f zabierze się do roboty i znajdzie plik, który 545polecenie C-x C-f zabierze się do roboty i znajdzie plik, który
@@ -574,7 +550,7 @@ Zawartość znalezionego pliku po chwili pojawia się na ekranie
574i możesz ją edytować. Gdy chcesz zachować zmiany, by je utrwalić, 550i możesz ją edytować. Gdy chcesz zachować zmiany, by je utrwalić,
575wydaj polecenie 551wydaj polecenie
576 552
577C-x C-s zachowaj plik (ang. save). 553 C-x C-s zachowaj plik (ang. save).
578 554
579Kopiuje to tekst z Emacsa do pliku. Za pierwszym razem, gdy to 555Kopiuje to tekst z Emacsa do pliku. Za pierwszym razem, gdy to
580robisz, Emacs zmienia nazwę oryginalnego pliku, dodając na 556robisz, Emacs zmienia nazwę oryginalnego pliku, dodając na
@@ -585,8 +561,8 @@ Gdy zachowywanie pliku się kończy, Emacs wypisuje jego nazwę u dołu
585ekranu. Pliki powinieneś zachowywać stosunkowo często, aby nie stracić 561ekranu. Pliki powinieneś zachowywać stosunkowo często, aby nie stracić
586za dużo w wypadku załamania systemu. 562za dużo w wypadku załamania systemu.
587 563
588>> Naciśnij C-x C-s, by zachować dla siebie kopię podręcznika. Emacs 564>> Naciśnij C-x C-s, by zachować dla siebie kopię samouczka. Emacs
589powinien wypisać "Wrote ...TUTORIAL" na dole ekranu. 565 powinien wypisać "Wrote ...TUTORIAL" na dole ekranu.
590 566
591UWAGA: W niektórych systemach naciśnięcie C-x C-s zamraża ekran i w 567UWAGA: W niektórych systemach naciśnięcie C-x C-s zamraża ekran i w
592rezultacie Emacs nie może pokazywać tekstu. Oznacza to, że składowa 568rezultacie Emacs nie może pokazywać tekstu. Oznacza to, że składowa
@@ -615,26 +591,51 @@ odwiedzając go jeszcze raz za pomocą C-x C-f. W ten sposób możesz
615mieć w Emacsie odwiedzonych jednocześnie wiele plików. 591mieć w Emacsie odwiedzonych jednocześnie wiele plików.
616 592
617>> Utwórz plik o nazwie "foo" za pomocą C-x C-f foo <Return>. 593>> Utwórz plik o nazwie "foo" za pomocą C-x C-f foo <Return>.
618Wpisz w niego jakiś tekst i zachowaj "foo" za pomocą C-x C-s. 594 Wpisz w niego jakiś tekst i zachowaj "foo" za pomocą C-x C-s.
619W końcu napisz C-x C-f TUTORIAL <Return>, by wrócić do podręcznika. 595 W końcu napisz C-x C-f TUTORIAL <Return>, by wrócić do samouczka.
620 596
621Emacs przechowuje tekst każdego pliku w obiekcie, zwanym ,,buforem''. 597Emacs przechowuje tekst każdego pliku w obiekcie, zwanym ,,buforem''.
622Odwiedzenie pliku powoduje utworzenie nowego bufora wewnątrz Emacsa. By 598Odwiedzenie pliku powoduje utworzenie nowego bufora wewnątrz Emacsa. By
623zobaczyć listę buforów, które istnieją w Twoim Emacsie, naciśnij 599zobaczyć listę buforów, które istnieją w Twoim Emacsie, naciśnij
624 600
625C-x C-b lista buforów (ang. list buffers). 601 C-x C-b lista buforów (ang. list buffers).
626 602
627>> Naciśnij C-x C-b. 603>> Naciśnij C-x C-b.
628 604
629Zwróć uwagę, że każdy bufor ma własną nazwę, może też mieć skojarzoną z 605Zwróć uwagę, że każdy bufor ma własną nazwę, może też mieć skojarzoną z
630nim nazwę pliku, który odwiedza. Niektóre bufory nie odpowiadają żadnemu 606nim nazwę pliku, który odwiedza. KAŻDY tekst, który oglądasz w Emacsie,
631odwiedzanemu plikowi. Na przykład bufor "*Buffer List*" nie odwiedza
632żadnego pliku; zawiera on listę buforów, utworzoną w reakcji na
633naciśnięcie przez Ciebie C-x C-b. KAŻDY tekst, który oglądasz w Emacsie,
634jest zawsze częścią jednego z buforów. 607jest zawsze częścią jednego z buforów.
635 608
636>> Naciśnij C-x 1 by pozbyć się listy buforów. 609>> Naciśnij C-x 1 by pozbyć się listy buforów.
637 610
611Jeśli masz kilka buforów to tylko jeden z nich jest aktualny, ten
612który właśnie edytujesz. Jeśli chcesz edytować inny bufer musisz się
613do niego "przełączyć" (ang. switch). Jeśli chcesz przełączyć się do
614bufora, który odwiedza jakiś plik, możesz to zrobić poprzez ponowne
615odwiedzenie pliku za pomocą C-x C-f. Ale istnieje także łatwiejszy
616sposób: użyj C-x b. Używając tej komendy musisz podać nazwę bufora, do
617którego zamierzasz się przełączyć.
618
619>> Naciśnij C-x b foo <Return> by wrócić do bufora "foo", który
620 przechowuje tekst pliku "foo". Następnie naciśnij C-x b TUTORIAL
621 <Return> by wrócić do samouczka.
622
623Zwykle nazwa bufora odpowiada nazwie pliku (bez ścieżki), choć czasami
624zdarza się inaczej. Lista buforów, którą tworzysz za pomocą C-x C-b
625pokazuje nazwy wszystkich buforów.
626
627KAŻDY tekst, który pojawia się w oknie Emacsa jest częścią jakiegoś
628bufora. Niektóre bufory nie odpowiadają żadnemu odwiedzanemu
629plikowi. Na przykład bufor "*Buffer List*" nie odwiedza żadnego pliku;
630zawiera on listę buforów, utworzoną w reakcji na naciśnięcie przez
631Ciebie C-x C-b. Bufor "*Messages*" także nie odwiedza żadnego pliku;
632zawiera komunikaty, które pojawiały się podczas Twojej sesji z
633Emacsem.
634
635>> Naciśnij C-x b *Messages* <Return> by obejrzeć bufor zawierający
636 komunikaty. Następnie naciśnij C-x b TUTORIAL <Return> by wrócić do
637 samouczka.
638
638Jeśli zmieniasz tekst w jakimś pliku, a potem odwiedzisz inny plik, to 639Jeśli zmieniasz tekst w jakimś pliku, a potem odwiedzisz inny plik, to
639zawartość tego pierwszego NIE jest automatycznie zachowywana. Zmiany, 640zawartość tego pierwszego NIE jest automatycznie zachowywana. Zmiany,
640które wprowadziłeś, pozostają w Emacsie, w buforze tegoż pliku. 641które wprowadziłeś, pozostają w Emacsie, w buforze tegoż pliku.
@@ -645,34 +646,15 @@ przykład byłoby, aby zawsze w celu zachowania bufora trzeba było do
645niego przechodzić za pomocą C-x C-f i dopiero potem wywoływać C-x C-s. 646niego przechodzić za pomocą C-x C-f i dopiero potem wywoływać C-x C-s.
646Dlatego istnieje polecenie: 647Dlatego istnieje polecenie:
647 648
648C-x s Zachowaj bufory (ang. save some buffers) 649 C-x s Zachowaj bufory (ang. save some buffers)
649 650
650W reakcji na polecenie C-x s Emacs dla każdego z buforów, w którym 651W reakcji na polecenie C-x s Emacs dla każdego z buforów, w którym
651występują nie zachowane do tej pory zmiany, zadaje pytanie, czy go 652występują nie zachowane do tej pory zmiany, zadaje pytanie, czy go
652w tej chwili zachować. 653w tej chwili zachować.
653 654
654>> Wstaw jakąś linię tekstu, a potem naciśnij C-x s. 655>> Wstaw jakąś linię tekstu, a potem naciśnij C-x s.
655Powinieneś zostać zapytany o to, czy chcesz zachować bufor 656 Powinieneś zostać zapytany o to, czy chcesz zachować bufor
656TUTORIAL. Odpowiedz na to pytanie twierdząco, naciskając y. 657 TUTORIAL. Odpowiedz na to pytanie twierdząco, naciskając y.
657
658
659* UŻYWANIE MENU
660---------------
661
662Jeśli pracujesz na X-terminalu, to u góry okna Emacsa powinieneś zauważyć
663pasek z menu. Tego menu możesz używać, by wywoływać najczęściej
664potrzebne polecenia Emacsa, takie jak "find file". Na początku będziesz
665sądził, że jest to łatwiejsze niż używanie klawiatury, ponieważ nie
666musisz się na pamięć uczyć kombinacji klawiszy, które uruchamiają
667poszczególne polecenia. Gdy już jednak poznasz Emacsa, to zaczniesz
668sobie te kombinacje przyswajać --- dla wygody przy pozycjach menu
669pokazywane są odpowiadające im kombinacje klawiszy.
670
671Zwróć uwagę, że niektóre pozycje występujące w menu nie mają
672odpowiedników klawiszowych. Na przykład pozycja "Buffers" powoduje
673wyświetlenie listy wszystkich dostępnych buforów. Do każdego z nich
674możesz się przełączyć, wybierając jego nazwę, wyświetloną pod pozycją
675Buffers.
676 658
677 659
678* ROZSZERZANIE ZESTAWU POLECEŃ 660* ROZSZERZANIE ZESTAWU POLECEŃ
@@ -683,9 +665,9 @@ z klawiszami klawiatury, uwzględniając nawet kombinacje z META lub Ctrl.
683Emacs radzi sobie z tym problemem, udostępniając polecenia X (ang. 665Emacs radzi sobie z tym problemem, udostępniając polecenia X (ang.
684eXtend). Istnieją dwa rodzaje tych poleceń: 666eXtend). Istnieją dwa rodzaje tych poleceń:
685 667
686C-x Rozszerzenie o znak. Następuje po nim jeden znak. 668 C-x Rozszerzenie o znak. Następuje po nim jeden znak.
687M-x Rozszerzenie o nazwane polecenie. Następuje po nim 669 M-x Rozszerzenie o nazwane polecenie. Następuje po nim
688pełna, niekiedy długa nazwa polecenia. 670 pełna, niekiedy długa nazwa polecenia.
689 671
690Polecenia te są użyteczne, ale używa się ich nie tak często, jak tych, 672Polecenia te są użyteczne, ale używa się ich nie tak często, jak tych,
691których już się nauczyłeś. Miałeś już okazję poznać dwa z nich: C-x C-f, 673których już się nauczyłeś. Miałeś już okazję poznać dwa z nich: C-x C-f,
@@ -721,11 +703,11 @@ C-z, niż z niego wyjść.
721Istnieje wiele poleceń zaczynających się od C-x. Oto lista tych, 703Istnieje wiele poleceń zaczynających się od C-x. Oto lista tych,
722których już się nauczyłeś: 704których już się nauczyłeś:
723 705
724C-x C-f odwiedź plik 706 C-x C-f odwiedź plik
725C-x C-s zachowaj plik 707 C-x C-s zachowaj plik
726C-x C-b wyświetl listę buforów 708 C-x C-b wyświetl listę buforów
727C-x C-c wyjdź z Emacsa 709 C-x C-c wyjdź z Emacsa
728C-x u cofnij 710 C-x u cofnij
729 711
730Poleceń podawanych za pomocą nazwy używa się jeszcze rzadziej lub używa 712Poleceń podawanych za pomocą nazwy używa się jeszcze rzadziej lub używa
731się tylko w niektórych trybach. Przykładem może być polecenie 713się tylko w niektórych trybach. Przykładem może być polecenie
@@ -742,11 +724,11 @@ Wpisywanie każdego z tych łańcuchów trzeba zakończyć przyciśnięciem
742klawisza <Return>. 724klawisza <Return>.
743 725
744>> Przesuń kursor do czystej linii, dwie linie poniżej tej. 726>> Przesuń kursor do czystej linii, dwie linie poniżej tej.
745Naciśnij M-x repl s<Return>zmieni<Return>zmodyfikuje<Return>. 727 Naciśnij M-x repl s<Return>zmieni<Return>zmodyfikuje<Return>.
746 728
747Zwróć uwagę, jak ta linia się zmieniła: zastąpiłeś słowem 729 Zwróć uwagę, jak ta linia się zmieniła: zastąpiłeś słowem
748,,zmodyfikuje'' każde wystąpienie słowa z-m-i-e-n-i poniżej początkowej 730 ,,zmodyfikuje'' każde wystąpienie słowa z-m-i-e-n-i poniżej początkowej
749pozycji kursora. 731 pozycji kursora.
750 732
751 733
752* AUTOMATYCZNE ZACHOWYWANIE 734* AUTOMATYCZNE ZACHOWYWANIE
@@ -786,7 +768,9 @@ następującego:
786--:** TUTORIAL (Fundamental)--L670--58%---------------- 768--:** TUTORIAL (Fundamental)--L670--58%----------------
787 769
788Linia ta podaje użyteczne informacje o stanie Emacsa i tekstu, który 770Linia ta podaje użyteczne informacje o stanie Emacsa i tekstu, który
789edytujesz. Wiesz już, jakie jest znaczenie nazwy: oznacza ona plik, 771edytujesz.
772
773Wiesz już, jakie jest znaczenie nazwy: oznacza ona plik,
790który odwiedziłeś. --NN%-- informuje o bieżącej pozycji wewnątrz 774który odwiedziłeś. --NN%-- informuje o bieżącej pozycji wewnątrz
791tekstu; oznacza to, że NN procent tekstu znajduje się ponad górnym 775tekstu; oznacza to, że NN procent tekstu znajduje się ponad górnym
792brzegiem ekranu. Jeśli początek pliku znajduje się na początku 776brzegiem ekranu. Jeśli początek pliku znajduje się na początku
@@ -825,7 +809,7 @@ tryb lub go wyłączyć. Przykładem może być M-x fundamental-mode, które
825jest poleceniem przełączającym tryb podstawowy. 809jest poleceniem przełączającym tryb podstawowy.
826 810
827Jeśli zamierzasz edytować tekst w języku angielskim, taki jak na 811Jeśli zamierzasz edytować tekst w języku angielskim, taki jak na
828przykład oryginalna wersja tego podręcznika, to prawdopodobnie 812przykład oryginalna wersja tego samouczka, to prawdopodobnie
829powinieneś użyć trybu tekstowego (ang. text mode). 813powinieneś użyć trybu tekstowego (ang. text mode).
830 814
831>> Napisz M-x text-mode<Return>. 815>> Napisz M-x text-mode<Return>.
@@ -843,10 +827,10 @@ By zobaczyć dokumentację na temat bieżącego głównego trybu edycji,
843naciśnij C-h m. 827naciśnij C-h m.
844 828
845>> Naciśnij C-u C-v raz lub więcej razy, tak by ta linia znalazła się 829>> Naciśnij C-u C-v raz lub więcej razy, tak by ta linia znalazła się
846blisko góry ekranu. 830 blisko góry ekranu.
847 831
848>> Naciśnij C-h m, by odczytać dokumentację na temat tego, czym tryb 832>> Naciśnij C-h m, by odczytać dokumentację na temat tego, czym tryb
849tekstowy różni się od trybu podstawowego. 833 tekstowy różni się od trybu podstawowego.
850 834
851>> Naciśnij q, by usunąć dokumentację trybu z ekranu. 835>> Naciśnij q, by usunąć dokumentację trybu z ekranu.
852 836
@@ -870,18 +854,18 @@ trybu, ponowne powtórzenie --- jego włączenie, i tak dalej. Mówimy, że
870polecenie ,,przełącza tryb''. 854polecenie ,,przełącza tryb''.
871 855
872>> Napisz M-x auto-fill-mode<Return>. Wstaw potem wiele napisów 856>> Napisz M-x auto-fill-mode<Return>. Wstaw potem wiele napisów
873,,asdf '' tak długo, aż zobaczysz, że linia podzieli na dwie. 857 ,,asdf '' tak długo, aż zobaczysz, że linia podzieli na dwie.
874Między literami musisz wstawiać spacje, ponieważ tryb 858 Między literami musisz wstawiać spacje, ponieważ tryb
875automatycznego wypełniania łamie linie tylko tam, gdzie są spacje. 859 automatycznego wypełniania łamie linie tylko tam, gdzie są spacje.
876 860
877Margines jest zazwyczaj ustawiony na 70 znaków, ale możesz to zmienić 861Margines jest zazwyczaj ustawiony na 70 znaków, ale możesz to zmienić
878poleceniem C-x f. Powinieneś poleceniu podać argument liczbowy 862poleceniem C-x f. Powinieneś poleceniu podać argument liczbowy
879mówiący, w której kolumnie ma zostać ustawiony margines. 863mówiący, w której kolumnie ma zostać ustawiony margines.
880 864
881>> Wywołaj C-x f z argumentem równym 20. (C-u 2 0 C-x f). 865>> Wywołaj C-x f z argumentem równym 20. (C-u 2 0 C-x f).
882Napisz potem jakiś tekst i zauważ, że Emacs wypełnia linie do 866 Napisz potem jakiś tekst i zauważ, że Emacs wypełnia linie do
883długości co najwyżej 20 znaków. Ustaw margines z powrotem na 867 długości co najwyżej 20 znaków. Ustaw margines z powrotem na
88470 znaków, wywołując jeszcze raz C-x f z odpowiednim argumentem. 868 70 znaków, wywołując jeszcze raz C-x f z odpowiednim argumentem.
885 869
886Jeśli zmieniasz tekst wewnątrz akapitu, to tryb automatycznego 870Jeśli zmieniasz tekst wewnątrz akapitu, to tryb automatycznego
887wypełniania sam z siebie nie wyrówna marginesu. Możesz go wyrównać 871wypełniania sam z siebie nie wyrówna marginesu. Możesz go wyrównać
@@ -914,13 +898,13 @@ tekst "I-search". Jest to informacja, że Emacs znajduje się w trybie
914Naciśnięcie <Return> kończy proces szukania. 898Naciśnięcie <Return> kończy proces szukania.
915 899
916>> Rozpocznij teraz szukanie, naciskając C-s. POWOLI, litera po 900>> Rozpocznij teraz szukanie, naciskając C-s. POWOLI, litera po
917literze, napisz słowo kursor, zatrzymując się po każdym znaku 901 literze, napisz słowo kursor, zatrzymując się po każdym znaku
918i obserwując, gdzie zatrzymuje się kursor. Gdy naciśniesz drugie 902 i obserwując, gdzie zatrzymuje się kursor. Gdy naciśniesz drugie
919r, będzie można powiedzieć, że szukałeś słowa kursor 903 r, będzie można powiedzieć, że szukałeś słowa kursor
920jednokrotnie. Naciśnij jeszcze raz C-s, by znaleźć następne 904 jednokrotnie. Naciśnij jeszcze raz C-s, by znaleźć następne
921wystąpienie słowa kursor. Naciśnij teraz cztery razy <Delete> 905 wystąpienie słowa kursor. Naciśnij teraz cztery razy <Delback>
922i zobacz, co się dzieje z kursorem. Naciśnij <Return>, by skończyć 906 i zobacz, co się dzieje z kursorem. Naciśnij <Return>, by skończyć
923szukanie. 907 szukanie.
924 908
925Widziałeś, co się działo? Podczas szukania przyrostowego Emacs próbuje 909Widziałeś, co się działo? Podczas szukania przyrostowego Emacs próbuje
926przejść do miejsca wystąpienia łańcucha, który wpisałeś do tej pory, 910przejść do miejsca wystąpienia łańcucha, który wpisałeś do tej pory,
@@ -940,12 +924,12 @@ kontrolę nad ekranem, naciśnij C-q. Dodatkowej pomocy poszukaj w
940rozdziale "Spontaneous Entry to Incremental Search" w podręczniku 924rozdziale "Spontaneous Entry to Incremental Search" w podręczniku
941Emacsa. 925Emacsa.
942 926
943Jeśli podczas szukania przyrostowego naciśniesz <Delete>, to zauważysz, 927Jeśli podczas szukania przyrostowego naciśniesz <Delback>, to zauważysz,
944że w minibuforze znika ostatni znak wpisanego przez ciebie łańcucha, a 928że w minibuforze znika ostatni znak wpisanego przez ciebie łańcucha, a
945kursor wraca do poprzedniego miejsca. Przypuśćmy na przykład, że 929kursor wraca do poprzedniego miejsca. Przypuśćmy na przykład, że
946nacisnąłeś k i znalazłeś pierwsze wystąpienie tej litery. Jeśli teraz 930nacisnąłeś k i znalazłeś pierwsze wystąpienie tej litery. Jeśli teraz
947naciśniesz u, to kursor przesunie się tuż za najbliższe litery 931naciśniesz u, to kursor przesunie się tuż za najbliższe litery
948ku. Naciśnij teraz <Delete>. Spowoduje to skasowanie z wyszukiwanego 932ku. Naciśnij teraz <Delback>. Spowoduje to skasowanie z wyszukiwanego
949łańcucha litery u, a kursor wróci do pierwszego wystąpienia litery k. 933łańcucha litery u, a kursor wróci do pierwszego wystąpienia litery k.
950 934
951Jeśli podczas szukania naciśniesz jakiś klawisz w kombinacji z META lub 935Jeśli podczas szukania naciśniesz jakiś klawisz w kombinacji z META lub
@@ -968,17 +952,17 @@ jednego okna na raz.
968>> Przesuń kursor do tej linii i naciśnij C-u 0 C-l. 952>> Przesuń kursor do tej linii i naciśnij C-u 0 C-l.
969 953
970>> Naciśnij teraz C-x 2, co podzieli ekran na dwa okna. Obydwa okna 954>> Naciśnij teraz C-x 2, co podzieli ekran na dwa okna. Obydwa okna
971wyświetlają ten podręcznik. Kursor pozostaje w górnym oknie. 955 wyświetlają ten samouczek. Kursor pozostaje w górnym oknie.
972 956
973>> Naciśnij C-M-v by przewinąć dolne okno. (Jeśli nie masz 957>> Naciśnij C-M-v by przewinąć dolne okno. (Jeśli nie masz
974klawisza Meta lub Alt, to naciśnij ESC C-v.) 958 klawisza Meta lub Alt, to naciśnij ESC C-v.)
975 959
976>> Naciśnij C-x o ("o" jak angielskie "other") by przesunąć kursor do 960>> Naciśnij C-x o ("o" jak angielskie "other") by przesunąć kursor do
977dolnego okna. Użyj C-v i M-v w dolnym oknie, by przewinąć jego 961 dolnego okna. Użyj C-v i M-v w dolnym oknie, by przewinąć jego
978zawartość. Polecenia, które masz wykonać, odczytuj z górnego okna. 962 zawartość. Polecenia, które masz wykonać, odczytuj z górnego okna.
979 963
980>> Naciśnij C-x o jeszcze raz tak, by kursor wrócił do górnego okna. 964>> Naciśnij C-x o jeszcze raz tak, by kursor wrócił do górnego okna.
981Kursor w górnym oknie nie zmienił położenia. 965 Kursor w górnym oknie nie zmienił położenia.
982 966
983Każde okno pamięta położenie swojego kursora, lecz w danej chwili 967Każde okno pamięta położenie swojego kursora, lecz w danej chwili
984tylko jedno z okien wyświetla kursor. Wszystkie polecenia edycyjne 968tylko jedno z okien wyświetla kursor. Wszystkie polecenia edycyjne
@@ -1017,11 +1001,11 @@ Oto inny sposób używania dwóch okien do wyświetlania dwóch różnych
1017rzeczy: 1001rzeczy:
1018 1002
1019>> Naciśnij C-x 4 C-f i nazwę jednego z Twoich plików. Zakończ 1003>> Naciśnij C-x 4 C-f i nazwę jednego z Twoich plików. Zakończ
1020wprowadzanie klawiszem <Return>. Podany plik pojawi się w dolnym 1004 wprowadzanie klawiszem <Return>. Podany plik pojawi się w dolnym
1021oknie razem z kursorem, który tam przeskakuje. 1005 oknie razem z kursorem, który tam przeskakuje.
1022 1006
1023>> Naciśnij C-x o, by wrócić do górnego okna, oraz C-x 1 by usunąć 1007>> Naciśnij C-x o, by wrócić do górnego okna, oraz C-x 1 by usunąć
1024dolne okno. 1008 dolne okno.
1025 1009
1026 1010
1027* REKURSYWNE POZIOMY EDYCJI 1011* REKURSYWNE POZIOMY EDYCJI
@@ -1038,7 +1022,7 @@ ogólnego przeznaczenia polecenie ,,wychodzimy''. Możesz go użyć także,
1038by pozbyć się nadmiaru okien albo wyjść z minibufora. 1022by pozbyć się nadmiaru okien albo wyjść z minibufora.
1039 1023
1040>> Naciśnij M-x by wejść do minibufora, potem naciśnij ESC ESC ESC, by 1024>> Naciśnij M-x by wejść do minibufora, potem naciśnij ESC ESC ESC, by
1041z niego wyjść. 1025 z niego wyjść.
1042 1026
1043Aby wyjść z rekursywnego poziomu edycji, nie wystarczy użyć C-g. Dzieje 1027Aby wyjść z rekursywnego poziomu edycji, nie wystarczy użyć C-g. Dzieje
1044się tak dlatego, że klawisz C-g jest używany do anulowania poleceń i 1028się tak dlatego, że klawisz C-g jest używany do anulowania poleceń i
@@ -1048,7 +1032,7 @@ argumentów WEWNĄTRZ pojedynczego rekursywnego poziomu edycji.
1048SZUKANIE POMOCY 1032SZUKANIE POMOCY
1049--------------- 1033---------------
1050 1034
1051W tym podręczniku dostarczyliśmy tylko tyle informacji, ile jest 1035W tym samouczku dostarczyliśmy tylko tyle informacji, ile jest
1052niezbędne, byś mógł zacząć używać Emacsa. Emacs jest istną kopalnią 1036niezbędne, byś mógł zacząć używać Emacsa. Emacs jest istną kopalnią
1053najróżniejszych rzeczy, których nie sposób tutaj opisać. Będziesz 1037najróżniejszych rzeczy, których nie sposób tutaj opisać. Będziesz
1054zapewne chciał dowiedzieć się o Emacsie więcej, ponieważ posiada on 1038zapewne chciał dowiedzieć się o Emacsie więcej, ponieważ posiada on
@@ -1068,9 +1052,10 @@ c, po czym kombinację klawiszy, której znaczenie chcesz poznać; Emacs
1068wyświetli krótki opis polecenia odpowiadającego tej kombinacji. 1052wyświetli krótki opis polecenia odpowiadającego tej kombinacji.
1069 1053
1070>> Naciśnij C-h c C-p. 1054>> Naciśnij C-h c C-p.
1055
1071Powinno to przywołać komunikat, o treści podobnej do 1056Powinno to przywołać komunikat, o treści podobnej do
1072 1057
1073C-p runs the command previous-line 1058 C-p runs the command previous-line
1074 1059
1075W ten sposób możesz uzyskać ,,nazwę funkcji'' przypisanej kombinacji 1060W ten sposób możesz uzyskać ,,nazwę funkcji'' przypisanej kombinacji
1076klawiszy. Przydaje się to podczas pisania kodu w Lispie, w którym 1061klawiszy. Przydaje się to podczas pisania kodu w Lispie, w którym
@@ -1082,7 +1067,6 @@ Jako dopełnienie polecenia C-h c Emacs dopuszcza też wieloznakowe
1082kombinacje klawiszy, na przykład C-x C-s albo (jeśli nie masz klawisza 1067kombinacje klawiszy, na przykład C-x C-s albo (jeśli nie masz klawisza
1083META lub Alt) <ESC>v. 1068META lub Alt) <ESC>v.
1084 1069
1085
1086By uzyskać więcej informacji na temat polecenia, naciśnij C-h k 1070By uzyskać więcej informacji na temat polecenia, naciśnij C-h k
1087zamiast C-h c. 1071zamiast C-h c.
1088 1072
@@ -1096,24 +1080,26 @@ naciśniesz C-x 1.
1096 1080
1097Oto kilka innych użytecznych wariantów C-h: 1081Oto kilka innych użytecznych wariantów C-h:
1098 1082
1099C-h f Opisz funkcje o podanej nazwie. 1083 C-h f Opisz funkcje o podanej nazwie.
1100 1084
1101>> Napisz C-h f previous-line<Return>. Wypisze to na ekranie całą 1085>> Napisz C-h f previous-line<Return>. Wypisze to na ekranie całą
1102informacje, jaką Emacs ma na temat funkcji, która implementuje 1086 informacje, jaką Emacs ma na temat funkcji, która implementuje
1103polecenie C-p. 1087 polecenie C-p.
1104 1088
1105Podobnie komenda C-h v pokazuje na ekranie dokumentację zmiennych, 1089Podobnie komenda C-h v pokazuje na ekranie dokumentację zmiennych,
1106których wartości możesz zmienić, aby dostosować Emacsa do swoich 1090których wartości możesz zmienić, aby dostosować Emacsa do swoich
1107preferencji. Wpisz nazwę zmiennej, gdy Emacs o nią poprosi. 1091preferencji. Wpisz nazwę zmiennej, gdy Emacs o nią poprosi.
1108 1092
1109 1093
1110C-h a Apropos. Wpisz słowo, a Emacs wypisze listę 1094 C-h a Apropos. Wpisz słowo, a Emacs wypisze listę
1111wszystkich poleceń, których nazwa zawiera to słowo. 1095 wszystkich poleceń, których nazwa zawiera to słowo.
1112Polecenia te można wywoływać za pomocą Meta-x. 1096 Polecenia te można wywoływać za pomocą Meta-x.
1113Dla niektórych poleceń Apropos wypisze jedno- lub 1097 Dla niektórych poleceń Apropos wypisze jedno- lub
1114dwuznakowe sekwencje, które wywołują te polecenia. 1098 dwuznakowe sekwencje, które wywołują te polecenia.
1115 1099
1116>> Napisz C-h a file<Return>. Zobaczysz listę wszystkich poleceń, 1100>> Napisz C-h a file<Return>.
1101
1102Zobaczysz listę wszystkich poleceń,
1117dostępnych za pomocą M-x, które maja słowo "file" w swojej nazwie. 1103dostępnych za pomocą M-x, które maja słowo "file" w swojej nazwie.
1118Zauważysz tam także polecenia takie, jak C-x C-f oraz C-x C-w, 1104Zauważysz tam także polecenia takie, jak C-x C-f oraz C-x C-w,
1119umieszczone obok nazw poleceń "find-file" i "write-file". 1105umieszczone obok nazw poleceń "find-file" i "write-file".
@@ -1121,17 +1107,83 @@ umieszczone obok nazw poleceń "find-file" i "write-file".
1121>> Napisz C-M-v, aby przewinąć okno pomocy. Zrób to kilka razy. 1107>> Napisz C-M-v, aby przewinąć okno pomocy. Zrób to kilka razy.
1122>> Napisz C-x 1, aby usunąć okno pomocy. 1108>> Napisz C-x 1, aby usunąć okno pomocy.
1123 1109
1124C-h i Czytanie elektronicznych podręczników (w formacie Info). To 1110 C-h i Czytanie elektronicznych podręczników (w formacie Info). To
1125polecenie przełączy Cię do specjalnego bufora o nazwie 1111 polecenie przełączy Cię do specjalnego bufora o nazwie
1126*info*, gdzie będziesz mógł przeczytać podręczniki 1112 *info*, gdzie będziesz mógł przeczytać podręczniki
1127dotyczące pakietów zainstalowanych w Twoim 1113 dotyczące pakietów zainstalowanych w Twoim
1128systemie. Napisz m emacs <Return>, aby zapoznać się z 1114 systemie. Napisz m emacs <Return>, aby zapoznać się z
1129podręcznikiem Emacsa. Jeżeli nigdy wcześniej nie używałeś 1115 podręcznikiem Emacsa. Jeżeli nigdy wcześniej nie używałeś
1130trybu Info, to napisz ?, a Emacs przedstawi Ci możliwości 1116 trybu Info, to napisz ?, a Emacs przedstawi Ci możliwości
1131tego trybu. Po tym, jak zapoznasz się z niniejszym krótkim 1117 tego trybu. Po tym, jak zapoznasz się z niniejszym krótkim
1132podręcznikiem, w dalszej pracy dostęp do dokumentacji 1118 samouczkiem, w dalszej pracy dostęp do dokumentacji
1133będziesz uzyskiwał właśnie za pomocą Emacs Info. 1119 będziesz uzyskiwał właśnie za pomocą Emacs Info.
1120
1121
1122DODATKOWE FUNKCJE
1123-----------------
1124
1125Więcej o Emacsie możesz się nauczyć czytając jego podręcznik, w formie
1126książkowej lub on-line w postaci Info (użyj menu Help lub naciśnij F10
1127h r). Dwie dodatkowe właściwości, które szczególnie mogą się przydać
1128to dopełnianie wprowadzanych danych i dired ułatwiające zarządzanie
1129plikami.
1130
1131Dopełnianie pozwala uniknąć niepotrzebnego wpisywania. Na przykład
1132jeśli chcesz się przełączyć do bufora *Messages*, możesz nacisnąć C-x
1133b *M<Tab> a Emacs dopełni dalszą część nazwy za Ciebie na tyle, na ile
1134będzie w stanie ustalić na podstawie tego, co do tej pory wpisałeś. Dopełnianie
1135jest opisane w Info w podręczniku Emacsa w części zatytułowanej
1136"Dopłnianie" (ang. Completion).
1137
1138Dired umożliwia Ci zrobienie wykazu plików w danym katalogu (dodatkowo
1139w podkatalogach), przemieszczanie się wewnątrz tej listy, odwiedzanie
1140plików, zmienianie nazw, usuwanie i inne operacje na plikach. Dired
1141jest opisane w Info w podręczniku Emacsa w części zatytułowanej
1142"Dired".
1134 1143
1144Podręcznik dodatkowo opisuje wiele innych właściwości Emacsa.
1145
1146
1147* KIEROWANIE KURSOREM Z X TERMINALA (akapit dodany przez autorów wersji polskiej)
1148-----------------------------------
1149
1150Jeśli pracujesz na terminalu graficznym, to do kierowania kursorem
1151prawdopodobnie łatwiej Ci będzie używać klawiszy strzałek po prawej
1152stronie klawiatury. Klawisze strzałek: w lewo, w prawo, w górę i w dół
1153działają zgodnie z oczekiwaniem; odpowiadają one dokładnie C-b, C-f, C-p
1154i C-n, ale są łatwiejsze do zapamiętania. Możesz także używać C-lewo i
1155C-prawo, by przesuwać się o słowa, oraz C-góra i C-dół, by przesuwać się
1156o bloki (np. akapity, jeśli edytujesz tekst). Jeśli masz klawisze
1157oznaczone Home (lub Begin) oraz End, to przeniosą Cię one na początek i,
1158odpowiednio, na koniec linii, a C-Home i C-End na początek i koniec
1159pliku. Jeśli na Twojej klawiaturze są klawisze PgUp i PgDn, to możesz
1160ich użyć do przesuwania się o jeden ekran, tak jak M-v i C-v.
1161
1162Wszystkie te polecenia akceptują argument liczbowy, tak jak to
1163opisano powyżej. Wpisanie argumentu możesz sobie uprościć:
1164naciśnij i trzymaj CONTROL lub META i wpisz liczbę. Na
1165przykład, aby przesunąć kursor o 12 słów w prawo, naciśnij C-1 C-2
1166C-prawo. Zwróć uwagę, że jest to łatwe do wpisania, ponieważ nie
1167musisz puszczać klawisza CONTROL podczas wpisywania cyfr.
1168
1169
1170* UŻYWANIE MENU (akapit dodany przez autorów wersji polskiej)
1171---------------
1172
1173Jeśli pracujesz na X-terminalu, to u góry okna Emacsa powinieneś zauważyć
1174pasek z menu. Tego menu możesz używać, by wywoływać najczęściej
1175potrzebne polecenia Emacsa, takie jak "find file". Na początku będziesz
1176sądził, że jest to łatwiejsze niż używanie klawiatury, ponieważ nie
1177musisz się na pamięć uczyć kombinacji klawiszy, które uruchamiają
1178poszczególne polecenia. Gdy już jednak poznasz Emacsa, to zaczniesz
1179sobie te kombinacje przyswajać --- dla wygody przy pozycjach menu
1180pokazywane są odpowiadające im kombinacje klawiszy.
1181
1182Zwróć uwagę, że niektóre pozycje występujące w menu nie mają
1183odpowiedników klawiszowych. Na przykład pozycja "Buffers" powoduje
1184wyświetlenie listy wszystkich dostępnych buforów. Do każdego z nich
1185możesz się przełączyć, wybierając jego nazwę, wyświetloną pod pozycją
1186Buffers.
1135 1187
1136 1188
1137PODSUMOWANIE 1189PODSUMOWANIE
@@ -1143,7 +1195,7 @@ użyć C-z. (To nie działa pod X-Windows, ponieważ tam nie ma prawdziwego
1143konceptu przejścia na chwilę do powłoki. Zamiast tego C-z ,,ikonizuje'' 1195konceptu przejścia na chwilę do powłoki. Zamiast tego C-z ,,ikonizuje''
1144okno Emacsa.) 1196okno Emacsa.)
1145 1197
1146Ten podręcznik był pisany tak, by wszyscy nowi użytkownicy mogli go 1198Ten samouczek był pisany tak, by wszyscy nowi użytkownicy mogli go
1147zrozumieć. Jeśli coś pozostawił niejasnym, nie siedź cicho i nie 1199zrozumieć. Jeśli coś pozostawił niejasnym, nie siedź cicho i nie
1148obwiniaj siebie, tylko daj nam znać! 1200obwiniaj siebie, tylko daj nam znać!
1149 1201
@@ -1151,7 +1203,7 @@ obwiniaj siebie, tylko daj nam znać!
1151KOPIOWANIE 1203KOPIOWANIE
1152---------- 1204----------
1153 1205
1154Niniejszy podręcznik jest potomkiem w długiej linii podręczników 1206Niniejszy samouczek jest potomkiem w długiej linii samouczków
1155Emacsa, która rozpoczyna się od tego, który został napisany przez 1207Emacsa, która rozpoczyna się od tego, który został napisany przez
1156Stuarta Cracrafta dla oryginalnego Emacsa. Został on zmodyfikowany we 1208Stuarta Cracrafta dla oryginalnego Emacsa. Został on zmodyfikowany we
1157wrześniu 1994 przez Bena Winga, który zaktualizował go w celu uwzględnienia 1209wrześniu 1994 przez Bena Winga, który zaktualizował go w celu uwzględnienia
@@ -1161,9 +1213,9 @@ Autorem pierwszego tłumaczenia na język polski był Remek Trzaska
1161<remek@npac.syr.edu>, a pomagał mu Ryszard Kubiak 1213<remek@npac.syr.edu>, a pomagał mu Ryszard Kubiak
1162<rysiek@ipipan.gda.pl>. Tamto tłumaczenie zostało uaktualnione dla 1214<rysiek@ipipan.gda.pl>. Tamto tłumaczenie zostało uaktualnione dla
1163wersji GNU Emacs 21 przez Beatę Wierzchołowską <beataw@orient.uw.edu.pl> 1215wersji GNU Emacs 21 przez Beatę Wierzchołowską <beataw@orient.uw.edu.pl>
1164 z pomocą Ryszarda Kubiaka i Janusza S. Bienia <jsbien@mail.uw.edu.pl>. 1216z pomocą Ryszarda Kubiaka i Janusza S. Bienia <jsbien@mail.uw.edu.pl>.
1165 1217
1166Ta wersja podręcznika, podobnie jak GNU Emacs, jest chroniona prawem 1218Ta wersja samouczka, podobnie jak GNU Emacs, jest chroniona prawem
1167autorskim, ale wolno ją kopiować pod następującymi warunkami: 1219autorskim, ale wolno ją kopiować pod następującymi warunkami:
1168 1220
1169Copyright (c) 1985, 1994, 2001 Free Software Foundation 1221Copyright (c) 1985, 1994, 2001 Free Software Foundation
@@ -1190,8 +1242,9 @@ używając, tworząc i dzieląc się oprogramowaniem swobodnym.
1190 1242
1191;;; Local Variables: 1243;;; Local Variables:
1192;;; mode: fundamental 1244;;; mode: fundamental
1193;;; coding: latin-2-unix 1245;;; coding: latin-2
1194;;; End: 1246;;; End:
1195 1247
1196 1248
1197 1249
1250