diff options
| author | Richard M. Stallman | 2003-01-20 09:09:10 +0000 |
|---|---|---|
| committer | Richard M. Stallman | 2003-01-20 09:09:10 +0000 |
| commit | 29a80b6953202887fac69f772d8c8eb97dc48867 (patch) | |
| tree | 9a476a6465d5b5cdeb510fb835ca4ce047de83df | |
| parent | cfefd02be7f9521af920b2fea6c6fd3c6f1a44c5 (diff) | |
| download | emacs-29a80b6953202887fac69f772d8c8eb97dc48867.tar.gz emacs-29a80b6953202887fac69f772d8c8eb97dc48867.zip | |
Updated by Joanna Pluta <joanna_p@gazeta.pl>.
| -rw-r--r-- | etc/TUTORIAL.pl | 1599 |
1 files changed, 804 insertions, 795 deletions
diff --git a/etc/TUTORIAL.pl b/etc/TUTORIAL.pl index 55a393edb68..c4a1ef22cf5 100644 --- a/etc/TUTORIAL.pl +++ b/etc/TUTORIAL.pl | |||
| @@ -1,56 +1,66 @@ | |||
| 1 | Copyright (c) 1985, 2001 Free Software Foundation, Inc. | 1 | Copyright (c) 1985, 2001 Free Software Foundation, Inc. Szczegóły na |
| 2 | Szczegóły na końcu pliku. Czytasz właśnie krótki podręcznik Emacsa. | 2 | końcu pliku. Czytasz właśnie krótki podręcznik Emacsa. |
| 3 | 3 | ||
| 4 | Polecenia Emacsa ogólnie wymagają wciśnięcia klawisza CONTROL (czasami | 4 | Niniejszy akapit celowo nie zawiera polskich liter. Jesli polskie znaki |
| 5 | oznaczanego CTRL lub CTL) lub klawisza META (czasami oznaczanego EDIT | 5 | w dalszej czesci podrecznika nie sa poprawnie wyswietlane, to znaczy, ze |
| 6 | lub ALT). Zamiast pisać META czy CONTROL za każdym razem, gdy masz | 6 | Twoj Emacs nie zostal jeszcze prawidlowo skonfigurowany. Pomoc w tym |
| 7 | przycisnąć ten klawisz, używać będziemy następujących skrótów: | 7 | zakresie mozesz znalezc pod adresem: |
| 8 | 8 | <URL:http://www.agh.edu.pl/ogonki> | |
| 9 | C-<znak> oznacza trzymanie klawisza CONTROL podczas wciskania klawisza <znak>. | 9 | |
| 10 | Na przykład C-f będzie odpowiadało naciśnięciu f, podczas gdy | 10 | Polecenia Emacsa wymagają na ogół wciśnięcia klawisza CONTROL (oznaczanego |
| 11 | klawisz CONTROL był wciśnięty. | 11 | czasami Ctrl lub CTL) lub klawisza META (oznaczanego czasami EDIT |
| 12 | M-<znak> oznacza trzymanie klawisza META wciśniętego podczas | 12 | albo ALT). Zamiast pisać META czy CONTROL, za każdym razem gdy będziesz |
| 13 | wciskania klawisza <znak>. Jeśli nie masz klawisza META, | 13 | miał przycisnąć jeden z tych klawiszy, będziemy używali następujących skrótów: |
| 14 | naciśnij i puść klawisz ESC, a potem naciśnij klawisz <znak>. | 14 | |
| 15 | 15 | C-<znak> będzie oznaczało przytrzymywanie klawisza CONTROL podczas | |
| 16 | Uwaga: by zakończyć sesje Emacsa naciśnij C-x C-c (dwa znaki). | 16 | wciskania klawisza <znak>. Na przykład C-f będzie odpowiadało |
| 17 | Znaki ">>" na lewym marginesie w dalszej części tego podręcznika | 17 | naciśnięciu f, wówczas gdy klawisz CONTROL jest wciśnięty. |
| 18 | oznaczają ćwiczenia dla Ciebie. Na przykład: | 18 | M-<znak> będzie oznaczało przytrzymywanie klawisza Meta lub Alt podczas |
| 19 | wciskania klawisza <znak>. Jeśli na klawiaturze nie ma klawisza META, | ||
| 20 | to trzeba nacisnąć i puścić klawisz ESC, a potem nacisnąć klawisz <znak>. | ||
| 21 | |||
| 22 | Uwaga: aby zakończyć sesję Emacsa, naciśnij C-x C-c (kolejno dwa znaki). | ||
| 23 | Znaki ">>" na lewym marginesie oznaczają w dalszej części tego podręcznika | ||
| 24 | ćwiczenia dla Ciebie. Na przykład: | ||
| 25 | |||
| 19 | <<Blank lines inserted here by startup of help-with-tutorial>> | 26 | <<Blank lines inserted here by startup of help-with-tutorial>> |
| 20 | >> Teraz naciśnij C-v (następny ekran), by przejść na następny ekran | 27 | [W celach dydaktycznych są zrobione dodatkowe odstępy. Tekst jest kontynuowany niżej.] |
| 21 | podręcznika (zrób to naciskając jednocześnie klawisz CONTROL i v). | 28 | |
| 22 | Od tego momentu powinieneś robić to zawsze, gdy dojdziesz | 29 | >> Teraz naciśnij C-v (następny ekran), aby przejść na następny ekran |
| 23 | do końca ekranu. | 30 | podręcznika (zrób to naciskając jednocześnie klawisze CONTROL i v). |
| 31 | Od tego momentu powinieneś robić to zawsze, gdy dojdziesz | ||
| 32 | do końca ekranu. | ||
| 24 | 33 | ||
| 25 | Zwróć uwagę na to, ze kilka linii powtarza się, gdy przechodzisz z | 34 | Zwróć uwagę na to, że kilka linii się powtarza, gdy przechodzisz z |
| 26 | ekranu na ekran; zachowanie to ma zapewnić pewna ciągłość podczas | 35 | ekranu na następny; ma to zapewnić wrażenie ciągłości podczas przesuwania |
| 27 | przesuwania się w obrębie pliku. | 36 | się w obrębie pliku. |
| 28 | 37 | ||
| 29 | Pierwsza umiejętnością, która powinieneś opanować, jest sposób | 38 | Pierwszą umiejętnością, która powinieneś opanować, jest sposób |
| 30 | przesuwania się z miejsca na miejsce. Już wiesz, jak przesuwać się o | 39 | przesuwania się z miejsca na miejsce. Wiesz już, jak przesuwać się |
| 31 | jeden ekran do przodu. By przesunąć się o jeden ekran do tylu, | 40 | o jeden ekran do przodu. Aby przesunąć się o jeden ekran do tyłu, |
| 32 | wciśnij M-v (wciśnij META i naciśnij v, lub naciśnij <ESC>v jeśli nie | 41 | wciśnij kombinację klawiszy M-v (to znaczy wciśnij i przytrzymaj |
| 33 | masz klawisza META lub EDIT). | 42 | klawisz META lub Alt i jednocześnie naciśnij v albo naciśnij kolejno |
| 43 | klawisze <ESC> v, jeśli nie masz klawisza META lub Alt). | ||
| 34 | 44 | ||
| 35 | >> Spróbuj nacisnąć M-v, a potem C-v by przesunąć się w przód i w tył | 45 | >> Spróbuj nacisnąć M-v, a potem C-v, by przesunąć się w przód i w tył |
| 36 | kilka razy. | 46 | kilka razy. |
| 37 | 47 | ||
| 38 | 48 | ||
| 39 | PODSUMOWANIE | 49 | PODSUMOWANIE |
| 40 | ------------ | 50 | ------------ |
| 41 | 51 | ||
| 42 | Następujące polecenia są użyteczne do przeglądania po jednym ekranie: | 52 | Następujące polecenia służą do przeglądania tekstu po jednym ekranie: |
| 43 | 53 | ||
| 44 | C-v Przesuń się o jeden ekran do przodu | 54 | C-v Przesuń się o jeden ekran do przodu |
| 45 | M-v Przesuń się o jeden ekran do tylu | 55 | M-v Przesuń się o jeden ekran do tylu |
| 46 | C-l Wyczyść ekran i wyświetl go na nowo, umieszczając | 56 | C-l Wyczyść ekran i wyświetl go na nowo, umieszczając |
| 47 | tekst z okolic kursora w środku ekranu. | 57 | tekst z okolic kursora w środku ekranu. |
| 48 | (Ta kombinacja to CONTROL-L, a nie CONTROL-1.) | 58 | (Ta kombinacja to CONTROL-L, a nie CONTROL-1.) |
| 49 | 59 | ||
| 50 | >> Znajdź kursor i zapamiętaj, jaki tekst jest w jego okolicy. | 60 | >> Znajdź kursor i zapamiętaj, jaki tekst jest w jego pobliżu. |
| 51 | Naciśnij następnie C-l. | 61 | Naciśnij następnie C-l. |
| 52 | Znajdź kursor jeszcze raz i zwróć uwagę, że znajduje | 62 | Znajdź kursor jeszcze raz i zwróć uwagę, że znajduje się on |
| 53 | się on w okolicy tego samego tekstu. | 63 | w pobliżu tego samego tekstu. |
| 54 | 64 | ||
| 55 | 65 | ||
| 56 | PODSTAWY KIEROWANIA KURSOREM | 66 | PODSTAWY KIEROWANIA KURSOREM |
| @@ -59,426 +69,445 @@ PODSTAWY KIEROWANIA KURSOREM | |||
| 59 | Przesuwanie się z ekranu na ekran jest użyteczne, ale jak przejść do | 69 | Przesuwanie się z ekranu na ekran jest użyteczne, ale jak przejść do |
| 60 | określonego miejsca w obrębie jednego ekranu? | 70 | określonego miejsca w obrębie jednego ekranu? |
| 61 | 71 | ||
| 62 | Można to zrobić na kilka sposobów. Najprostszym jest użycie poleceń | 72 | Można to zrobić na kilka sposobów. Najprostszym jest użycie poleceń |
| 63 | C-p, C-b, C-f oraz C-n. Każde z tych poleceń przesuwa kursor o jeden | 73 | C-p, C-b, C-f oraz C-n. Każde z nich przesuwa kursor o jeden wiersz |
| 64 | wiersz lub kolumnę w określonym kierunku. Oto schemat, który to | 74 | albo kolumnę w określonym kierunku. Oto schemat, który to obrazuje: |
| 65 | obrazuje: | 75 | |
| 66 | 76 | Poprzednia linia, C-p | |
| 67 | Poprzednia linia, C-p | 77 | (ang. previous line) |
| 68 | (ang. previous line) | 78 | : |
| 69 | : | 79 | : |
| 70 | : | 80 | Do tyłu, C-b .... Kursor .... Do przodu, C-f |
| 71 | Wstecz, C-b .... Kursor .... Do przodu, C-f | 81 | (ang. back) : (ang. forward) |
| 72 | (ang. back) : (ang. forward) | 82 | : |
| 73 | : | 83 | : |
| 74 | : | 84 | Następna linia, C-n |
| 75 | Następna linia, C-n | 85 | (ang. next line) |
| 76 | (ang. next line) | 86 | |
| 77 | 87 | >> Przesuń kursor na środek tego schematu za pomocą C-n lub C-p. | |
| 78 | >> Przesuń kursor na środek schematu za pomocą C-n lub C-p. Naciśnij | 88 | Potem naciśnij C-l, by zobaczyć cały diagram na środku ekranu. |
| 79 | potem C-l, by zobaczyć cały diagram na środku ekranu. | ||
| 80 | 89 | ||
| 81 | To są podstawowe polecenia kierujące położeniem kursora, których | 90 | To są podstawowe polecenia kierujące położeniem kursora, których |
| 82 | będziesz używać nieustannnie, warto więc je zapamiętać. | 91 | będziesz używał bardzo często, warto więc je zapamiętać. |
| 83 | 92 | ||
| 84 | >> Naciśnij kilka razy C-n, by przesunąć kursor do tej linii. | 93 | >> Naciśnij kilka razy C-n, by przesunąć kursor do tej linii. |
| 85 | 94 | ||
| 86 | >> Przesuń się w głąb linii za pomocą C-f, a potem do góry za pomocą | 95 | >> Przesuń się w głąb linii za pomocą C-f, a potem do góry za pomocą |
| 87 | C-p. Zwróć uwagę na zachowanie się C-p, gdy kursor jest w środku | 96 | C-p. Zwróć uwagę na zachowanie się C-p, gdy kursor jest w środku |
| 88 | linii. | 97 | linii. |
| 89 | 98 | ||
| 90 | Każda linia tekstu kończy się znakiem nowej linii, który oddziela ja | 99 | Każda linia tekstu kończy się znakiem nowej linii, który oddziela ją |
| 91 | od następnej. Każdy Twój plik powinien kończyć się znakiem nowej | 100 | od następnej. Każdy Twój plik powinien się kończyć znakiem nowej |
| 92 | linii (ale Emacs nie zmusza Cię do tego). | 101 | linii (ale Emacs tego nie wymaga). |
| 93 | 102 | ||
| 94 | >> Spróbuj nacisnąć C-b na początku linii. Powinno to Cię przenieść | 103 | >> Spróbuj nacisnąć C-b na początku linii. Powinno Cię to przenieść |
| 95 | na koniec poprzedniej linii. Dzieje się tak dlatego, że kursor | 104 | na koniec poprzedniej linii. Dzieje się tak dlatego, że kursor |
| 96 | przechodzi nad znakiem nowej linii. | 105 | przechodzi wówczas nad znakiem nowej linii. |
| 97 | 106 | ||
| 98 | C-f przechodzi nad znakiem nowej linii tak samo jak C-b. | 107 | C-f przechodzi nad znakiem nowej linii tak samo jak C-b. |
| 99 | 108 | ||
| 100 | >> Naciśnij kilka razy C-b, byś dostrzegł, gdzie jest kursor. | 109 | >> Naciśnij kilka razy C-b i obserwuj położenie kursora. |
| 101 | Naciśnij potem C-f, by wrócić na koniec linii. W końcu naciśnij | 110 | Naciskaj potem C-f, by wrócić na koniec linii. W końcu naciśnij |
| 102 | jeszcze raz C-f, by przejść do następnej linii. | 111 | jeszcze raz C-f, by przejść do następnej linii. |
| 103 | 112 | ||
| 104 | Gdy przesuwasz kursor poza dolna krawędź ekranu, tekst za krawędzią | 113 | Gdy przesuwasz kursor poza dolną krawędź ekranu, tekst położony |
| 105 | przesuwa się na ekran (ang. scrolling). Dzięki temu Emacs może | 114 | za krawędzią przesuwa się na ekran (ang. scrolling). Dzięki temu |
| 106 | przesunąć kursor do określonego miejsca bez umieszczania go poza | 115 | Emacs może przesunąć kursor do określonego miejsca bez umieszczania |
| 107 | ekranem. | 116 | go poza ekranem. |
| 108 | 117 | ||
| 109 | >> Spróbuj przesunąć kursor poza dolna granice ekranu za pomocą C-n i | 118 | >> Spróbuj przesunąć kursor poza dolną granicę ekranu za pomocą C-n |
| 110 | zobacz co się stanie. | 119 | i zobacz, co się stanie. |
| 111 | 120 | ||
| 112 | Jeśli przesuwanie się o jeden znak na raz jest dla Ciebie za wolne, | 121 | Jeśli przesuwanie się o jeden znak na raz jest dla Ciebie zbyt wolne, |
| 113 | spróbuj przesuwać się o słowa. M-f (Meta-f) przesuwa kursor do przodu | 122 | to spróbuj przesuwać się o słowa. M-f (Meta-f) przesuwa kursor o słowo |
| 114 | o słowo, a M-b przesuwa go do tylu o jedno słowo. | 123 | do przodu, a M-b przesuwa go o słowo do tyłu. |
| 115 | 124 | ||
| 116 | >> Spróbuj nacisnąć kilka M-f i M-b. | 125 | >> Naciśnij kilka razy M-f i M-b. |
| 117 | 126 | ||
| 118 | Gdy jesteś w środku słowa, M-f przesuwa kursor na koniec słowa. Jeśli | 127 | Gdy jesteś w środku słowa, to M-f przesuwa kursor na jego koniec. |
| 119 | natomiast jesteś w przerwie miedzy słowami, M-f przesuwa kursor na | 128 | Jeśli natomiast jesteś w przerwie miedzy słowami, to M-f przesuwa |
| 120 | koniec następnego słowa. M-b zachowuje się podobnie, jak chodzi o | 129 | kursor na koniec następnego słowa. M-b zachowuje się podobnie |
| 121 | ruch do tyłu. | 130 | dla ruchu do tyłu. |
| 122 | 131 | ||
| 123 | >> Naciśnij M-f i M-b kilka razy na przemian z C-f i C-b tak, byś | 132 | >> Naciśnij M-f i M-b kilka razy na przemian z C-f i C-b, tak byś |
| 124 | mógł zauważyć działanie M-f i M-b naciśnietych w różnych miejscach | 133 | mógł zauważyć działanie M-f i M-b naciśniętych w różnych miejscach |
| 125 | wewnątrz i pomiędzy słowami. | 134 | wewnątrz i między słowami. |
| 126 | 135 | ||
| 127 | Zauważ podobieństwo pomiędzy C-f i C-b oraz M-f i M-b. Bardzo często | 136 | Zauważ podobieństwo między C-f i C-b oraz M-f i M-b. Bardzo często |
| 128 | kombinacje zawierające Meta opisują operacje związane z jednostkami | 137 | kombinacje zawierające Meta (Alt) oznaczają operacje związane |
| 129 | językowymi (słowa, zdania, akapity), podczas gdy kombinacje oparte o | 138 | z jednostkami językowymi (słowa, zdania, akapity), podczas gdy |
| 130 | Control działają na podstawowych jednostkach niezależnych od tego, co | 139 | kombinacje z klawiszem Control działają na jednostkach podstawowych, |
| 131 | edytujesz (znaki, linie, itd.). | 140 | niezależnych od tego, co edytujesz (znaki, linie, itd.). |
| 132 | 141 | ||
| 133 | Ta zależność stosuje się do linii i zdań: C-a i C-e przesuwają kursor | 142 | Oto zależność, która stosuje się do linii i zdań: C-a i C-e przesuwają |
| 134 | na początek i koniec linii, a M-a i M-e przesuwają go na początek i | 143 | kursor na początek i koniec linii, a M-a i M-e przesuwają go na początek |
| 135 | koniec zdania. | 144 | i koniec zdania. |
| 136 | 145 | ||
| 137 | >> Naciśnij kilka razy C-a, a potem kilka razy C-e. | 146 | >> Naciśnij kilka razy C-a, a potem kilka razy C-e. |
| 138 | Powtórz to z M-a, a potem z M-e. | 147 | Powtórz to z M-a, a potem z M-e. |
| 139 | 148 | ||
| 140 | Czy zauważyłeś, ze powtarzanie C-a nic nie zmienia, natomiast powtórne | 149 | Czy zauważyłeś, że powtarzanie C-a nic nie zmienia, natomiast powtórne |
| 141 | M-a przesuwa Cię o jedno zdanie? Chociaż nie jest to do końca | 150 | M-a przesuwa Cię o jedno zdanie? Chociaż nie ma tu pełnej analogii, |
| 142 | analogiczne, wydaje się jednak naturalne. | 151 | wydaje się to jednak naturalne. |
| 143 | 152 | ||
| 144 | Położenie kursora w tekście określane jest mianem "punktu". | 153 | Położenie kursora w tekście jest określane mianem "punktu". |
| 145 | 154 | ||
| 146 | Oto podsumowanie prostych poleceń służących do przesuwania kursora, | 155 | Oto podsumowanie prostych poleceń służących do przesuwania kursora, |
| 147 | włącznie z operacjami dotyczącymi słów i zdań: | 156 | włącznie z operacjami dotyczącymi słów i zdań: |
| 148 | 157 | ||
| 149 | C-f Do przodu o jeden znak | 158 | C-f Do przodu o jeden znak |
| 150 | C-b W tył o jeden znak | 159 | C-b Do tyłu o jeden znak |
| 151 | 160 | ||
| 152 | M-f Do przodu o słowo | 161 | M-f Do przodu o słowo |
| 153 | M-b W tył o słowo | 162 | M-b Do tyłu o słowo |
| 154 | 163 | ||
| 155 | C-n Następna linia | 164 | C-n Następna linia |
| 156 | C-p Poprzednia linia | 165 | C-p Poprzednia linia |
| 157 | 166 | ||
| 158 | C-a Początek linii | 167 | C-a Początek linii |
| 159 | C-e Koniec linii | 168 | C-e Koniec linii |
| 160 | 169 | ||
| 161 | M-a W tył na początek zdania | 170 | M-a Do tyłu na początek zdania |
| 162 | M-e Do przodu na koniec zdania | 171 | M-e Do przodu na koniec zdania |
| 163 | 172 | ||
| 164 | >> Przećwicz kilka razy wszystkie powyższe polecenia dla wprawy. | 173 | >> Przećwicz kilka razy dla wprawy wszystkie powyższe polecenia. |
| 165 | Są one najczęściej używanymi poleceniami. | 174 | Należą one do najczęściej używanych. |
| 166 | 175 | ||
| 167 | Dwa inne ważne polecenia przesuwające kursor to M-< (Meta i znak | 176 | Dwa inne ważne polecenia przesuwające kursor to M-< (Meta lub Alt |
| 168 | mniejszości), które przesuwa kursor na początek całego tekstu i M-> | 177 | i znak mniejszości), które przesuwa kursor na początek całego tekstu |
| 169 | (Meta i znak większości), które przesuwa kursor na koniec całego | 178 | i M-> (Meta lub Alt i znak większości), które przesuwa kursor na koniec |
| 170 | tekstu. | 179 | całego tekstu. |
| 171 | 180 | ||
| 172 | Na większości terminali "<" jest nad przecinkiem, tak wiec musisz użyć | 181 | Na większości klawiatur "<" jest nad przecinkiem, musisz więc użyć |
| 173 | klawisza Shift by nacisnąć "<". Musisz wiec także użyć Shift by | 182 | klawisza Shift, by nacisnąć "<", i podobnie musisz użyć klawisza Shift, |
| 174 | nacisnąć M-<. Bez Shift byłoby to M-przecinek. | 183 | by nacisnąć M-<. Bez Shift uzyskałbyś M-przecinek. |
| 175 | 184 | ||
| 176 | >> Naciśnij M-< by przejść na początek podręcznika. Użyj potem C-v | 185 | >> Naciśnij M-<, by przejść na początek podręcznika, a potem kilka razy |
| 177 | kilkukrotnie, by wrócić tutaj. | 186 | użyj C-v, by powrócić do tego miejsca. |
| 178 | 187 | ||
| 179 | >> Teraz naciśnij M->, by przejść na koniec podręcznika. Wróć do tego | 188 | >> Teraz naciśnij M->, by przejść na koniec podręcznika, i wróć do tego |
| 180 | miejsca za pomocą kilkukrotnego M-v. | 189 | miejsca za pomocą kilkakrotnego M-v. |
| 181 | 190 | ||
| 182 | Jeśli Twój terminal ma klawisze strzałek, to możesz ich użyć do | 191 | Jeśli Twoja klawiatura ma klawisze strzałek, to możesz ich użyć do |
| 183 | przesuwania kursora. Zalecamy Ci nauczenie się kombinacji C-b, C-f, | 192 | przesuwania kursora. Radzimy Ci nauczyć się się kombinacji C-b, C-f, |
| 184 | C-n i C-p z trzech powodów. Po pierwsze, działają one na wszystkich | 193 | C-n i C-p z trzech powodów. Po pierwsze, działają one na wszystkich |
| 185 | typach terminali. Po drugie, gdy już zdobędziesz pewna praktykę w | 194 | typach terminali. Po drugie, gdy już zdobędziesz pewną praktykę w |
| 186 | posługiwaniu się Emacsem, będzie Ci szybciej nacisnąć te kombinacje | 195 | posługiwaniu się Emacsem, to będzie Ci szybciej nacisnąć te kombinacje |
| 187 | niż klawisze strzałek (ponieważ nie wymaga to przenoszenia dłoni z | 196 | niż klawisze strzałek (ponieważ nie wymaga to przenoszenia dłoni z |
| 188 | miejsca, które zajmują podczas szybkiego pisania za pomocą 10 palców). | 197 | miejsca, które zajmują podczas szybkiego pisania za pomocą 10 palców). |
| 189 | Po trzecie wreszcie, gdy już wyrobisz sobie zwyczaj posługiwania się | 198 | Po trzecie wreszcie, gdy już wyrobisz sobie zwyczaj posługiwania się |
| 190 | tymi poleceniami z klawiszem Control, będziesz mógł łatwo nauczyć się | 199 | tymi poleceniami z klawiszem Control, to łatwo przyjdzie Ci nauczyć się |
| 191 | innych zaawansowanych poleceń przesuwających kursor. | 200 | bardziej zaawansowanych poleceń przesuwających kursor. |
| 192 | 201 | ||
| 193 | Większość poleceń Emacsa akceptuje argument liczbowy; dla większości | 202 | Większość poleceń Emacsa akceptuje argument liczbowy; dla większości |
| 194 | poleceń służy on jako liczba powtórzeń. Sposób, w jaki określasz | 203 | poleceń oznacza on liczbę powtórzeń. Aby określić liczbę powtórzeń |
| 195 | liczbę powtórzeń polecenia, to naciśniecie C-u a potem cyfr, zanim | 204 | polecenia, powinieneś je poprzedzić naciśnięciem C-u a potem cyfr. |
| 196 | naciśniesz polecenie. Jeśli masz klawisz META (lub EDIT lub ALT), | 205 | Jeśli masz na klawiaturze klawisz META (lub EDIT albo ALT), to |
| 197 | alternatywnym sposobem jest wciskanie klawiszy cyfr podczas | 206 | alternatywnym sposobem wprowadzenia argumentu liczbowego jest użycie |
| 198 | wprowadzania argumentu liczbowego. Zalecamy nauczenie się metody | 207 | tego klawisza i wciskanie cyfr argumentu. Radzimy jednak przyswoić |
| 199 | klawisza C-u, ponieważ działa ona na wszystkich terminalach. | 208 | sobie metodę z klawiszem C-u, ponieważ działa ona na wszystkich |
| 209 | terminalach. | ||
| 200 | 210 | ||
| 201 | Na przykład C-u 8 C-f przesuwa kursor do przodu o osiem znaków. | 211 | Na przykład C-u 8 C-f przesuwa kursor do przodu o osiem znaków. |
| 202 | 212 | ||
| 203 | >> Spróbuj użyć C-n i C-p z argumentem liczbowym, by przesunąć kursor | 213 | >> Spróbuj użyć C-n i C-p z argumentem liczbowym, by przesunąć kursor |
| 204 | do jednej z linii w pobliżu tego zdania za pomocą tylko jednego | 214 | do jednej z linii w pobliżu tego zdania za pomocą tylko jednego |
| 205 | polecenia. | 215 | polecenia. |
| 206 | 216 | ||
| 207 | Większość poleceń używa argumentu liczbowego jako liczba powtórzeń. | 217 | Większość poleceń używa argumentu liczbowego jako liczby powtórzeń. |
| 208 | Jest kilka poleceń, które używają go w inny sposób. C-v i M-v są | 218 | Jest kilka poleceń, które używają go w inny sposób. Do takich wyjątków |
| 209 | wśród tych wyjątków. Jeśli poda się im argument, przesuwają zawartość | 219 | należą C-v i M-v. Jeśli poda się im argument, to przesuwają zawartość |
| 210 | ekranu w gore lub w dół o podana liczbę linii zamiast o tyleż ekranów. | 220 | ekranu w górę lub w dół o podaną liczbę linii zamiast o tyleż ekranów. |
| 211 | Na przykład C-u 4 C-v przewija ekran o 4 linie. | 221 | Na przykład C-u 4 C-v przewija ekran o 4 linie. |
| 212 | 222 | ||
| 213 | >> Spróbuj nacisnąć C-u 8 C-v. | 223 | >> Spróbuj nacisnąć C-u 8 C-v. |
| 214 | 224 | ||
| 215 | To powinno było przewinąć ekran do góry o 8 linii. Jeśli chciałbyś | 225 | To powinno było przewinąć ekran do góry o 8 linii. Jeśli chciałbyś |
| 216 | przewinąć go w dół, możesz podać argument przed poleceniem M-v. | 226 | przewinąć ekran w dół, to powinieneś podać argument przed poleceniem M-v. |
| 217 | 227 | ||
| 218 | Jeśli używasz systemu X-Windows, prawdopodobnie po lewej stronie okna | 228 | Jeśli pracujesz w systemie z okienkowym trybem graficznym, jak X11 |
| 219 | Emacsa znajduje się prostokątny obszar, nazywany po angielsku | 229 | lub MS-Windows, to prawdopodobnie po lewej stronie okna Emacsa znajduje |
| 220 | "scrollbar". Za jego pomocą możesz przewijać tekst, używając do tego | 230 | się prostokątny obszar nazywany po angielsku "scrollbar", a po polsku |
| 221 | celu myszy. | 231 | suwakiem. Za jego pomocą możesz przewijać tekst, używając do tego myszy. |
| 222 | 232 | ||
| 223 | >> Spróbuj nacisnąć środkowy klawisz myszy u góry podświetlonego | 233 | >> Spróbuj nacisnąć środkowy klawisz myszy u góry podświetlonego |
| 224 | obszaru na scrollbarze. To powinno przewinąć tekst do miejsca | 234 | obszaru na suwaku. To powinno przewinąć tekst do miejsca |
| 225 | określonego wysokością, na której nacisnąłeś klawisz myszy. | 235 | określonego przez wysokość, na której nacisnąłeś klawisz myszy. |
| 226 | 236 | ||
| 227 | >> Przesuń mysz do miejsca oddalonego od górnego końca scrollbaru | 237 | >> Przesuń mysz do miejsca oddalonego od górnego końca suwaka o mniej |
| 228 | mniej więcej o trzy linie i naciśnij lewy klawisz myszy kilka razy. | 238 | więcej trzy linie i naciśnij lewy klawisz myszy kilka razy. |
| 229 | 239 | ||
| 230 | 240 | ||
| 231 | * KIEROWANIE KURSOREM Z X TERMINALA | 241 | * KIEROWANIE KURSOREM Z X TERMINALA |
| 232 | ----------------------------------- | 242 | ----------------------------------- |
| 233 | 243 | ||
| 234 | Jeśli masz X terminal, prawdopodobnie łatwiej Ci będzie używać | 244 | Jeśli pracujesz na terminalu graficznym, to do kierowania kursorem |
| 235 | klawiszy strzałek po prawej stronie klawiatury do kierowania kursorem. | 245 | prawdopodobnie łatwiej Ci będzie używać klawiszy strzałek po prawej |
| 236 | Klawisze strzałek w lewo, w prawo, w górę i w dół działają zgodnie z | 246 | stronie klawiatury. Klawisze strzałek: w lewo, w prawo, w górę i w dół |
| 237 | oczekiwaniem; odpowiadają one dokładnie C-b, C-f, C-p i C-n, ale są | 247 | działają zgodnie z oczekiwaniem; odpowiadają one dokładnie C-b, C-f, C-p |
| 238 | łatwiejsze do zapamiętania. Możesz także używać C-lewo i C-prawo by | 248 | i C-n, ale są łatwiejsze do zapamiętania. Możesz także używać C-lewo i |
| 239 | przesuwać się o słowa oraz C-góra i C-dół, by przesuwać się o bloki | 249 | C-prawo, by przesuwać się o słowa, oraz C-góra i C-dół, by przesuwać się |
| 240 | (np. akapity, jeśli edytujesz tekst). Jeśli masz klawisze oznaczone | 250 | o bloki (np. akapity, jeśli edytujesz tekst). Jeśli masz klawisze |
| 241 | HOME (lub BEGIN) oraz END, zaniosą Cię one na początek i koniec linii, | 251 | oznaczone Home (lub Begin) oraz End, to przeniosą Cię one na początek i, |
| 242 | a C-home i C-end na początek i koniec pliku. Jeśli Twoja klawiatura | 252 | odpowiednio, na koniec linii, a C-Home i C-End na początek i koniec |
| 243 | ma klawisze PgUp i PgDn, możesz ich użyć do przesuwania się o jeden | 253 | pliku. Jeśli na Twojej klawiaturze są klawisze PgUp i PgDn, to możesz |
| 244 | ekran za jednym razem, tak jak M-v i C-v. | 254 | ich użyć do przesuwania się o jeden ekran, tak jak M-v i C-v. |
| 245 | 255 | ||
| 246 | Wszystkie te polecenia akceptują argument liczbowy, jak to jest | 256 | Wszystkie te polecenia akceptują argument liczbowy, tak jak to |
| 247 | opisane powyżej. Możesz stosować pewne skróty w celu wpisania tych | 257 | opisano powyżej. Wpisanie argumentu możesz sobie uprościć: |
| 248 | argumentów: naciśnij i trzymaj CONTROL lub META i wpisz liczbę. Na | 258 | naciśnij i trzymaj CONTROL lub META i wpisz liczbę. Na |
| 249 | przykład, by przesunąć kursor o 12 słów w prawo naciśnij C-1 C-2 | 259 | przykład, aby przesunąć kursor o 12 słów w prawo, naciśnij C-1 C-2 |
| 250 | C-prawo. Zwróć uwagę, ze jest to łatwe do wpisania, ponieważ nie | 260 | C-prawo. Zwróć uwagę, że jest to łatwe do wpisania, ponieważ nie |
| 251 | musisz puszczać klawisza CONTROL podczas wciskania klawiszy. | 261 | musisz puszczać klawisza CONTROL podczas wpisywania cyfr. |
| 252 | 262 | ||
| 253 | 263 | ||
| 254 | * GDY EMACS JEST ZABLOKOWANY | 264 | * GDY EMACS JEST ZABLOKOWANY |
| 255 | ---------------------------- | 265 | ---------------------------- |
| 256 | 266 | ||
| 257 | Jeśli Emacs przestaje odpowiadać na Twoje polecenia, możesz go | 267 | Jeśli Emacs przestaje odpowiadać na Twoje polecenia, to możesz go |
| 258 | bezpiecznie zatrzymać przyciskając C-g. Możesz użyć C-g do przerwania | 268 | bezpiecznie zatrzymać, przyciskając C-g. Klawisza C-g możesz też użyć do |
| 259 | polecenia, które zabiera zbyt wiele czasu. | 269 | przerwania polecenia, które zabiera zbyt wiele czasu. |
| 260 | 270 | ||
| 261 | Możesz użyć C-g także, by anulować argument liczbowy lub początek | 271 | Możesz także użyć C-g do anulowania argumentu liczbowego albo początku |
| 262 | polecenia, którego nie chcesz dokańczać. | 272 | polecenia, którego nie zamierzasz dokończyć. |
| 263 | 273 | ||
| 264 | >> Napisz C-u 100 jako argument liczbowy, po czym naciśnij C-g. | 274 | >> Napisz C-u 100 jako argument liczbowy, po czym naciśnij C-g. |
| 265 | Teraz naciśnij C-f. Powinno przesunąć to kursor o tylko jeden | 275 | Teraz naciśnij C-f. Powinno to przesunąć kursor zaledwie o |
| 266 | znak, ponieważ anulowałeś argument za pomocą C-g. | 276 | jeden znak, ponieważ argument liczbowy anulowałeś za pomocą C-g. |
| 267 | 277 | ||
| 268 | Jeśli nacisnąłeś <ESC> przez pomyłkę, możesz tego się pozbyć za pomocą | 278 | Za pomocą klawisza C-g możesz też anulować skutki omyłkowego |
| 269 | C-g. | 279 | wciśnięcia klawisza <ESC>. |
| 270 | 280 | ||
| 271 | 281 | ||
| 272 | * ZABLOKOWANE POLECENIA | 282 | * ZABLOKOWANE POLECENIA |
| 273 | ----------------------- | 283 | ----------------------- |
| 274 | 284 | ||
| 275 | Pewne polecenia Emacsa są "zablokowane", tak by początkujący | 285 | Pewne polecenia Emacsa są ,,zablokowane'' -- po to, by początkujący |
| 276 | użytkownicy nie mogli ich wywołać przez przypadek. | 286 | użytkownicy nie mogli ich wywołać przez przypadek. |
| 277 | 287 | ||
| 278 | Jeśli wywołasz jedno z zablokowanych poleceń, Emacs wypisze komunikat | 288 | Jeśli wywołasz jedno z zablokowanych poleceń, to Emacs wypisze komunikat |
| 279 | informujący o tym, co to za polecenie, i zapyta Cię, czy chcesz je | 289 | informujący o tym, co to za polecenie, i zapyta Cię, czy istotnie chcesz |
| 280 | wywołać. | 290 | je wywołać. |
| 281 | 291 | ||
| 282 | Jeśli naprawdę chcesz wywołać to polecenie, naciśnij spacje w | 292 | Jeśli naprawdę chcesz wywołać to polecenie, to odpowiedz na pytanie, |
| 283 | odpowiedzi na pytanie. Jeśli nie chcesz wywołać zablokowanego | 293 | naciskając spację. Jeśli nie chcesz wywołać zablokowanego polecenia, |
| 284 | polecenia, odpowiedz na pytanie naciskając "n". | 294 | to na pytanie odpowiedz, naciskając n. |
| 285 | 295 | ||
| 286 | >> Napisz `C-x n p' (co jest zablokowanym poleceniem) i odpowiedz "n" | 296 | >> Napisz `C-x C-l' (co jest zablokowanym poleceniem) i odpowiedz n |
| 287 | na zadane pytanie. | 297 | na zadane pytanie. |
| 288 | 298 | ||
| 289 | 299 | ||
| 290 | * OKNA | 300 | * OKNA |
| 291 | ------ | 301 | ------ |
| 292 | 302 | ||
| 293 | Emacs może mięć kilka okien, każde wyświetlające własny tekst. Zwróć | 303 | Emacs może mieć otwartych kilka okien, z których każde wyświetla |
| 294 | uwagę, ze "okno" jeśli chodzi o Emacsa, nie odnosi się do osobnego | 304 | własny tekst. Pojęcie ,,okna'', jeśli chodzi o Emacsa, nie odnosi |
| 295 | okienka systemu okienkowego, ale do pojedynczego panelu wewnątrz | 305 | się do osobnego okienka systemu okienkowego, lecz do pojedynczego |
| 296 | okienka systemu X-Windows. (Emacs może mięć kilka X-okien, lub | 306 | panelu wewnątrz okienka systemowego. (Emacs może też pracować |
| 297 | "ramek" w terminologii Emacsa. Opisane jest to poniżej.) | 307 | na kilku oknach systemowych (X-oknach); w terminologii Emacsa |
| 308 | nazywają się one ramkami. Opisane jest to poniżej.) | ||
| 298 | 309 | ||
| 299 | Na tym etapie lepiej jest się nie zagłębiać w techniki wykorzystujące | 310 | Na tym etapie lepiej jest się nie zagłębiać w techniki wykorzystujące |
| 300 | kilka okien. Powinieneś jedynie wiedzieć, w jaki sposób pozbyć się | 311 | kilka okien. Powinieneś jedynie wiedzieć, w jaki sposób pozbyć się |
| 301 | nadmiaru okien, które mogą pojawić się jako składniki systemu pomocy | 312 | nadmiaru okien, które mogą się pojawić w wyniku wywołania Emacsowego |
| 302 | lub wynik pewnych poleceń. Robi się to w prosty sposób: | 313 | systemu pomocy albo niektórych poleceń. Robi się to w prosty sposób: |
| 303 | 314 | ||
| 304 | C-x 1 Jedno okno (tzn. zabij wszystkie inne okna). | 315 | C-x 1 Jedno okno (tzn. zlikwiduj wszystkie pozostałe okna). |
| 305 | 316 | ||
| 306 | Kombinacja ta to Control-x, po którym występuje cyfra 1. C-x 1 | 317 | Kombinacja ta to klawisz Control-x, po którym występuje cyfra 1. |
| 307 | powiększa okno, w którym jest kursor tak, by zajęło cały ekran. | 318 | Powiększa ona okno, w którym jest kursor tak, by wypełniło ono ekran, |
| 308 | Kasuje to wszystkie inne okna Emacsa. | 319 | kasując zarazem pozostałe okna Emacsa. |
| 309 | 320 | ||
| 310 | >> Przesuń kursor do tej linii i naciśnij C-u 0 C-l. | 321 | >> Przesuń kursor do tej linii i naciśnij C-u 0 C-l. |
| 311 | 322 | ||
| 312 | (C-l, jak pamiętasz odświeża zawartość ekranu. Jeśli poda się temu | 323 | (C-l, jak pamiętasz odświeża zawartość ekranu. Jeśli temu poleceniu |
| 313 | poleceniu argument liczbowy, będzie to oznaczało "odśwież zawartość | 324 | poda się argument liczbowy, to będzie to oznaczało ,,odśwież zawartość |
| 314 | ekranu i umieść bieżąca linie o tyle linii od góry ekranu". Tak wiec | 325 | ekranu i umieść bieżąca linię o tyle linii od góry ekranu''. Tak więc, |
| 315 | C-u 0 C-1 oznacza "odśwież ekran, umieszczając bieżąca linie na samej | 326 | C-u 0 C-1 oznacza ,,odśwież ekran, umieszczając bieżąca linię na samej |
| 316 | górze".) | 327 | górze''.) |
| 317 | 328 | ||
| 318 | >> Naciśnij Control-x 2 | 329 | >> Naciśnij Control-x 2 |
| 319 | Zauważ jak okno się kurczy, podczas gdy nowe okno pojawia się, | 330 | Zauważ, że okno się kurczy, a jednocześnie pojawia się nowe, |
| 320 | wyświetlając zawartość tego bufora. | 331 | wyświetlające ten sam tekst. |
| 321 | 332 | ||
| 322 | >> Naciśnij C-x 1 i nowe okno zniknie. | 333 | >> Naciśnij C-x 1, a nowe okno zniknie. |
| 323 | 334 | ||
| 324 | 335 | ||
| 325 | * WSTAWIANIE I USUWANIE | 336 | * WSTAWIANIE I USUWANIE |
| 326 | ----------------------- | 337 | ----------------------- |
| 327 | 338 | ||
| 328 | Jeśli chcesz wstawiać tekst, po prostu go napisz. Znaki, które da się | 339 | Jeśli chcesz wstawić nowy tekst, to po prostu go napisz. Znaki, które da |
| 329 | wyświetlić, takie jak A, 7, *, itd, Emacs traktuje jako tekst i | 340 | się wyświetlić, takie jak A, 7, *, itd., Emacs traktuje jako tekst i |
| 330 | wstawia natychmiast do bufora. Naciśnij <Return> (znak powrotu | 341 | wstawia natychmiast do tekstu dotychczasowego. Aby wstawić znak nowej |
| 331 | karetki), by wstawić znak nowej linii. | 342 | linii, trzeba nacisnąć klawisz <Return> (na maszynach do pisania tak |
| 343 | oznaczało się znak powrotu karetki). | ||
| 332 | 344 | ||
| 333 | Ostatni znak, który napisałeś możesz skasować przez naciśniecie | 345 | Ostatni napisany znak możesz skasować przez naciśniecie klawisza <Delete>. |
| 334 | klawisza <Delete>. Klawisz ten może być oznaczony "Del". W pewnych | 346 | Klawisz ten może być oznaczony "Del". W pewnych wypadkach za <Delete> |
| 335 | wypadkach klawisz "Backspace" może służyć za <Delete>, ale nie jest to | 347 | może służyć klawisz "Backspace", ale to nie jest regułą! |
| 336 | regułą! | ||
| 337 | 348 | ||
| 338 | Ogólniej, <Delete> usuwa znak bezpośrednio przed bieżąca pozycją | 349 | Ogólniej, <Delete> usuwa znak bezpośrednio przed bieżąca pozycją |
| 339 | kursora. | 350 | kursora. |
| 340 | 351 | ||
| 341 | >> Zrób to teraz: wstaw kilka znaków, po czym usuń je za pomaca | 352 | >> Zrób to teraz: wstaw kilka znaków, po czym usuń je za pomocą |
| 342 | kilkukrotnego naciśnięcia <Delete>. Nie przejmuj się tym, | 353 | kilkakrotnego naciśnięcia <Delete>. Nie przejmuj się tym, |
| 343 | że zmieniasz ten plik; nie zmienisz w ten sposób głównego pliku | 354 | że zmieniasz ten plik; nie zmienisz w ten sposób głównego pliku |
| 344 | podręcznika. To jest Twoja własna kopia. | 355 | podręcznika. To jest Twoja własna kopia. |
| 345 | 356 | ||
| 346 | Gdy linia tekstu staje się zbyt długa, by zmieścić się w jednym | 357 | Gdy linia tekstu staje się zbyt długa, by zmieścić się w jednym |
| 347 | wierszu na ekranie, jest ona "kontynuowana" w następnym wierszu | 358 | wierszu ekranu, to jest ona ,,kontynuowana'' w wierszu następnym. |
| 348 | ekranu. Znak "backslash" (`\') na prawym marginesie pozwala Ci | 359 | Znak ,,backslash'' (`\') (albo, jeśli pracujesz w okienkowym |
| 349 | rozpoznać takie linie. | 360 | trybie graficznym, zagięta strzałka) umieszczony na prawym marginesie |
| 361 | wskazuje, że dana linia jest kontynuowana w następnym wierszu ekranu. | ||
| 350 | 362 | ||
| 351 | >> Wpisuj jakiś tekst tak długo, aż dojdziesz do prawego marginesu, i | 363 | >> Wpisuj jakiś tekst tak długo, aż dojdziesz do prawego marginesu, i |
| 352 | potem nie przestawaj. Zauważysz, ze pojawi się linia kontynuacji. | 364 | potem nie przestawaj. Zauważysz, że pojawi się linia kontynuacji. |
| 353 | 365 | ||
| 354 | >> Użyj <Delete> by usunąć tekst tak, by linia znowu | 366 | >> Użyj klawisza <Delete>, by usunąć znaki tekstu, tak by linia znowu |
| 355 | mieściła się na ekranie. Linia kontynuacji zniknie. | 367 | mieściła się na ekranie. Linia kontynuacji zniknie. |
| 356 | 368 | ||
| 357 | Znak nowej linii może być kasowany tak, jak każdy inny znak. | 369 | Znak nowej linii można skasować tak jak każdy inny znak. Usunięcie znaku |
| 358 | Usuniecie znaku nowej linii łączy je w jedna. Jeśli powstała w wyniku | 370 | nowej linii między dwiema liniami spowoduje ich połączenie. Jeśli powstała |
| 359 | tego linia jest zbyt długa, by zmieścić się na szerokość ekranu, | 371 | w wyniku tego linia tekstu jest zbyt długa, by zmieścić się na szerokość |
| 360 | zostanie ona wyświetlona z linią kontynuacji. | 372 | ekranu, to zostanie wyświetlona z linią kontynuacji. |
| 361 | 373 | ||
| 362 | >> Przesuń kursor na początek linii i naciśnij <Delete>. Bieżąca | 374 | >> Przesuń kursor na początek linii i naciśnij <Delete>. Bieżąca |
| 363 | linia zostanie połączona z poprzednia. | 375 | linia zostanie połączona z poprzednią. |
| 364 | 376 | ||
| 365 | >> Naciśnij <Return>, by z powrotem wstawić znak nowej linii, który | 377 | >> Naciśnij <Return>, by z powrotem wstawić znak nowej linii, który |
| 366 | skasowałeś. | 378 | skasowałeś. |
| 367 | 379 | ||
| 368 | Pamiętaj, ze większość poleceń Emacsa może zostać wywołanych z | 380 | Jak juz wiesz, większość poleceń Emacsa można wywołać z parametrem |
| 369 | parametrem liczby powtórzeń; dotyczy to także znaków tekstu. Argument | 381 | liczby powtórzeń; dotyczy to także znaków tekstu. Argument liczbowy |
| 370 | liczbowy powoduje wstawienie znaku kilkukrotnie. | 382 | powoduje wstawienie znaku odpowiadającą mu liczbę razy. |
| 371 | 383 | ||
| 372 | >> Spróbuj zrobić to teraz -- naciśnij C-u 8 * by uzyskać ********. | 384 | >> Wypróbuj to teraz -- naciśnij C-u 8 *, a uzyskasz ********. |
| 373 | 385 | ||
| 374 | Nauczyłeś się już większej części podstawowych sposobów pisania oraz | 386 | Nauczyłeś się już większej części podstawowych sposobów pisania oraz |
| 375 | poprawiania błędów. W Emacsie możesz usuwać również cale słowa lub | 387 | poprawiania błędów. W Emacsie możesz usuwać również całe słowa lub |
| 376 | cale linie. Oto podsumowanie operacji usuwania znaków: | 388 | linie. Oto podsumowanie operacji usuwania znaków: |
| 389 | |||
| 390 | <Delete> usuń znak bezpośrednio przed kursorem | ||
| 391 | C-d usuń znak bezpośrednio za kursorem | ||
| 392 | |||
| 393 | M-<Delete> wytnij słowo bezpośrednio przed kursorem | ||
| 394 | M-d wytnij słowo bezpośrednio za kursorem | ||
| 377 | 395 | ||
| 378 | <Delete> usuń znak bezpośrednio przed kursorem | 396 | C-k wytnij zawartość linii od kursora do jej końca |
| 379 | C-d usuń znak bezpośrednio za kursorem | 397 | M-k wytnij wszystkie znaki od kursora do końca zdania |
| 380 | 398 | ||
| 381 | M-<Delete> wytnij słowo bezpośrednio przed kursorem | 399 | Warto zauważyć, że stosunek <Delete> i C-d do M-<Delete> i |
| 382 | M-d wytnij następne słowo bezpośrednio za kursorem | 400 | M-d rozszerza analogię występującą w zestawieniu C-f i M-f |
| 401 | (<Delete> tak naprawdę nie jest znakiem sterującym, ale nie miejsce tu na | ||
| 402 | roztrząsanie, dlaczego | ||
| 403 | tak jest). C-k i M-k są podobne do C-e i M-e w tym sensie, że linie są | ||
| 404 | odpowiednikami zdań. | ||
| 383 | 405 | ||
| 384 | C-k wytnij zawartość linii od kursora do jej końca | ||
| 385 | M-k wytnij wszystkie znaki od kursora do końca zdania | ||
| 386 | 406 | ||
| 387 | Zauważ, ze <Delete> i C-d w połączeniu z M-<Delete> i M-d rozszerzają | 407 | Oto metoda wycinania części tekstu. Umieść kursor na początku fragmentu, |
| 388 | regule rozpoczętą przez C-f i M-f (Cóż, <Delete> tak naprawdę nie | 408 | który chcesz wyciąć, i naciśnij C-@ lub C-SPC (SPC-spacja). Teraz przejdź |
| 389 | wymaga wciśnięcia Control, ale pomińmy to milczeniem). C-k i M-k są | 409 | na drugi koniec wybranego fragmentu i naciśnij C-w. To wytnie cały tekst |
| 390 | podobne do C-e i M-e w sensie, że linie są odpowiednikami zdań. | 410 | zawarty między punktami początkowym i końcowym. |
| 411 | |||
| 412 | >> Przesuń kursor na literę O na początku poprzedniego paragrafu. | ||
| 413 | |||
| 414 | >> Naciśnij C-SPC. Emacs wyświetli "Mark set" (znacznik ustawiony) | ||
| 415 | na dole ekranu. | ||
| 416 | |||
| 417 | >> Przesuń kursor do litery o w słowie ,,kursor'' w drugim zdaniu. | ||
| 418 | |||
| 419 | >> Naciśnij C-w. Ta komenda wytnie cały fragment zaczynający się od O, | ||
| 420 | a kończący tuż przed o. | ||
| 391 | 421 | ||
| 392 | Gdy usuwasz więcej niż jeden znak naraz, Emacs zachowuje usunięty | 422 | Gdy usuwasz więcej niż jeden znak naraz, Emacs zachowuje usunięty |
| 393 | tekst tak, byś mógł go gdzieś wstawić z powrotem. Wstawianie | 423 | tekst po to, by mógł go z powrotem gdzieś wstawić. Wstawianie |
| 394 | usuniętego tekstu to "wklejanie". Możesz wklejać usunięty tekst bądź | 424 | usuniętego tekstu nazywa się ,,wklejaniem''. Usunięty tekst |
| 395 | to w to samo miejsce, z którego został usunięty, bądź to w inne | 425 | możesz wkleić zarówno w to samo miejsce, z którego został usunięty, |
| 396 | miejsca. Ten sam tekst możesz wklejać kilkukrotnie, w celu uzyskania | 426 | bądź też w inne miejsca. Ten sam tekst możesz wkleić wielokrotnie, |
| 397 | wielu kopii. Poleceniem, które wkleja tekst jest C-y. | 427 | w celu uzyskania wielu kopii. Poleceniem wklejenia tekstu jest C-y. |
| 398 | 428 | ||
| 399 | Zauważ różnicę pomiędzy "wycinaniem" i "usuwaniem", polegającą na tym, | 429 | Zauważ różnicę między ,,wycinaniem'' i ,,usuwaniem'', polegającą na tym, |
| 400 | ze wycięte rzeczy mogą być wklejone na nowo, natomiast usunięte nie. | 430 | że rzeczy wycięte można na nowo wklejać, usuniętych natomiast wklejać nie |
| 401 | W ogólności, polecenia, które kasują dużo tekstu zachowują go, podczas | 431 | można. Na ogół polecenia Emacsa, które kasują dużo tekstu, zachowują go, |
| 402 | gdy polecenia, które usuwają po prostu jeden znak lub puste linie i | 432 | podczas gdy polecenia, które po prostu usuwają jeden znak albo puste |
| 403 | przerwy, nie zachowują usuniętego tekstu. | 433 | linie lub odstępy, usuniętego tekstu nie zachowują. |
| 404 | 434 | ||
| 405 | >> Przesuń kursor na początek linii, która nie jest pusta. Naciśnij | 435 | >> Przesuń kursor na początek linii, która nie jest pusta. Naciśnij |
| 406 | C-k, by wyciąć tekst z tej linii. | 436 | C-k, by wyciąć tekst z tej linii. |
| 407 | 437 | ||
| 408 | >> Naciśnij C-k jeszcze raz. Zauważ, ze wycina to znak nowej linii, | 438 | >> Naciśnij C-k jeszcze raz. Zauważ, że wycina to znak nowej linii, |
| 409 | który znajduje się za ta linia. | 439 | który znajduje się za ta linią. |
| 410 | 440 | ||
| 411 | Zwróć uwagę, ze pojedyncze C-k wycina zawartość linii, a powtórne C-k | 441 | Zwróć uwagę, że pojedyncze C-k wycina zawartość linii, a powtórne C-k |
| 412 | wycina samą linie tak, że pozostałe linie przesuwają się do góry. C-k | 442 | wycina samą linię, tak że pozostałe linie przesuwają się do góry. C-k |
| 413 | traktuje argument liczbowy w specjalny sposób: wycina ono tyle linii | 443 | traktuje argument liczbowy w sposób specjalny: wycina ono tyle linii, |
| 414 | ORAZ ich zawartość. To nie jest samo powtarzanie kilka razy C-k. C-u | 444 | ile wynosi wartość argumentu, ORAZ ich zawartość. To nie jest jedynie |
| 415 | 2 C-k wycina dwie linie i ich znaki nowej linii; dwukrotne naciśniecie | 445 | powtórzenie kilka razy C-k. C-u 2 C-k wycina dwie linie wraz z ich |
| 416 | C-k nie zrobiłoby tego. | 446 | znakami nowej linii; dwukrotne naciśniecie C-k nie zrobiłoby tego. |
| 417 | 447 | ||
| 418 | By odzyskać ostatnio wycięty tekst i wstawić go w miejsce kursora, | 448 | By odzyskać ostatnio wycięty tekst i wstawić go w miejsce kursora, |
| 419 | naciśnij C-y. | 449 | naciśnij C-y. |
| 420 | 450 | ||
| 421 | >> Twoja kolej. Naciśnij C-y, by z powrotem wstawić tekst. | 451 | >> Twoja kolej. Naciśnij C-y, by z powrotem wstawić tekst. |
| 422 | 452 | ||
| 423 | Zwróć uwagę, ze jeśli naciśniesz C-k kilka razy pod rząd, cały wycięty | 453 | Zwróć uwagę, że jeśli naciśniesz C-k kilka razy z rzędu, to cały wycięty |
| 424 | tekst jest zachowywany w jednym kawałku tak, że jedno C-y wklei | 454 | tekst zostanie zachowywany w jednym kawałku, tak że pojedyncze C-y wklei |
| 425 | wszystkie linie. | 455 | wszystkie linie. |
| 426 | 456 | ||
| 427 | >> Naciśnij C-k kilka razy. | 457 | >> Naciśnij C-k kilka razy. |
| 428 | 458 | ||
| 429 | By odzyskać ten wycięty tekst... | 459 | A by odzyskać ten wycięty tekst... |
| 430 | 460 | ||
| 431 | >> ...naciśnij C-y. Przesuń potem kursor o kilka linii w dół i | 461 | >> ...naciśnij C-y. Przesuń potem kursor o kilka linii w dół i |
| 432 | naciśnij C-y jeszcze raz. Widzisz, ze wstawia to ten sam tekst. | 462 | naciśnij C-y jeszcze raz. Widzisz, że wstawia to ten sam tekst. |
| 433 | 463 | ||
| 434 | Co zrobić, jeśli chcesz wstawić tekst, który wcześniej wyciąłeś, a | 464 | Co zrobić, jeśli chcesz wstawić tekst, który wcześniej wyciąłeś, |
| 435 | potem wycinasz cos innego? C-y wstawia tekst ostatnio wycięty. | 465 | a potem wycinasz coś innego? C-y wstawia tekst ostatnio wycięty. |
| 436 | Poprzedni fragment nie jest jednak stracony. Możesz wrócić do niego, | 466 | Poprzedni fragment nie jest jednak stracony. Możesz do niego wrócić, |
| 437 | używając polecenia M-y. Po tym, jak naciśniesz C-y, by wstawić | 467 | używając polecenia M-y. Naciskając C-y, wstawiasz tekst ostatnio |
| 438 | ostatnio wycięty tekst, naciśniecie M-y zastępuje wstawiony tekst | 468 | wycięty, a naciskając M-y, zastępujesz ten tekst wyciętym uprzednio. |
| 439 | poprzednio wyciętym. Dalsze naciskanie M-y przywołuje coraz | 469 | Dalsze naciskanie M-y przywołuje coraz wcześniejsze fragmenty tekstu. |
| 440 | wcześniejsze fragmenty tekstu. Gdy dojdziesz do tekstu, którego | 470 | Gdy dojdziesz do tekstu, którego szukałeś, po prostu kontynuuj edycję |
| 441 | szukałeś, nie musisz robić nic, by został on we właściwym miejscu. Po | 471 | tekstu, pozostawiając wklejony tekst tam, gdzie się znajduje. |
| 442 | prostu kontynuuj edycję tekstu, pozostawiając wklejony tekst tam, | ||
| 443 | gdzie się znajduje. | ||
| 444 | 472 | ||
| 445 | Jeśli będziesz naciskał M-y wystarczająco wiele razy, dojdziesz do | 473 | Naciskając M-y wystarczająco wiele razy, dojdziesz do punktu, |
| 446 | punktu, z którego wystartowałeś (tekst ostatnio wycięty). | 474 | z którego wystartowałeś (czyli tekstu wyciętego ostatnio). |
| 447 | 475 | ||
| 448 | >> Wytnij jakąś line, zmień pozycję kursora i wytnij inna. Naciśnij | 476 | >> Wytnij jakąś linię, zmień pozycję kursora i wytnij inną. Naciśnij |
| 449 | potem C-y by wstawić druga z wyciętych linii. Potem naciśnij M-y, | 477 | potem C-y, by wstawić drugą z wyciętych linii. Potem naciśnij M-y |
| 450 | i linia ta zostanie zastąpiona przez ta pierwsza. Naciśnij M-y | 478 | i linia ta zostanie zastąpiona przez tą pierwszą. Naciśnij M-y |
| 451 | jeszcze kilka razy, by zobaczyć co się dzieje. Powtarzaj to tak | 479 | jeszcze kilka razy, by zobaczyć, co się dzieje. Powtarzaj to aż |
| 452 | długo, aż druga z linii pojawi się z powrotem. Jeśli chcesz, | 480 | do ponownego pojawienia się drugiej z linii. Możesz też wypróbować, |
| 453 | możesz podąć M-y dodatnie i ujemne argumenty. | 481 | co się stanie, gdy polecenie M-y poprzedzisz argumentem dodatnim |
| 482 | albo ujemnym. | ||
| 454 | 483 | ||
| 455 | 484 | ||
| 456 | * COFNIJ | 485 | * COFNIJ |
| 457 | -------- | 486 | -------- |
| 458 | 487 | ||
| 459 | Jeśli wprowadzisz zmiany do tekstu, a potem dojdziesz do wniosku, że | 488 | Jeśli wprowadzisz zmiany do tekstu, a potem dojdziesz do wniosku, że |
| 460 | to była pomyłka, możesz cofnąć te zmiany za pomocą polecenia "cofnij" | 489 | to była pomyłka, to możesz cofnąć zmiany, wydając polecenie ,,cofnij'' |
| 461 | (ang. undo), C-x u. | 490 | (ang. undo), C-x u. |
| 462 | 491 | ||
| 463 | C-x u cofa zmiany wprowadzone przez jedno polecenie; jeśli powtórzysz | 492 | C-x u cofa zmiany wprowadzone przez jedno polecenie; jeśli powtórzysz |
| 464 | C-x u kilka razy pod rząd, każde powtórzenie cofa koleje polecenie. | 493 | C-x u kilka razy z rzędu, to każde powtórzenie cofa kolejne polecenie. |
| 465 | 494 | ||
| 466 | Od tej reguły są dwa wyjątki: polecenia, które nie zmieniają tekstu | 495 | Od tej reguły są dwa wyjątki: polecenia, które nie zmieniają tekstu nie |
| 467 | nie liczą się jako polecenia, które można cofnąć (zarówno przesunięcia | 496 | liczą się jako polecenia, które można wycofać (dotyczy to zarówno |
| 468 | kursora, jak i przewijanie tekstu), oraz znaki wstawiane do tekstu | 497 | przesunięć kursora, jak i przewijania tekstu), oraz znaki wstawiane do |
| 469 | (np. litery) łączone są w grupy do 20. (Ma to na celu zredukowanie | 498 | tekstu (np. litery) łączone są w grupy do 20. (Redukuje to liczbę |
| 470 | liczby naciśnięć C-x u, które musiałbyś wykonać, by cofnąć wstawianie | 499 | naciśnięć C-x u, które musiałbyś wykonać, by wycofać się z niechcianych |
| 471 | tekstu.) | 500 | zmian.) |
| 472 | 501 | ||
| 473 | >> Wytnij te linie za pomocą C-k, a potem naciśnij C-x u i linia | 502 | >> Wytnij tę linię za pomocą C-k, a potem naciśnij C-x u; linia |
| 474 | powinna pojawić się tu z powrotem. | 503 | powinna się pojawić ponownie. |
| 475 | 504 | ||
| 476 | C-_ jest innym sposobem wywołania polecenia "cofnij"; działa to | 505 | C-_ jest innym sposobem wywołania polecenia "cofnij"; działa to |
| 477 | dokładnie tak samo jak C-x u, jest jedynie łatwiejsze do naciśnięcia | 506 | dokładnie tak samo jak C-x u, jest jednak łatwiejsze do naciśnięcia |
| 478 | kilka razy pod rząd. Wada C-_ jest to, ze nie jest to oczywiste w | 507 | kilka razy z rzędu. Wadą kombinacji C-_ jest to, że nie jest oczywiste |
| 479 | jaki sposób nacisnąć te kombinacje na niektórych klawiaturach. To | 508 | w jaki sposób ją uzyskać na niektórych klawiaturach. To właśnie dlatego |
| 480 | właśnie dlatego C-x u jest także dostępne. Na niektórych terminalach | 509 | dostępna jest też kombinacja C-x u. Na niektórych terminalach możesz |
| 481 | możesz nacisnąć C-_ poprzez przytrzymanie CTRL i naciśniecie /. | 510 | nacisnąć C-_ poprzez przytrzymanie Ctrl i naciśnięcie /. |
| 482 | 511 | ||
| 483 | Argument liczbowy podany przed C-_ lub C-x u określa liczbę powtórzeń | 512 | Argument liczbowy podany przed C-_ lub C-x u określa liczbę powtórzeń |
| 484 | tego polecenia. | 513 | tego polecenia. |
| @@ -487,407 +516,377 @@ tego polecenia. | |||
| 487 | * PLIKI | 516 | * PLIKI |
| 488 | ------- | 517 | ------- |
| 489 | 518 | ||
| 490 | Aby edytowny przez Ciebie tekst został nma trwałe zachowany, musisz | 519 | Aby edytowany przez Ciebie tekst został na trwałe zachowany, musisz |
| 491 | umieścić go w pliku. W przeciwnym wypadku zniknie on, gdy Emacs w | 520 | umieścić go w pliku. Jeśli tego nie zrobisz, to tekst zniknie, gdy |
| 492 | którym go edytowałeś zostanie zamknięty. Zachowywanie Twojego tekstu | 521 | zamknięty zostanie Emacs, za pomocą którego go edytowałeś. Aby zachować |
| 493 | w pliku nazywane bywa "odwiedzaniem" lub "znajdywaniem" pliku (ang. | 522 | tekst w pliku, najpierw musisz ten plik ,,znaleźć'', i to zanim |
| 494 | "visiting" lub "finding"). | 523 | zaczniesz wprowadzać tekst. Czynność znajdowania pliku (ang. "file |
| 495 | 524 | finding") bywa też nazywana ,,odwiedzaniem pliku'' (ang. "file | |
| 496 | Odwiedzanie pliku oznacza, że jego zawartość zostaje wyświetlona w | 525 | visiting"). |
| 497 | Emacsie. Bardzo często sprowadza się to do edycji samego pliku. | 526 | |
| 498 | Jednakże zmiany, które wprowadzasz nie są trwałe do momentu, w którym | 527 | Odwiedzanie pliku w Emacsie powoduje wyświetlenie jego zawartości. |
| 499 | "zachowasz" plik (ang. save). Zapobiega to sytuacji, w której | 528 | Bardzo często jest to początek edycji pliku. Jednakże zmiany, które |
| 500 | zostawiasz w systemie plik, który został tylko w połowie zmieniony, a | 529 | wprowadzasz do pliku, nie są w nim utrwalone, zanim go nie ,,zachowasz'' |
| 501 | tego nie chcesz zrobić. Nawet wtedy, gdy zachowujesz plik, Emacs | 530 | (ang. save). Ma to zapobiec pozostawieniu w systemie pliku, który został |
| 502 | zostawia oryginał zachowany pod inna nazwa na wypadek, gdybyś doszedł | 531 | zmieniony tylko w połowie, a tego chcesz uniknąć. Gdy zachowujesz |
| 503 | do wniosku, że wprowadzone zmiany były błędne. | 532 | zmieniony plik, Emacs zostawia oryginał (pod inna nazwą) na wypadek, |
| 504 | 533 | gdybyś doszedł do wniosku, że wprowadzone zmiany były błędne. | |
| 505 | Jeśli popatrzysz na dół ekranu, zauważysz linie, która zaczyna i | 534 | |
| 506 | kończy się myślnikami i zawiera tekst "Emacs: TUTORIAL". W tej | 535 | Jeśli popatrzysz na dół ekranu, to zauważysz linię, która zaczyna się |
| 536 | i kończy myślnikami, a zawiera tekst ,,TUTORIAL''. W tej | ||
| 507 | części ekranu zawsze możesz znaleźć nazwę pliku, który właśnie | 537 | części ekranu zawsze możesz znaleźć nazwę pliku, który właśnie |
| 508 | odwiedzasz. W tej chwili odwiedzasz plik o nazwie "TUTORIAL", który | 538 | odwiedzasz. W tej chwili odwiedzasz plik o nazwie TUTORIAL, który |
| 509 | jest Twoja własną kopią podręcznika Emacsa. Obojętnie jaki plik | 539 | jest Twoją własną kopią podręcznika Emacsa. Obojętnie, który plik |
| 510 | odwiedzisz, jego nazwa pojawi się dokładnie w tym miejscu. | 540 | odwiedzisz, właśnie w tym miejscu pojawi się jego nazwa. |
| 511 | 541 | ||
| 512 | Polecenia, które służą do odwiedzania i zachowywania plików różnią się | 542 | Polecenia służące do odwiedzania i zachowywania plików różnią się |
| 513 | od innych poleceń, które poznałeś tym, że składają się one z dwóch | 543 | od innych poleceń, które już poznałeś, tym, że składają się z dwóch |
| 514 | znaków. Obydwa zaczynają się od znaku Control-x. Jest mnóstwo | 544 | znaków. Obydwa zaczynają się od znaku Control-x. Jest mnóstwo |
| 515 | poleceń, które zaczynają się od tego właśnie znaku; wiele z nich | 545 | poleceń, które zaczynają się od tego właśnie znaku; wiele z nich |
| 516 | dotyczy plików, buforów i z tym związanych rzeczy. Polecenia te mają | 546 | dotyczy plików, buforów oraz rzeczy z nimi związanych. Polecenia |
| 517 | długość dwóch, trzech lub czterech znaków. | 547 | te mają długość dwóch, trzech lub czterech znaków. |
| 518 | 548 | ||
| 519 | Kolejną nowa rzeczą odnośnie polecenia odwiedzania pliku jest to, że | 549 | Kolejną nowością odnośnie polecenia odwiedzania pliku jest to, że |
| 520 | musisz mu podąć nazwę pliku, który chcesz znaleźć. Mówimy o tym, że | 550 | musisz mu podać nazwę pliku, który chcesz znaleźć. Mówimy o tym, że |
| 521 | polecenie "czyta argument z terminala" (w tym wypadku argument jest | 551 | polecenie ,,czyta argument z terminala'' (w tym wypadku argument jest |
| 522 | nazwa pliku). Po tym, gdy wpiszesz polecenie | 552 | nazwą pliku). Po wpisaniu polecenia |
| 523 | 553 | ||
| 524 | C-x C-f znajdź plik (ang. find a file) | 554 | C-x C-f znajdź plik (ang. find a file) |
| 525 | 555 | ||
| 526 | Emacs poprosi Cię o wpisanie nazwy pliku. Nazwa ta pojawia się w | 556 | Emacs poprosi Cię o wpisanie nazwy pliku. Pojawia się ona w dolnej linii |
| 527 | dolnej linii ekranu. Linię tę nazywa się "minibuforem" (ang. | 557 | ekranu. Gdy ta linia jest używana do wprowadzania tego typu danych, |
| 528 | "minibuffer") wtedy, gdy jest używana do wprowadzania tego typu | 558 | nazywa się ją ,,minibuforem'' (ang. "minibuffer"). Do edycji nazwy pliku |
| 529 | danych. Do edycji nazwy pliku używasz zwykłych poleceń Emacsa. | 559 | w minibuforze możesz używać zwykłych poleceń Emacsa. |
| 530 | 560 | ||
| 531 | Wprowadzanie nazwy pliku (lub jakichkolwiek innych danych w | 561 | Wprowadzanie nazwy pliku (lub jakichkolwiek innych danych w |
| 532 | minibuforze) może zostać anulowane za pomocą C-g. | 562 | minibuforze) można anulować klawiszem C-g. |
| 533 | 563 | ||
| 534 | >> Naciśnij C-x C-f, po czym naciśnij C-g. Na skutek tego zniknie | 564 | >> Naciśnij C-x C-f, po czym naciśnij C-g. Na skutek tego zniknie |
| 535 | minibufor oraz przerwane zostanie polecenie C-x C-f, które tego | 565 | minibufor oraz przerwane zostanie wykonanie polecenia C-x C-f, które |
| 536 | minibufora używało. W rezultacie więc nie odwiedzisz żadnego | 566 | tego minibufora używało. W rezultacie nie odwiedzisz żadnego pliku. |
| 537 | pliku. | ||
| 538 | 567 | ||
| 539 | Gdy skończysz wpisywać nazwę pliku, naciśnij <Return>, po czym | 568 | Gdy skończysz wpisywać nazwę pliku, naciśnij <Return>. Wówczas |
| 540 | polecenie C-x C-f zabierze się do roboty i znajdzie plik, który | 569 | polecenie C-x C-f zabierze się do roboty i znajdzie plik, który |
| 541 | wybrałeś. Minibufor znika z chwilą zakończenia wykonywania polecenia | 570 | wybrałeś. Z chwilą zakończenia wykonywania polecenia C-x C-f |
| 542 | C-x C-f. | 571 | zniknie też minibufor. |
| 543 | 572 | ||
| 544 | Po chwili zawartość pliku pojawia się na ekranie i możesz ją edytować. | 573 | Zawartość znalezionego pliku po chwili pojawia się na ekranie |
| 545 | Gdy chcesz zachować zmiany, tak by je utrwalić, wydaj polecenie | 574 | i możesz ją edytować. Gdy chcesz zachować zmiany, by je utrwalić, |
| 575 | wydaj polecenie | ||
| 546 | 576 | ||
| 547 | C-x C-s zachowaj plik (ang. save). | 577 | C-x C-s zachowaj plik (ang. save). |
| 548 | 578 | ||
| 549 | Kopiuje to tekst z Emacsa do pliku. Za pierwszym razem gdy to robisz | 579 | Kopiuje to tekst z Emacsa do pliku. Za pierwszym razem, gdy to |
| 550 | Emacs zmienia nazwę oryginalnego pliku poprzez dodanie "~" na końcu | 580 | robisz, Emacs zmienia nazwę oryginalnego pliku, dodając na |
| 551 | jego nazwy. | 581 | końcu jego nazwy znak ~. W ten sposób powstaje zapasowa kopia |
| 582 | oryginalnego pliku. | ||
| 552 | 583 | ||
| 553 | Gdy zachowywanie skończy się, Emacs wypisuje nazwę zapisanego pliku. | 584 | Gdy zachowywanie pliku się kończy, Emacs wypisuje jego nazwę u dołu |
| 554 | Pliki powinieneś zachowywać stosunkowo często, tak by nie stracić za | 585 | ekranu. Pliki powinieneś zachowywać stosunkowo często, aby nie stracić |
| 555 | dużo w przypadku załamania systemu. | 586 | za dużo w wypadku załamania systemu. |
| 556 | 587 | ||
| 557 | >> Naciśnij C-x C-s by zachować swoja kopie podręcznika. Emacs | 588 | >> Naciśnij C-x C-s, by zachować dla siebie kopię podręcznika. Emacs |
| 558 | powinien wypisać "Wrote ...TUTORIAL" na dole ekranu. | 589 | powinien wypisać "Wrote ...TUTORIAL" na dole ekranu. |
| 559 | 590 | ||
| 560 | UWAGA: W niektórych systemach naciśniecie C-x C-s zamrozi ekran i nie | 591 | UWAGA: W niektórych systemach naciśnięcie C-x C-s zamraża ekran i w |
| 561 | zobaczysz żadnego tekstu z Emacsa. Oznacza to, że składowa systemu | 592 | rezultacie Emacs nie może pokazywać tekstu. Oznacza to, że składowa |
| 562 | operacyjnego, zwana kontrolą przepływu (ang. flow control) | 593 | systemu operacyjnego, zwana kontrolą przepływu (ang. flow control), |
| 563 | przechwyciła C-s i nie pozwoliła mu dojść do Emacsa. By odzyskać | 594 | przechwyciła znak C-s i nie pozwoliła mu dotrzeć do Emacsa. By odzyskać |
| 564 | kontrole nad ekranem, naciśnij C-q. Dodatkowej pomocy poszukaj w | 595 | kontrolę nad ekranem, naciśnij C-q. Dodatkowej pomocy poszukaj w |
| 565 | rozdziale "Spontaneous Entry to Incremental Search" w podręczniku | 596 | rozdziale "Spontaneous Entry to Incremental Search" w podręczniku |
| 566 | Emacsa. | 597 | Emacsa. |
| 567 | 598 | ||
| 568 | Możesz odwiedzić istniejące pliki w celu ich edycji lub czytania. | 599 | Odwiedzić w celu edycji lub odczytu możesz plik istniejący już w |
| 569 | Możesz także odwiedzić plik, który jeszcze nie istnieje. W ten | 600 | systemie. Możesz też odwiedzić plik, którego jeszcze nie ma w systemie i |
| 570 | właśnie sposób tworzy się w Emacsie nowe pliki: odwiedź plik, co da Ci | 601 | właśnie w taki sposób tworzy się w Emacsie nowe pliki. Gdy poleceniem |
| 571 | nowe puste miejsce, a potem zacznij wstawiać tekst. Gdy zażądasz | 602 | C-x C-f odwiedzisz plik o nazwie nieistniejącej w systemie, wówczas |
| 572 | zachowania pliku, wtedy Emacs naprawdę utworzy plik z tekstem, który | 603 | Emacs wyświetli puste miejsce, do którego będziesz mógł zacząć wpisywać |
| 573 | wpisałeś. Od tego momentu możesz uważać, że edytujesz istniejący | 604 | tekst. Gdy zażądasz zachowania wpisanego tekstu, Emacs utworzy w |
| 574 | plik. | 605 | systemie plik z tym tekstem. Od tego momentu możesz uważać, że edytujesz |
| 606 | plik już istniejący. | ||
| 575 | 607 | ||
| 576 | 608 | ||
| 577 | * BUFORY | 609 | * BUFORY |
| 578 | -------- | 610 | -------- |
| 579 | 611 | ||
| 580 | Jeśli odwiedzisz inny plik za pomocą C-x C-f, poprzedni plik pozostaje | 612 | Jeśli za pomocą C-x C-f odwiedzisz inny plik, to plik odwiedzony |
| 581 | w Emacsie. Możesz przełączyć się do niego, odwiedzając go jeszcze raz | 613 | poprzednio pozostanie w Emacsie. Możesz się na niego przełączyć, |
| 582 | za pomocą C-x C-f. W ten sposób możesz w Emacsie mięć całkiem dużo | 614 | odwiedzając go jeszcze raz za pomocą C-x C-f. W ten sposób możesz |
| 583 | plików. | 615 | mieć w Emacsie odwiedzonych jednocześnie wiele plików. |
| 584 | 616 | ||
| 585 | >> Utwórz plik o nazwie "foo" za pomocą C-x C-f foo <Return>. | 617 | >> Utwórz plik o nazwie "foo" za pomocą C-x C-f foo <Return>. |
| 586 | Wpisz w niego jakiś tekst i zachowaj "foo" za pomocą C-x C-s. | 618 | Wpisz w niego jakiś tekst i zachowaj "foo" za pomocą C-x C-s. |
| 587 | W końcu napisz C-x C-f TUTORIAL <Return>, by wrócić do podręcznika. | 619 | W końcu napisz C-x C-f TUTORIAL <Return>, by wrócić do podręcznika. |
| 588 | 620 | ||
| 589 | Emacs przechowuje tekst każdego pliku w obiekcie, zwanym "buforem". | 621 | Emacs przechowuje tekst każdego pliku w obiekcie, zwanym ,,buforem''. |
| 590 | Odwiedzenie pliku tworzy nowy bufor wewnątrz Emacsa. By zobaczyć | 622 | Odwiedzenie pliku powoduje utworzenie nowego bufora wewnątrz Emacsa. By |
| 591 | listę buforów, które istnieją w Twoim Emacsie, naciśnij | 623 | zobaczyć listę buforów, które istnieją w Twoim Emacsie, naciśnij |
| 592 | 624 | ||
| 593 | C-x C-b lista buforów (ang. list buffers). | 625 | C-x C-b lista buforów (ang. list buffers). |
| 594 | 626 | ||
| 595 | >> Naciśnij C-x C-b. | 627 | >> Naciśnij C-x C-b. |
| 596 | 628 | ||
| 597 | Zwróć uwagę, ze każdy bufor ma własną nazwę, może także mieć | 629 | Zwróć uwagę, że każdy bufor ma własną nazwę, może też mieć skojarzoną z |
| 598 | skojarzoną z sobą nazwę pliku, który zawiera. Pewne bufory nie | 630 | nim nazwę pliku, który odwiedza. Niektóre bufory nie odpowiadają żadnemu |
| 599 | odpowiadają żadnym plikom. Na przykład bufor "*Buffer List*" nie | 631 | odwiedzanemu plikowi. Na przykład bufor "*Buffer List*" nie odwiedza |
| 600 | odwiedza żadnego pliku. Jest to bufor, który zawiera listę buforów | 632 | żadnego pliku; zawiera on listę buforów, utworzoną w reakcji na |
| 601 | stworzona przez Twoje naciśniecie C-x C-b. DOWOLNY tekst, który | 633 | naciśnięcie przez Ciebie C-x C-b. KAŻDY tekst, który oglądasz w Emacsie, |
| 602 | oglądasz w oknie Emacsa jest zawsze częścią jakiegoś bufora. | 634 | jest zawsze częścią jednego z buforów. |
| 603 | 635 | ||
| 604 | >> Naciśnij C-x 1 by pozbyć się listy buforów. | 636 | >> Naciśnij C-x 1 by pozbyć się listy buforów. |
| 605 | 637 | ||
| 606 | Jeśli dokonujesz zmian tekstu w jakimś pliku, a potem odwiedzisz inny | 638 | Jeśli zmieniasz tekst w jakimś pliku, a potem odwiedzisz inny plik, to |
| 607 | plik, zawartość tego pierwszego NIE jest automatycznie zachowywana. | 639 | zawartość tego pierwszego NIE jest automatycznie zachowywana. Zmiany, |
| 608 | Zmiany, które wprowadziłeś pozostają w Emacsie, w buforze tegoż pliku. | 640 | które wprowadziłeś, pozostają w Emacsie, w buforze tegoż pliku. |
| 609 | Tworzenie czy edytowanie innego bufora nie ma żadnego wpływu na ten | 641 | Tworzenie czy edytowanie innego bufora nie ma żadnego wpływu na |
| 610 | pierwszy. Jest to bardzo przydatne, ale oznacza także, że potrzebny | 642 | pozostałe. Jest to bardzo przydatne, ale też oznacza, że potrzebny jest |
| 611 | jest Ci wygodny sposób zachowywania zawartości Twoich buforów. | 643 | Ci wygodny sposób zachowywania zawartości buforów. Niewygodne na |
| 612 | Przełączanie się z powrotem do pierwszego bufora zawsze przy | 644 | przykład byłoby, aby zawsze w celu zachowania bufora trzeba było do |
| 613 | wykonywaniu C-x C-f tylko po to, by nacisnąć tam C-x C-s byłoby | 645 | niego przechodzić za pomocą C-x C-f i dopiero potem wywoływać C-x C-s. |
| 614 | niewygodne. Dlatego istnieje polecenie: | 646 | Dlatego istnieje polecenie: |
| 615 | 647 | ||
| 616 | C-x s Zachowaj bufory (ang. save some buffers) | 648 | C-x s Zachowaj bufory (ang. save some buffers) |
| 617 | 649 | ||
| 618 | C-x s pyta Cię, czy chcesz zachować każdy z buforów, w którym | 650 | W reakcji na polecenie C-x s Emacs dla każdego z buforów, w którym |
| 619 | dokonałeś pewnych nie zachowanych jeszcze zmian. | 651 | występują nie zachowane do tej pory zmiany, zadaje pytanie, czy go |
| 652 | w tej chwili zachować. | ||
| 620 | 653 | ||
| 621 | >> Wstaw jakąś linię tekstu, a potem naciśnij C-x s. | 654 | >> Wstaw jakąś linię tekstu, a potem naciśnij C-x s. |
| 622 | Powinieneś zostać zapytany o to, czy chcesz zachować bufor | 655 | Powinieneś zostać zapytany o to, czy chcesz zachować bufor |
| 623 | TUTORIAL. Odpowiedz na to pytanie twierdząco naciskając "y". | 656 | TUTORIAL. Odpowiedz na to pytanie twierdząco, naciskając y. |
| 657 | |||
| 624 | 658 | ||
| 625 | * UŻYWANIE MENU | 659 | * UŻYWANIE MENU |
| 626 | --------------- | 660 | --------------- |
| 627 | 661 | ||
| 628 | Jeśli siedzisz przy X-terminalu zauważysz u góry okna Emacsa pasek | 662 | Jeśli pracujesz na X-terminalu, to u góry okna Emacsa powinieneś zauważyć |
| 629 | menu. Możesz używać menu by dotrzeć do najpopularniejszych poleceń | 663 | pasek z menu. Tego menu możesz używać, by wywoływać najczęściej |
| 630 | Emacsa, takich jak "find file". Na początku będziesz sądził, ze jest | 664 | potrzebne polecenia Emacsa, takie jak "find file". Na początku będziesz |
| 631 | to łatwiejsze niż klawiatura, ponieważ nie musisz uczyć się na pamięć | 665 | sądził, że jest to łatwiejsze niż używanie klawiatury, ponieważ nie |
| 632 | kombinacji klawiszy uruchamiających jakieś polecenie. Gdy już | 666 | musisz się na pamięć uczyć kombinacji klawiszy, które uruchamiają |
| 633 | zaznajomisz się z Emacsem, będziesz mógł zacząć uczyć się klawiszy --- | 667 | poszczególne polecenia. Gdy już jednak poznasz Emacsa, to zaczniesz |
| 634 | elementy menu pokazują kombinacje klawiszy, która wywołuje dane | 668 | sobie te kombinacje przyswajać --- dla wygody przy pozycjach menu |
| 635 | polecenie. | 669 | pokazywane są odpowiadające im kombinacje klawiszy. |
| 636 | 670 | ||
| 637 | Zwróć uwagę, ze pewne polecenia w menu nie maja jednoznacznych | 671 | Zwróć uwagę, że niektóre pozycje występujące w menu nie mają |
| 638 | odpowiedników klawiszowych. Na przykład menu "Buffers" zawiera listę | 672 | odpowiedników klawiszowych. Na przykład pozycja "Buffers" powoduje |
| 639 | wszystkich dostępnych buforów. Możesz przełączyć się do dowolnego z | 673 | wyświetlenie listy wszystkich dostępnych buforów. Do każdego z nich |
| 640 | nich wybierając jego nazwę z menu Buffers. | 674 | możesz się przełączyć, wybierając jego nazwę, wyświetloną pod pozycją |
| 641 | 675 | Buffers. | |
| 642 | 676 | ||
| 643 | * UŻYWANIE MYSZY | 677 | |
| 644 | ---------------- | 678 | * ROZSZERZANIE ZESTAWU POLECEŃ |
| 645 | |||
| 646 | Emacs potrafi w pełni wykorzystywać mysz, jeśli tylko jest uruchomiony | ||
| 647 | pod X-Windows. Możesz zmieniać pozycje kursora poprzez naciśniecie | ||
| 648 | lewego klawisza myszy w pożądanym miejscu, możesz także zaznaczać | ||
| 649 | tekst przez przesuniecie myszy z wciśniętym lewym klawiszem nad | ||
| 650 | tekstem, który chcesz zaznaczyć. (Innym sposobem jest kliknięcie na | ||
| 651 | jednym z końców obszaru, przesunięcie myszy na drugi koniec i | ||
| 652 | kliknięcie tam z jednoczesnym wciśnięciem klawisza Shift.) | ||
| 653 | |||
| 654 | By wyciąć zaznaczony tekst możesz nacisnąć C-w lub wybrać Cut z menu | ||
| 655 | Edit. Zwróć uwagę na to, ze *nie* są to równoważne polecenia: C-w | ||
| 656 | zapamiętuje zaznaczony tekst tylko wewnątrz Emacsa (podobnie jak | ||
| 657 | omówione powyżej C-k), natomiast Cut robi to oraz umieszcza ten tekst | ||
| 658 | w schowku systemu X, skąd może on zostać pobrany przez inne programy. | ||
| 659 | |||
| 660 | By wkleić tekst ze schowka systemu X-Windows użyj polecenia Paste z | ||
| 661 | menu Edit. | ||
| 662 | |||
| 663 | Środkowy klawisz myszy jest często używany do wybierania elementów, | ||
| 664 | które są wyświetlone na ekranie. Na przykład, jeśli uruchomisz Info | ||
| 665 | (system dokumentacji Emacsa) naciskając C-h i, lub wybierając ten | ||
| 666 | element z menu Help, przejście podświetlonym połączeniem (ang. link) | ||
| 667 | odbywa się poprzez naciśniecie środkowego klawisza myszy. Podobnie, | ||
| 668 | jeśli wpisujesz nazwę pliku (np. podczas wykonywania "Find File") i | ||
| 669 | naciśniesz TAB, by zobaczyć wszystkie możliwe dokończenia nazwy, | ||
| 670 | możesz wybrać jedno z nich z wyświetlonej listy, właśnie naciskając | ||
| 671 | środkowy klawisz myszy. | ||
| 672 | |||
| 673 | Prawy klawisz myszy pokazuje lokalne menu. Zawartość tego menu zależy | ||
| 674 | od trybu pracy Emacsa, w którym aktualnie jesteś, i zawiera kilka | ||
| 675 | często używanych poleceń, tak by były one łatwiejsze w dostępie. | ||
| 676 | |||
| 677 | >> Naciśnij prawy klawisz myszy | ||
| 678 | |||
| 679 | Prawy klawisz myszy musi być trzymany, by menu nie znikło | ||
| 680 | automatycznie. | ||
| 681 | |||
| 682 | |||
| 683 | * ROZSZERZANIE ZESTAWU POLECEN | ||
| 684 | ------------------------------ | 679 | ------------------------------ |
| 685 | 680 | ||
| 686 | Poleceń Emacsa jest dużo dużo więcej, niż można by skojarzyć | 681 | Poleceń Emacsa jest znacznie, znacznie więcej, niż można by skojarzyć |
| 687 | kombinacjami zwykłych klawiszy oraz META czy CTRL. Emacs radzi sobie | 682 | z klawiszami klawiatury, uwzględniając nawet kombinacje z META lub Ctrl. |
| 688 | z tym za pomocą polecenia X (ang. eXtend). Istnieją jego dwa rodzaje: | 683 | Emacs radzi sobie z tym problemem, udostępniając polecenia X (ang. |
| 684 | eXtend). Istnieją dwa rodzaje tych poleceń: | ||
| 689 | 685 | ||
| 690 | C-x Rozszerzenie o znak. Następuje po nim jeden znak. | 686 | C-x Rozszerzenie o znak. Następuje po nim jeden znak. |
| 691 | M-x Rozszerzenie o nazwane polecenie. Następuje po nim | 687 | M-x Rozszerzenie o nazwane polecenie. Następuje po nim |
| 692 | pełna długa nazwa polecenia. | 688 | pełna, niekiedy długa nazwa polecenia. |
| 693 | 689 | ||
| 694 | Polecenia te w ogólności są użyteczne, ale są używane nie tak często | 690 | Polecenia te są użyteczne, ale używa się ich nie tak często, jak tych, |
| 695 | jak polecenia, których już się nauczyłeś. Miałeś już okazje poznać | 691 | których już się nauczyłeś. Miałeś już okazję poznać dwa z nich: C-x C-f, |
| 696 | dwa z nich: C-x C-f służące do odwiedzania plików oraz C-x C-s do ich | 692 | służące do odwiedzania plików, oraz C-x C-s do ich zachowywania. Innym |
| 697 | zachowywania. Innym przykładem może być polecenie, które kończy sesje | 693 | przykładem może być polecenie C-x C-c, które kończy sesję Emacsa. (Nie |
| 698 | Emacsa C-x C-c. (Nie martw się, ze możesz w ten sposób stracić | 694 | martw się, że w ten sposób stracisz zmiany, które wprowadziłeś do |
| 699 | zmiany, które dokonałeś; C-x C-c oferuje Ci możliwość zachowania | 695 | tekstów; przed zamknięciem sesji Emacs proponuje Ci zachowania |
| 700 | każdego ze zmodyfikowanych plików przed zamknięciem Emacsa.) | 696 | każdego ze zmodyfikowanych plików.) |
| 701 | 697 | ||
| 702 | C-z jest poleceniem, które wychodzi z Emacsa *na chwile*, tak byś mógł | 698 | C-z jest poleceniem, które wychodzi z Emacsa *na chwilę*, tak byś mógł |
| 703 | wrócić do tej samej sesji Emacsa po jakimś czasie. | 699 | wrócić do niej wrócić po jakimś czasie. |
| 704 | 700 | ||
| 705 | W systemach, w których jest to możliwe, C-z zawiesza proces Emacsa; | 701 | W systemach, w których jest to możliwe, C-z zawiesza proces Emacsa; |
| 706 | powoduje to powrót do powłoki (ang. shell), ale nie niszczy Emacsa. | 702 | powoduje to powrót do powłoki (ang. shell), ale nie niszczy Emacsa. |
| 707 | W najpopularniejszych powłokach możesz wrócić do Emacsa za pomocą | 703 | W najpopularniejszych powłokach możesz wrócić do Emacsa za pomocą |
| 708 | polecenia `fg' lub `%emacs'. | 704 | polecenia `fg' lub `%emacs'. |
| 709 | 705 | ||
| 710 | W systemach, w których zawieszanie procesów nie działa, C-z tworzy | 706 | W systemach, w których nie ma zawieszania procesów, C-z tworzy proces |
| 711 | proces podpowłoki (ang. "subshell"), który działa pod Emacsem i daje | 707 | podpowłoki (ang. "subshell"), który działa pod Emacsem i daje Ci szansę |
| 712 | Ci szansę uruchamiania innych programów i powrotu do Emacsa po ich | 708 | uruchamiania innych programów oraz powrotu do Emacsa po ich skończeniu; w |
| 713 | skończeniu; w tych systemach C-z nie wychodzi naprawdę z Emacsa. W | 709 | systemach tych C-z w istocie nie powoduje wyjścia z Emacsa i wówczas |
| 714 | tych wypadkach normalnym poleceniem powrotu do Emacsa jest wyjście z | 710 | normalnym poleceniem powrotu do Emacsa jest wyjście z podpowłoki za |
| 715 | podpowłoki za pomocą "exit". | 711 | pomocą polecenia "exit". |
| 716 | 712 | ||
| 717 | Polecenia C-x C-c powinieneś używać, gdy masz się wylogować. Zalecane | 713 | Polecenia C-x C-c powinieneś używać, gdy masz zamiar się wylogować. |
| 718 | jest także wychodzenie z Emacsa wystartowanego przez np. programy | 714 | Zalecane jest także wychodzenie z Emacsa wystartowanego na przykład przez |
| 719 | obsługujące pocztę elektroniczna lub innego rodzaju narzędzia, | 715 | programy obsługujące pocztę elektroniczną lub innego rodzaju narzędzia, |
| 720 | ponieważ mogą one nie wiedzieć jak sobie poradzić z zawieszeniem | 716 | ponieważ mogą one nie wiedzieć, jak sobie poradzić z zawieszeniem |
| 721 | Emacsa. Jednakże w zwykłych okolicznościach, jeśli nie musisz | 717 | Emacsa. Jednakże w zwykłych okolicznościach, jeśli nie musisz |
| 722 | wylogowywać się z systemu, lepiej jest zawiesić Emacsa za pomocą C-z | 718 | wylogowywać się z systemu, korzystniej jest zawiesić Emacsa za pomocą |
| 723 | niż z niego wyjść. | 719 | C-z, niż z niego wyjść. |
| 724 | 720 | ||
| 725 | Istnieje wiele poleceń zaczynających się od C-x. Oto lista tych, | 721 | Istnieje wiele poleceń zaczynających się od C-x. Oto lista tych, |
| 726 | których się już nauczyłeś: | 722 | których już się nauczyłeś: |
| 727 | 723 | ||
| 728 | C-x C-f odwiedź plik | 724 | C-x C-f odwiedź plik |
| 729 | C-x C-s zachowaj plik | 725 | C-x C-s zachowaj plik |
| 730 | C-x C-b wyświetl listę buforów | 726 | C-x C-b wyświetl listę buforów |
| 731 | C-x C-c wyjdź z Emacsa | 727 | C-x C-c wyjdź z Emacsa |
| 732 | C-x u cofnij | 728 | C-x u cofnij |
| 733 | 729 | ||
| 734 | Poleceń podawanych za pomocą nazwy używa się jeszcze rzadziej lub | 730 | Poleceń podawanych za pomocą nazwy używa się jeszcze rzadziej lub używa |
| 735 | używa się tylko w pewnych trybach. Przykładem może być polecenie | 731 | się tylko w niektórych trybach. Przykładem może być polecenie |
| 736 | replace-string, które globalnie zastępuje jeden łańcuch innym. Gdy | 732 | replace-string, które zastępuje jeden łańcuch innym w całym tekście. Gdy |
| 737 | naciskasz M-x, Emacs czeka na ciąg dalszy, wyświetlając "M-x" na dole | 733 | naciskasz M-x, Emacs czeka na dalszy ciąg polecenia, wyświetlając na |
| 738 | ekranu. Powinieneś po tym wpisać nazwę polecenia, w tym wypadku | 734 | dole ekranu (w minibuforze) napis "M-x". Powinieneś tam wpisać nazwę |
| 739 | "replace-string". Napisz tylko "repl s<TAB>", a Emacs dokończy nazwę. | 735 | polecenia, w tym wypadku replace-string. Wystarczy przy tym, że napisz |
| 740 | Zakończ wprowadzanie nazwy przez naciśniecie klawisza <Return>. | 736 | jedynie repl s<Tab>; Emacs dokończy nazwę automatycznie. Wprowadzanie |
| 737 | nazwy zakończ naciśnięciem klawisza <Return>. | ||
| 741 | 738 | ||
| 742 | Polecenie replace-string wymaga dwóch argumentów: łańcucha, który ma | 739 | Polecenie replace-string wymaga dwóch argumentów: łańcucha, który ma |
| 743 | zostać zastępowany i łańcucha, który ma być wstawiony w miejsce tegoż. | 740 | zostać zastąpiony, i łańcucha, który ma zostać wstawiony w miejsce tegoż. |
| 744 | Obydwa łańcuchy musza być zakończone przyciśnięciem <Return>. | 741 | Wpisywanie każdego z tych łańcuchów trzeba zakończyć przyciśnięciem |
| 742 | klawisza <Return>. | ||
| 745 | 743 | ||
| 746 | >> Przesuń kursor do czystej linii, dwie linie poniżej tej. | 744 | >> Przesuń kursor do czystej linii, dwie linie poniżej tej. |
| 747 | Naciśnij M-x repl s<Return>zmieni<Return>zmodyfikuje<Return>. | 745 | Naciśnij M-x repl s<Return>zmieni<Return>zmodyfikuje<Return>. |
| 748 | 746 | ||
| 749 | Zwróć uwagę na to, jak ta linia się zmieni: zastąpiłeś słowem | 747 | Zwróć uwagę, jak ta linia się zmieniła: zastąpiłeś słowem |
| 750 | "zmodyfikuje" każde wystąpienie słowa z-m-i-e-n-i poniżej początkowej | 748 | ,,zmodyfikuje'' każde wystąpienie słowa z-m-i-e-n-i poniżej początkowej |
| 751 | pozycji kursora. | 749 | pozycji kursora. |
| 752 | 750 | ||
| 753 | 751 | ||
| 754 | * AUTOMATYCZNE ZACHOWYWANIE | 752 | * AUTOMATYCZNE ZACHOWYWANIE |
| 755 | --------------------------- | 753 | --------------------------- |
| 756 | 754 | ||
| 757 | Gdy wprowadzisz zmiany do pliku i ich nie zachowasz, mogą one zostać | 755 | Jeśli zmian wprowadzonych do pliku nie zachowasz, to możesz je stracić w |
| 758 | stracone, jeśli Twój komputer przestanie działać. By uchronić Cię | 756 | wypadku, gdy Twój komputer przestanie działać. By Cię przed tym |
| 759 | przed tym, Emacs okresowo zapisuje specjalny plik z wprowadzonymi | 757 | uchronić, Emacs okresowo zachowuje wprowadzone zmiany w specjalnym |
| 760 | zmianami. Plik ten ma znak # na początku i na końcu swojej nazwy. Na | 758 | pliku, który ma znak # na początku i na końcu swojej nazwy. Przyjmijmy |
| 761 | przykład, załóżmy, ze Twój plik nazywa się "hello.c". Odpowiadający | 759 | na przykład, że Twój plik nazywa się "hello.c". Odpowiadający mu plik |
| 762 | mu plik automatycznie zachowywany będzie nosił nazwę "#hello.c#". Gdy | 760 | zachowywany automatycznie będzie nosił nazwę "#hello.c#". Gdy |
| 763 | zachowujesz plik w zwykły sposób, Emacs kasuje plik automatycznie | 761 | zachowasz plik w zwykły sposób, Emacs skasuje plik |
| 764 | zachowany. | 762 | zachowany automatycznie. |
| 765 | 763 | ||
| 766 | Jeśli Twój komputer przestanie działać, możesz odzyskać Twoje dane z | 764 | Jeśli Twój komputer przestanie działać, możesz odzyskać Twoje dane z |
| 767 | pliku automatycznie zachowanego przez zwykle odwiedzenie pliku (tego, | 765 | pliku automatycznie zachowanego przez zwykłe odwiedzenie tego pliku, |
| 768 | który edytowałeś, a nie pliku automatycznie zachowanego) i napisanie | 766 | który edytowałeś (a nie pliku automatycznie zachowanego!) i napisanie |
| 769 | M-x recover file<return>. Gdy Emacs zapyta o potwierdzenie, napisz | 767 | M-x recover file<Return>. Gdy Emacs zapyta o potwierdzenie, to |
| 770 | yes<return> by odzyskać dane, które zostały automatycznie zachowane. | 768 | dane zachowane automatycznie odzyskasz, jeśli odpowiesz yes<Return>. |
| 771 | 769 | ||
| 772 | 770 | ||
| 773 | * OBSZAR ECHA | 771 | * OBSZAR ECHA |
| 774 | ------------- | 772 | ------------- |
| 775 | 773 | ||
| 776 | Jeśli polecenia dla Emacsa wpisujesz dostatecznie wolno, zostaną one | 774 | Jeśli polecenia dla Emacsa wpisujesz dostatecznie wolno, będą one |
| 777 | pokazywane w specjalnym obszarze na dole ekranu, zwanym obszarem echa | 775 | pokazywane w specjalnym obszarze na dole ekranu, zwanym obszarem echa |
| 778 | (ang. echo area). Obszar echa zawiera ostatnia dolna linie ekranu. | 776 | (ang. echo area). Obszar echa zawiera ostatnią dolną linię ekranu. |
| 779 | 777 | ||
| 780 | 778 | ||
| 781 | * LINIA STANU | 779 | * LINIA STANU |
| 782 | ------------- | 780 | ------------- |
| 783 | 781 | ||
| 784 | Linia, która znajduje się bezpośrednio nad obszarem echa, zwana jest | 782 | Linia, która znajduje się bezpośrednio nad obszarem echa, zwana jest |
| 785 | "linią trybu" (ang. modeline). Pokazuje ona tekst podobny do | 783 | linią trybu (ang. modeline). Pokazuje ona tekst podobny do |
| 786 | następującego: | 784 | następującego: |
| 787 | 785 | ||
| 788 | --:** TUTORIAL (Fundamental)--L670--58%---------------- | 786 | --:** TUTORIAL (Fundamental)--L670--58%---------------- |
| 789 | 787 | ||
| 790 | Linia ta podaje użyteczne informacje o stanie Emacsa i tekstu, który | 788 | Linia ta podaje użyteczne informacje o stanie Emacsa i tekstu, który |
| 791 | edytujesz. Wiesz już, jakie jest znaczenie nazwy pliku: jest to plik, | 789 | edytujesz. Wiesz już, jakie jest znaczenie nazwy: oznacza ona plik, |
| 792 | który odwiedziłeś. --NN%-- opisuje Twoja bieżącą pozycje wewnątrz | 790 | który odwiedziłeś. --NN%-- informuje o bieżącej pozycji wewnątrz |
| 793 | tekstu; oznacza to, że NN procent tekstu znajduje się ponad górnym | 791 | tekstu; oznacza to, że NN procent tekstu znajduje się ponad górnym |
| 794 | brzegiem ekranu. Jeśli początek pliku znajduje się na początku | 792 | brzegiem ekranu. Jeśli początek pliku znajduje się na początku |
| 795 | ekranu, zamiast liczby --00%-- zobaczysz w tym miejscu --Top--. | 793 | ekranu, to zamiast liczby --00%-- zobaczysz w tym miejscu --Top--. |
| 796 | Podobnie dla końca tekstu pojawi się tam napis --Bot-- (od | 794 | Podobnie dla końca tekstu pojawi się tam napis --Bot-- (ang. bottom). |
| 797 | ang. bottom). Jeśli wyświetlasz tekst na tyle krótki, ze mieści się w | 795 | Jeśli wyświetlasz tekst na tyle krótki, że mieści się w |
| 798 | całości na ekranie, linia stanu pokaże --All--. | 796 | całości na ekranie, to linia trybu będzie zawierała napis --All--. |
| 799 | 797 | ||
| 800 | Gwiazdki blisko początku linii trybu oznaczają, ze wprowadziłeś do | 798 | Litera L, po której występują cyfry, także opisuje Twoją bieżącą |
| 801 | tekstu jakieś zmiany. Bezpośrednio po odwiedzeniu lub po zachowaniu | 799 | pozycję: cyfry oznaczają numer linii, na której obecnie ustawiony jest |
| 802 | pliku nie będzie w tym miejscu żadnych gwiazdek, a tylko myślniki. | 800 | kursor. |
| 801 | |||
| 802 | Gwiazdki blisko początku linii trybu oznaczają, że wprowadziłeś do | ||
| 803 | tekstu jakieś zmiany. Tuż po odwiedzeniu, a także po zachowaniu pliku | ||
| 804 | nie będzie w tym miejscu gwiazdek, lecz myślniki. | ||
| 803 | 805 | ||
| 804 | Wewnątrz nawiasów znajdziesz informacje na temat trybu edycji, w | 806 | Wewnątrz nawiasów znajdziesz informacje na temat trybu edycji, w |
| 805 | którym właśnie jest Emacs. Domyślnym trybem edycji jest tryb | 807 | którym właśnie jest Emacs. Domyślnym trybem edycji nazywa się |
| 806 | podstawowy (ang. fundamental), który jest trybem (właśnie w tej chwili | 808 | podstawowym (ang. fundamental); jest to tryb używanym właśnie w |
| 807 | używanym--) używanym właśnie w tej chwili. Jest to przykład "trybu | 809 | tej chwili. Jest to przykład ,,trybu głównego'' (ang. major mode). |
| 808 | głównego" (ang. major mode). | 810 | |
| 809 | 811 | Emacs może działać w wielu trybach głównych. Zostały one zaprojektowane, | |
| 810 | Emacs może działać w wielu trybach głównych. Pewne z nich zostały | 812 | aby ułatwić edycję napisów w rozmaitych językach programowania, takich |
| 811 | zaprojektowane do edycji rozmaitych języków i/lub rodzajów tekstu, | 813 | jak tryb Lisp czy C, oraz rodzajach tekstów, jak tryb tekstowy. W danej |
| 812 | takie jak tryb Lispu, tryb tekstowy, itd. W danej chwili może być | 814 | chwili może być aktywny tylko jeden główny tryb pracy i to jego nazwa |
| 813 | aktywny tylko jeden główny tryb pracy, i to jego nazwa jest | 815 | jest wyświetlana w linii trybu w miejscu, w którym teraz jest |
| 814 | wyświetlana w linii trybu w miejscu, w którym teraz jest | ||
| 815 | "Fundamental". | 816 | "Fundamental". |
| 816 | 817 | ||
| 817 | Każdy z głównych trybów edycyjnych może zmienić zachowanie niektórych | 818 | Każdy z głównych trybów edycyjnych może zmienić zachowanie niektórych |
| 818 | poleceń. Na przykład, w Emacsie istnieją polecenia służące do | 819 | poleceń. Na przykład w Emacsie istnieją polecenia służące do tworzenia |
| 819 | tworzenia komentarzy w programach. Każdy język programowania na swój | 820 | komentarzy w programach. Skoro każdy język programowania sam określa, |
| 820 | sposób określa, jak powinien wyglądać komentarz, tak wiec każdy z | 821 | jak powinien wyglądać komentarz, to każdy z głównych trybów edycyjnych |
| 821 | głównych trybów edycyjnych musi wstawiać komentarze w specyficzny | 822 | musi wstawiać komentarze w odpowiedni sposób. Trybowi edycyjnemu |
| 822 | sposób. Każdy tryb edycyjny jest nazwą polecenia, które możesz | 823 | odpowiada nazwa polecenia, które możesz wykonać, by przełączyć się w ten |
| 823 | wykonać, by przełączyć się w ten tryb lub wyłączyć ten tryb. | 824 | tryb lub go wyłączyć. Przykładem może być M-x fundamental-mode, które |
| 824 | Przykładem może być M-x fundamental-mode, które jest poleceniem | 825 | jest poleceniem przełączającym tryb podstawowy. |
| 825 | przełączającym tryb podstawowy. | ||
| 826 | 826 | ||
| 827 | Jeśli zamierzasz edytować tekst w języku angielskim, taki jak na | 827 | Jeśli zamierzasz edytować tekst w języku angielskim, taki jak na |
| 828 | przykład oryginalna wersja tego podręcznika, prawdopodobnie powinieneś | 828 | przykład oryginalna wersja tego podręcznika, to prawdopodobnie |
| 829 | używać trybu tekstowego (ang. text mode). | 829 | powinieneś użyć trybu tekstowego (ang. text mode). |
| 830 | 830 | ||
| 831 | >> Napisz M-x text-mode<Return>. | 831 | >> Napisz M-x text-mode<Return>. |
| 832 | 832 | ||
| 833 | Nie musisz się martwić, żadne z poleceń, które do tej pory poznałeś, | 833 | Nie musisz się martwić, bo żadne z poleceń, które do tej pory poznałeś, |
| 834 | nie zmienia Emacsa w poważny sposób. Możesz jednak zauważyć, ze teraz | 834 | nie zmienia Emacsa w poważny sposób. Możesz jednak zauważyć, że teraz |
| 835 | M-f i M-b traktują apostrofy jako części słów. Poprzednio, w trybie | 835 | M-f i M-b traktują apostrofy jako części słów. Poprzednio, w trybie |
| 836 | podstawowym, polecenia te traktowały apostrofy jako separatory słów. | 836 | podstawowym, polecenia te traktowały apostrofy jako separatory słów. |
| 837 | 837 | ||
| 838 | Główne tryby edycji wprowadzają zwykle subtelne zmiany, takie jak | 838 | Główne tryby edycji wprowadzają zwykle subtelne zmiany, takie jak |
| 839 | opisana powyżej: większość poleceń robi dalej "to samo", robi to | 839 | opisana powyżej; większość poleceń nadal robi ,,to samo'', chociaż |
| 840 | jednak w sposób troszeczkę inny. | 840 | być może w troszeczkę inny sposób. |
| 841 | 841 | ||
| 842 | By zobaczyć dokumentację na temat bieżącego głównego trybu edycji, | 842 | By zobaczyć dokumentację na temat bieżącego głównego trybu edycji, |
| 843 | naciśnij C-h m. | 843 | naciśnij C-h m. |
| 844 | 844 | ||
| 845 | >> Naciśnij C-u C-v raz lub więcej razy tak, by ta linia znalazła się | 845 | >> Naciśnij C-u C-v raz lub więcej razy, tak by ta linia znalazła się |
| 846 | blisko góry ekranu. | 846 | blisko góry ekranu. |
| 847 | 847 | ||
| 848 | >> Naciśnij C-h m, by zobaczyć jak tryb tekstowy różni się od trybu | 848 | >> Naciśnij C-h m, by odczytać dokumentację na temat tego, czym tryb |
| 849 | podstawowego. | 849 | tekstowy różni się od trybu podstawowego. |
| 850 | 850 | ||
| 851 | >> Naciśnij q, by usunąć dokumentacje z ekranu. | 851 | >> Naciśnij q, by usunąć dokumentację trybu z ekranu. |
| 852 | 852 | ||
| 853 | Główne tryby edycji nazywają się "głównymi", ponieważ są także | 853 | Główne tryby edycji nazywają się właśnie ,,głównymi'', gdyż występują |
| 854 | podrzędne tryby edycji (ang. minor modes). Podrzędne tryby edycji nie | 854 | także ,,podrzędne'' tryby edycji (ang. minor modes). Podrzędne tryby |
| 855 | są alternatywą dla głównych trybów edycji, a jedynie ich niewielką | 855 | edycji nie są alternatywą dla trybów głównych, lecz jedynie ich |
| 856 | modyfikacją. Każdy podrzędny tryb edycji może zostać włączony lub | 856 | niewielką modyfikacją. Każdy podrzędny tryb edycji można włączyć lub |
| 857 | wyłączony niezależnie od pozostałych podrzędnych trybów edycji oraz | 857 | wyłączyć niezależnie od pozostałych trybów podrzędnych, a także |
| 858 | niezależnie od głównego trybu edycji. Możesz wiec używać jednego, | 858 | niezależnie od trybu głównego. Możesz wiec używać jednego, |
| 859 | kombinacji dowolnych, lub nie używać żadnego trybu podrzędnego. | 859 | kombinacji dowolnych, albo nie używać żadnego trybu podrzędnego. |
| 860 | 860 | ||
| 861 | Jednym z podrzędnych trybów edycji, który jest bardzo użyteczny | 861 | Jednym z podrzędnych trybów edycji, który jest bardzo użyteczny, |
| 862 | szczególnie do edycji tekstu angielskiego, jest tryb automatycznego | 862 | szczególnie do edycji tekstu angielskiego lub polskiego, jest tryb |
| 863 | wypełniania (ang. auto fill mode). Jeśli ten tryb jest włączony, | 863 | automatycznego wypełniania (ang. auto fill mode). Jeśli jest on |
| 864 | Emacs lamie linie pomiędzy słowami automatycznie, gdy wstawiasz tekst | 864 | włączony, to Emacs łamie linie pomiędzy słowami automatycznie, gdy |
| 865 | i linia robi się za szeroka. | 865 | podczas wstawiania tekstu linia robi się za szeroka. |
| 866 | 866 | ||
| 867 | Tryb automatycznego wstawiania włącza się na przykład poprzez | 867 | Tryb automatycznego wstawiania włącza się na przykład poleceniem M-x |
| 868 | wywołanie polecenia M-x auto-fill-mode<Return>. Jeśli ten tryb jest | 868 | auto-fill-mode<Return>. Powtórzenie tego polecenie powoduje wyłączenie |
| 869 | włączony to samo polecenie wyłącza go, i vice versa. Mówimy, ze | 869 | trybu, ponowne powtórzenie --- jego włączenie, i tak dalej. Mówimy, że |
| 870 | polecenie to "przełącza ten tryb". | 870 | polecenie ,,przełącza tryb''. |
| 871 | 871 | ||
| 872 | >> Napisz M-x auto-fill-mode<Return>. Wstawiaj potem linię pełną | 872 | >> Napisz M-x auto-fill-mode<Return>. Wstaw potem wiele napisów |
| 873 | "asdf " tak długo, aż zobaczysz, że się podzieli na dwie linie. | 873 | ,,asdf '' tak długo, aż zobaczysz, że linia podzieli na dwie. |
| 874 | Musisz wstawić spacje pomiędzy znaki, ponieważ tryb automatycznego | 874 | Między literami musisz wstawiać spacje, ponieważ tryb |
| 875 | wypełniania łamie linie tylko tam, gdzie są spacje. | 875 | automatycznego wypełniania łamie linie tylko tam, gdzie są spacje. |
| 876 | 876 | ||
| 877 | Margines jest zazwyczaj ustawiony na 70 znaków, ale możesz go zmienić | 877 | Margines jest zazwyczaj ustawiony na 70 znaków, ale możesz to zmienić |
| 878 | za pomocą polecenia C-x f. Powinieneś podać mu argument liczbowy | 878 | poleceniem C-x f. Powinieneś poleceniu podać argument liczbowy |
| 879 | mówiący, w której kolumnie ma zostać ustawiony margines. | 879 | mówiący, w której kolumnie ma zostać ustawiony margines. |
| 880 | 880 | ||
| 881 | >> Wywołaj C-x f z argumentem równym 20. (C-u 2 0 C-x f). | 881 | >> Wywołaj C-x f z argumentem równym 20. (C-u 2 0 C-x f). |
| 882 | Napisz potem jakiś tekst i zauważ, ze Emacs wypełnia linie do | 882 | Napisz potem jakiś tekst i zauważ, że Emacs wypełnia linie do |
| 883 | długości co najwyżej 20 znaków. Ustaw margines z powrotem na | 883 | długości co najwyżej 20 znaków. Ustaw margines z powrotem na |
| 884 | 70 znaków, wywołując jeszcze raz C-x f. | 884 | 70 znaków, wywołując jeszcze raz C-x f z odpowiednim argumentem. |
| 885 | 885 | ||
| 886 | Jeśli dokonujesz zmian wewnątrz akapitu, tryb | 886 | Jeśli zmieniasz tekst wewnątrz akapitu, to tryb automatycznego |
| 887 | automatycznego wypełniania nie wyrówna marginesu | 887 | wypełniania sam z siebie nie wyrówna marginesu. Możesz go wyrównać |
| 888 | sam z siebie. By wywołać polecenie | 888 | samodzielnie, wydając polecenie M-q (Meta-q) (kursor powinien się |
| 889 | wyrównania marginesu, naciśnij M-q (Meta-q), | 889 | wówczas znajdować wewnątrz akapitu). |
| 890 | podczas gdy kursor znajduje się wewnątrz akapitu. | ||
| 891 | 890 | ||
| 892 | >> Przesuń kursor do poprzedniego akapitu i naciśnij M-q. | 891 | >> Przesuń kursor do poprzedniego akapitu i naciśnij M-q. |
| 893 | 892 | ||
| @@ -896,248 +895,256 @@ podczas gdy kursor znajduje się wewnątrz akapitu. | |||
| 896 | ---------- | 895 | ---------- |
| 897 | 896 | ||
| 898 | Emacs potrafi szukać łańcuchów (zwartych ciągów znaków lub słów) | 897 | Emacs potrafi szukać łańcuchów (zwartych ciągów znaków lub słów) |
| 899 | zarówno wstecz jaki i do przodu. Szukanie łańcucha jest poleceniem, | 898 | zarówno wstecz jak i do przodu. Szukanie łańcucha jest poleceniem, |
| 900 | które przesuwa kursor; przesuwa ono kursor do następnego miejsca, w | 899 | które przesuwa kursor --- do następnego miejsca, w którym dany |
| 901 | którym dany łańcuch występuje. | 900 | łańcuch występuje. |
| 902 | 901 | ||
| 903 | Polecenie Emacsa "search" różni się od podobnych poleceń innych | 902 | Polecenie Emacsa "search" różni się od podobnych poleceń w innych |
| 904 | edytorów w tym sensie, ze jest ono przyrostowe. Znaczy to, ze | 903 | edytorach tym, że jest przyrostowe. Znaczy to, że szukanie odbywa |
| 905 | szukanie odbywa się w trakcie, gdy Ty wpisujesz kolejne znaki | 904 | się w trakcie, gdy wpisujesz kolejne znaki łańcucha, który ma zostać |
| 906 | łańcucha, który ma zostać odnaleziony. | 905 | znaleziony. |
| 907 | 906 | ||
| 908 | Poleceniami zapoczątkowującymi szukanie są: C-s dla szukania w przód | 907 | Poleceniami rozpoczynającymi szukanie są: C-s dla szukania w przód |
| 909 | oraz C-r dla szukania wstecz. POCZEKAJ PROSZĘ! Nie próbuj ich w tej | 908 | oraz C-r dla szukania wstecz. POCZEKAJ PROSZĘ! Nie próbuj ich w tej |
| 910 | chwili. | 909 | chwili. |
| 911 | 910 | ||
| 912 | Gdy naciśniesz C-s zauważysz, ze tekst "I-search" pojawi się w | 911 | Gdy naciśniesz C-s, zauważysz, że w obszarze echa pojawi się |
| 913 | obszarze echa. Informuje Cię to, że Emacs znajduje się w trybie | 912 | tekst "I-search". Jest to informacja, że Emacs znajduje się w trybie |
| 914 | "incremental search", czekając byś napisał tekst, który ma on znaleźć. | 913 | "incremental search" i czeka, byś napisał tekst, który ma znaleźć. |
| 915 | Naciśniecie <Return> kończy proces szukania. | 914 | Naciśnięcie <Return> kończy proces szukania. |
| 916 | 915 | ||
| 917 | >> Teraz naciśnij C-s, by rozpocząć szukanie. POWOLI, litera po | 916 | >> Rozpocznij teraz szukanie, naciskając C-s. POWOLI, litera po |
| 918 | literze, napisz słowo "kursor", zatrzymując się po każdym znaku i | 917 | literze, napisz słowo kursor, zatrzymując się po każdym znaku |
| 919 | obserwując, gdzie zatrzymuje się kursor. Gdy naciśniesz drugie | 918 | i obserwując, gdzie zatrzymuje się kursor. Gdy naciśniesz drugie |
| 920 | "r", będzie można powiedzieć, że szukałeś słowa "kursor" | 919 | r, będzie można powiedzieć, że szukałeś słowa kursor |
| 921 | jednokrotnie. Naciśnij C-s jeszcze raz, by znaleźć następne | 920 | jednokrotnie. Naciśnij jeszcze raz C-s, by znaleźć następne |
| 922 | wystąpienie słowa "kursor". Naciśnij teraz <Delete> cztery | 921 | wystąpienie słowa kursor. Naciśnij teraz cztery razy <Delete> |
| 923 | razy i zobacz, co się dzieje z kursorem. Naciśnij <RET>, by skończyć | 922 | i zobacz, co się dzieje z kursorem. Naciśnij <Return>, by skończyć |
| 924 | szukanie. | 923 | szukanie. |
| 925 | 924 | ||
| 926 | Widziałeś, co się działo? Emacs podczas szukania przyrostowego próbuje | 925 | Widziałeś, co się działo? Podczas szukania przyrostowego Emacs próbuje |
| 927 | przejść do miejsca wystąpienia łańcucha, który do tej pory wpisałeś, | 926 | przejść do miejsca wystąpienia łańcucha, który wpisałeś do tej pory, |
| 928 | podświetlając go dla Twojej wygody. By znaleźć następne wystąpienie | 927 | i podświetla go dla Twojej wygody. By znaleźć następne wystąpienie |
| 929 | słowa "kursor", po prostu naciśnij C-s jeszcze raz. Jeśli takiego nie | 928 | słowa kursor, po prostu jeszcze raz naciśnij C-s. Jeśli takiego |
| 930 | ma, Emacs zapiszczy i powie Ci, ze szukanie "skończyło się porażką". | 929 | wystąpienia nie ma, to Emacs zapiszczy i napisze, że szukanie |
| 931 | Naciśniecie C-g także przerywa proces szukania. | 930 | ,,skończyło się porażką''. |
| 932 | 931 | ||
| 933 | UWAGA: W niektórych systemach naciśniecie C-s zamrozi ekran i nie | 932 | Kombinacja C-g przerywa proces szukania, podobnie jak to czyni |
| 934 | zobaczysz żadnego tekstu z Emacsa. Oznacza to, że składowa systemu | 933 | z innymi poleceniami. |
| 935 | operacyjnego, zwana kontrolą przepływu (ang. "flow control") | 934 | |
| 936 | przechwyciła C-s i nie pozwoliła mu dojsć do Emacsa. By odzyskać | 935 | UWAGA: W niektórych systemach naciśniecie C-s zamraża ekran i w |
| 937 | kontrole nad ekranem, nacisnij C-q. Dodatkowej pomocy poszukaj w | 936 | rezultacie Emacs nie może pokazywać tekstu. Oznacza to, że składowa |
| 937 | systemu operacyjnego, zwana kontrolą przepływu (ang. "flow control"), | ||
| 938 | przechwyciła znak C-s i nie pozwoliła mu dotrzeć do Emacsa. By odzyskać | ||
| 939 | kontrolę nad ekranem, naciśnij C-q. Dodatkowej pomocy poszukaj w | ||
| 938 | rozdziale "Spontaneous Entry to Incremental Search" w podręczniku | 940 | rozdziale "Spontaneous Entry to Incremental Search" w podręczniku |
| 939 | Emacsa. | 941 | Emacsa. |
| 940 | 942 | ||
| 941 | Jesli podczas szukania przyrostowego naciśniesz <Delete> zauważysz, ze | 943 | Jeśli podczas szukania przyrostowego naciśniesz <Delete>, to zauważysz, |
| 942 | ostatni znak, który wcisnąłes znika i kursor wraca do poprzedniego | 944 | że w minibuforze znika ostatni znak wpisanego przez ciebie łańcucha, a |
| 943 | miejsca. Na przykład, załóżmy, ze nacisnąłes "k" i znalazłes pierwsze | 945 | kursor wraca do poprzedniego miejsca. Przypuśćmy na przykład, że |
| 944 | wystąpienie tej litery. Jesli teraz naciśniesz "u", kursor przesunie | 946 | nacisnąłeś k i znalazłeś pierwsze wystąpienie tej litery. Jeśli teraz |
| 945 | się do pierwszego wystąpienia "ku". Teraz nacisnij <Delete>. Skasuje | 947 | naciśniesz u, to kursor przesunie się tuż za najbliższe litery |
| 946 | to "u" z łańcucha, którego poszukujesz, a kursor wróci do pierwszego | 948 | ku. Naciśnij teraz <Delete>. Spowoduje to skasowanie z wyszukiwanego |
| 947 | wystąpienia "k". | 949 | łańcucha litery u, a kursor wróci do pierwszego wystąpienia litery k. |
| 948 | 950 | ||
| 949 | Jeśli podczas szukania nacisniesz jakiś klawisz razem z META lub CTRL | 951 | Jeśli podczas szukania naciśniesz jakiś klawisz w kombinacji z META lub |
| 950 | (z nielicznymi wyjątkami --- znakami, które mają specjalne znaczenie | 952 | Ctrl (z nielicznymi wyjątkami --- znakami, które mają specjalne |
| 951 | podczas szukania, takimi jak C-s i C-r) szukanie zostanie przerwane. | 953 | znaczenie podczas szukania, takimi jak C-s i C-r), to szukanie zostanie |
| 954 | przerwane. | ||
| 952 | 955 | ||
| 953 | C-s rozpoczyna proces szukania, który poszukuje łańcucha, który | 956 | C-s rozpoczyna proces szukania do przodu, czyli ZA bieżącą pozycją |
| 954 | znajduje się ZA bieżącą pozycja kursora. Jeśli chcesz szukać czegoś | 957 | kursora. Jeśli chcesz szukać czegoś położonego w tekście wcześniej, |
| 955 | wcześniej w tekście, naciśnij C-r. Wszystko, co powiedzieliśmy o C-s | 958 | to naciśnij C-r. Wszystko, co powiedzieliśmy o poleceniu C-s, stosuje |
| 956 | stosuje się do C-r, oczywiście ze zmianą kierunku szukania na wstecz. | 959 | się też do C-r, oczywiście w odniesieniu do szukania wstecz. |
| 957 | 960 | ||
| 958 | 961 | ||
| 959 | * WIELE OKIEN | 962 | * WIELE OKIEN |
| 960 | ------------- | 963 | ------------- |
| 961 | 964 | ||
| 962 | Jedną z przyjemnych cech Emacsa jest możliwość wyświetlania więcej niż | 965 | Jedną z użytecznych cech Emacsa jest możliwość wyświetlania więcej niż |
| 963 | jednego okna na raz. | 966 | jednego okna na raz. |
| 964 | 967 | ||
| 965 | >> Przesuń kursor do tej linii i naciśnij C-u 0 C-l. | 968 | >> Przesuń kursor do tej linii i naciśnij C-u 0 C-l. |
| 966 | 969 | ||
| 967 | >> Naciśnij teraz C-x 2, co podzieli ekran na dwa okna. Obydwa okna | 970 | >> Naciśnij teraz C-x 2, co podzieli ekran na dwa okna. Obydwa okna |
| 968 | wyświetlają ten podręcznik. Kursor pozostaje w górnym oknie. | 971 | wyświetlają ten podręcznik. Kursor pozostaje w górnym oknie. |
| 969 | 972 | ||
| 970 | >> Naciśnij C-M-v by przewinąć dolne okno. (Jeśli nie masz | 973 | >> Naciśnij C-M-v by przewinąć dolne okno. (Jeśli nie masz |
| 971 | prawdziwego klawisza Meta, naciśnij ESC C-v.) | 974 | klawisza Meta lub Alt, to naciśnij ESC C-v.) |
| 972 | 975 | ||
| 973 | >> Naciśnij C-x o ("o" jak angielskie "other") by przesunąć kursor do | 976 | >> Naciśnij C-x o ("o" jak angielskie "other") by przesunąć kursor do |
| 974 | dolnego okna. Użyj C-v i M-v w dolnym oknie by przewinąć jego | 977 | dolnego okna. Użyj C-v i M-v w dolnym oknie, by przewinąć jego |
| 975 | zawartość. Polecenia, które masz wykonać czytaj w górnym oknie. | 978 | zawartość. Polecenia, które masz wykonać, odczytuj z górnego okna. |
| 976 | 979 | ||
| 977 | >> Naciśnij C-x o jeszcze raz tak, by kursor wrócił do górnego okna. | 980 | >> Naciśnij C-x o jeszcze raz tak, by kursor wrócił do górnego okna. |
| 978 | Kursor w górnym oknie nie zmienił położenia. | 981 | Kursor w górnym oknie nie zmienił położenia. |
| 979 | 982 | ||
| 980 | Każde okno pamięta położenie swojego własnego kursora, lecz tylko | 983 | Każde okno pamięta położenie swojego kursora, lecz w danej chwili |
| 981 | jedno okno w danej chwili wyświetla kursor. Wszystkie polecenia | 984 | tylko jedno z okien wyświetla kursor. Wszystkie polecenia edycyjne |
| 982 | edycyjne stosują się do okna, w którym jest kursor. To okno nazywane | 985 | stosują się do okna, w którym jest kursor. To okno nazywane jest |
| 983 | jest "wybranym oknem". | 986 | ,,oknem wybranym''. |
| 984 | 987 | ||
| 985 | Polecenie C-M-v jest bardzo użyteczne gdy edytujesz tekst w jednym | 988 | Polecenie C-M-v przyda Ci się, gdy będziesz chciał edytować tekst w |
| 986 | oknie, a drugiego używasz tylko jako punkt odniesienia. Dzięki temu | 989 | jednym oknie, a drugiego używał jako punktu odniesienia. Dzięki niemu |
| 987 | kursor może zawsze znajdować się w oknie, zawartość którego edytujesz, | 990 | kursor może zawsze znajdować się w oknie, którego zawartość edytujesz, a |
| 988 | a Ty możesz przesuwać drugie okno za pomocą C-M-v. | 991 | Ty możesz przesuwać drugie okno. |
| 989 | 992 | ||
| 990 | C-M-v to przykład znaku, który uzyskuje się za pomocą CONTROL-META. | 993 | C-M-v to przykład kombinacji, który uzyskuje się, wciskając jednocześnie |
| 991 | Jeśli masz prawdziwy klawisz META, C-M-v możesz uzyskać przytrzymując | 994 | klawisze Ctrl i Meta (Alt). Jeśli masz prawdziwy klawisz META (Alt), to |
| 992 | jednocześnie CTRL oraz META i naciskając v. Nie jest ważne, co | 995 | C-M-v możesz uzyskać przytrzymując jednocześnie Ctrl oraz META (Alt) i |
| 993 | zostało naciśniete wcześniej, CTRL czy META, ponieważ obydwa te | 996 | naciskając v. Nie jest ważne, co zostało naciśnięte wcześniej, Ctrl czy |
| 994 | klawisze działają jako modyfikatory znaczenia klawiszy, które | 997 | META, ponieważ obydwa te klawisze działają jako modyfikatory znaczenia |
| 995 | naciskasz. | 998 | znaków. |
| 996 | 999 | ||
| 997 | Jeśli nie masz klawisza META i używasz w jego zastępstwie ESC, | 1000 | Jeśli nie masz klawisza META (Alt) i w jego zastępstwie używasz ESC, to |
| 998 | kolejność naciskania klawiszy jest znacząca: musisz najpierw nacisnąć | 1001 | kolejność naciskania klawiszy ma znaczenie: musisz najpierw nacisnąć i |
| 999 | i puścić ESC, po czym nacisnąć CTRL-v; CTRL-ESC v nie będzie działać. | 1002 | puścić ESC, po czym nacisnąć Ctrl-v; kombinacja Ctrl-ESC v nie zadziała. |
| 1000 | Dzieje się tak dlatego, ze ESC jest znakiem, a nie modyfikatorem. | 1003 | Wynika to z tego, że ESC jest znakiem, a nie modyfikatorem. |
| 1001 | 1004 | ||
| 1002 | >> Naciśnij C-x 1 (w górnym oknie), by pozbyć się dolnego okna. | 1005 | >> Naciśnij C-x 1 (w górnym oknie), by pozbyć się okna dolnego. |
| 1003 | 1006 | ||
| 1004 | (Jeśli nacisnąłbyś C-x 1 w dolnym oknie, to znikłoby górne. Możesz | 1007 | (Jeśli nacisnąłbyś C-x 1 w dolnym oknie, to górne by znikło. Możesz |
| 1005 | sobie tłumaczyć to polecenie jako "zatrzymaj tylko jedno okno --- to w | 1008 | sobie to polecenie tłumaczyć jako ,,pozostaw tylko jedno okno --- to w |
| 1006 | którym właśnie jestem".) | 1009 | którym właśnie jestem''.) |
| 1007 | 1010 | ||
| 1008 | Nie musisz wyświetlać tego samego bufora w obydwu oknach. Jeśli | 1011 | Nie musi być tak, że obydwa okna pokazują ten sam bufor. Jeśli użyjesz |
| 1009 | użyjesz C-x C-f by wyświetlić plik w jednym z okien, zawartość | 1012 | C-x C-f, by odwiedzić jakiś plik w jednym z nich, to zawartość drugiego |
| 1010 | drugiego nie zmieni się. W każdym oknie możesz wyświetlać różne pliki | 1013 | się nie zmieni. Z zasady w różnych oknach możesz niezależnie wyświetlać |
| 1011 | niezależnie. | 1014 | różne pliki. |
| 1012 | 1015 | ||
| 1013 | Oto inny sposób używania dwóch okien do wyświetlania dwóch różnych | 1016 | Oto inny sposób używania dwóch okien do wyświetlania dwóch różnych |
| 1014 | rzeczy: | 1017 | rzeczy: |
| 1015 | 1018 | ||
| 1016 | >> Naciśnij C-x 4 C-f i nazwę jednego z Twoich plików. Zakończ | 1019 | >> Naciśnij C-x 4 C-f i nazwę jednego z Twoich plików. Zakończ |
| 1017 | wprowadzanie klawiszem <Return>. Podany plik pojawi się w dolnym | 1020 | wprowadzanie klawiszem <Return>. Podany plik pojawi się w dolnym |
| 1018 | oknie razem z kursorem, który tam przeskakuje. | 1021 | oknie razem z kursorem, który tam przeskakuje. |
| 1019 | 1022 | ||
| 1020 | >> Naciśnij C-x o, by wrócić do górnego okna, oraz C-x 1 by | 1023 | >> Naciśnij C-x o, by wrócić do górnego okna, oraz C-x 1 by usunąć |
| 1021 | usunąć dolne okno. | 1024 | dolne okno. |
| 1022 | 1025 | ||
| 1023 | 1026 | ||
| 1024 | * REKURSYWNE POZIOMY EDYCJI | 1027 | * REKURSYWNE POZIOMY EDYCJI |
| 1025 | --------------------------- | 1028 | --------------------------- |
| 1026 | 1029 | ||
| 1027 | Czasami możesz znaleźć się w czymś, co nazywa się "rekursywnym | 1030 | Czasami możesz znaleźć się w czymś, co nazywa się "rekursywnym |
| 1028 | poziomem edycji". Możesz to rozpoznać po nawiasach kwadratowych w | 1031 | poziomem edycji". Możesz to rozpoznać po nawiasach kwadratowych w |
| 1029 | linii trybu, obejmujących nawiasy okrągłe zawierające nazwę głównego | 1032 | linii trybu, obejmujących nawiasy okrągłe zawierające nazwę głównego |
| 1030 | trybu edycji. Na przykład, mógłbyś widzieć [(Fundamental)] zamiast | 1033 | trybu edycji. Mógłbyś na przykład zobaczyć [(Fundamental)] zamiast |
| 1031 | (Fundamental). | 1034 | (Fundamental). |
| 1032 | 1035 | ||
| 1033 | By wyjść z rekursywnego poziomu edycji naciśnij ESC ESC ESC. Jest to | 1036 | By wyjść z rekursywnego poziomu edycji, naciśnij ESC ESC ESC. Jest to |
| 1034 | ogólnego przeznaczenia "wychodzimy". Możesz go użyć także by pozbyć | 1037 | ogólnego przeznaczenia polecenie ,,wychodzimy''. Możesz go użyć także, |
| 1035 | się nadmiaru okien lub wyjść z minibufora. | 1038 | by pozbyć się nadmiaru okien albo wyjść z minibufora. |
| 1036 | 1039 | ||
| 1037 | >> Naciśnij M-x by wejść do minibufora; naciśnij potem ESC ESC ESC, by | 1040 | >> Naciśnij M-x by wejść do minibufora, potem naciśnij ESC ESC ESC, by |
| 1038 | z niego wyjść. | 1041 | z niego wyjść. |
| 1039 | 1042 | ||
| 1040 | Nie możesz użyć C-g, by wyjść z rekursywnego poziomu edycji. Dzieje | 1043 | Aby wyjść z rekursywnego poziomu edycji, nie wystarczy użyć C-g. Dzieje |
| 1041 | się tak dlatego, ze C-g jest używane do anulowania poleceń i | 1044 | się tak dlatego, że klawisz C-g jest używany do anulowania poleceń i |
| 1042 | argumentów WEWNĄTRZ rekursywnego poziomu edycji. | 1045 | argumentów WEWNĄTRZ pojedynczego rekursywnego poziomu edycji. |
| 1043 | 1046 | ||
| 1044 | 1047 | ||
| 1045 | SZUKANIE DODATKOWEJ POMOCY | 1048 | SZUKANIE POMOCY |
| 1046 | -------------------------- | 1049 | --------------- |
| 1047 | 1050 | ||
| 1048 | W tym podręczniku spróbowaliśmy dostarczyć tylko tyle informacji, ile | 1051 | W tym podręczniku dostarczyliśmy tylko tyle informacji, ile jest |
| 1049 | jest niezbędne, byś mógł zacząć używać Emacsa. Emacs jest istną | 1052 | niezbędne, byś mógł zacząć używać Emacsa. Emacs jest istną kopalnią |
| 1050 | kopalnią najróżniejszych rzeczy, których nie sposób tutaj opisać. | 1053 | najróżniejszych rzeczy, których nie sposób tutaj opisać. Będziesz |
| 1051 | Zapewne będziesz chciał dowiedzieć się więcej o Emacsie, ponieważ | 1054 | zapewne chciał dowiedzieć się o Emacsie więcej, ponieważ posiada on |
| 1052 | posiada on wiele pożądanych cech, o których na razie nic nie wiesz. | 1055 | wiele pożytecznych cech, o których na razie nic nie wiesz. Między innymi |
| 1053 | Jest w nim zaszyte mnóstwo wewnętrznej dokumentacji, która może być | 1056 | jest w nim zaszyte mnóstwo wewnętrznej dokumentacji. Dotrzeć do tej |
| 1054 | osiągnięta za pomocą Control-h, które określamy mianem "znaku pomocy" | 1057 | dokumentacji możesz po naciśnięciu kombinacji C-h. |
| 1055 | z powodu spełnianej przez niego roli. | ||
| 1056 | 1058 | ||
| 1057 | By uzyskać pomoc, naciśnij C-h a potem znak, który określa jakiego | 1059 | By uzyskać pomoc, naciśnij C-h, a potem znak, który określa jakiego |
| 1058 | typu pomocy oczekujesz. Jeśli poczujesz się NAPRAWDĘ zagubiony, | 1060 | rodzaju pomocy oczekujesz. Jeśli poczujesz się NAPRAWDĘ zagubiony, to |
| 1059 | napisz C-h ? i Emacs spróbuje powiedzieć Ci, jakiego typu pomocy może | 1061 | napisz C-h?, a Emacs podpowie, jakiego rodzaju pomocy może Ci |
| 1060 | Ci dostarczyć. Jeśli naciśniesz C-h a potem zadecydujesz, że pomoc | 1062 | dostarczyć. Jeśli naciśniesz C-h, a potem zadecydujesz, że pomoc nie |
| 1061 | nie jest Ci jednak potrzebna, po prostu wciśnij C-g by anulować C-h. | 1063 | jest Ci jednak potrzebna, to aby anulować zapoczątkowane polecenie C-h, |
| 1064 | po prostu wciśnij C-g. | ||
| 1062 | 1065 | ||
| 1063 | Najprostszą pomoc możesz uzyskać naciskając C-h c. Naciśnij C-h a | 1066 | Najprostszą pomoc możesz uzyskać naciskając C-h c. Naciśnij C-h a potem |
| 1064 | potem c, po czym kombinacje klawiszy polecenia, i Emacs wyświetli | 1067 | c, po czym kombinację klawiszy, której znaczenie chcesz poznać; Emacs |
| 1065 | bardzo krótki opis polecenia. | 1068 | wyświetli krótki opis polecenia odpowiadającego tej kombinacji. |
| 1066 | 1069 | ||
| 1067 | >> Naciśnij C-h c Control-p. | 1070 | >> Naciśnij C-h c C-p. |
| 1068 | Powinno to przywołać komunikat, o treści podobnej do | 1071 | Powinno to przywołać komunikat, o treści podobnej do |
| 1069 | 1072 | ||
| 1070 | C-p runs the command previous-line | 1073 | C-p runs the command previous-line |
| 1071 | 1074 | ||
| 1072 | W ten sposób możesz uzyskać "nazwę funkcji". Przydaje się to podczas | 1075 | W ten sposób możesz uzyskać ,,nazwę funkcji'' przypisanej kombinacji |
| 1073 | pisania kodu w Lispie, który rozszerza Emacsa; wystarcza to także do | 1076 | klawiszy. Przydaje się to podczas pisania kodu w Lispie, w którym |
| 1074 | przypomnienia Ci, co dane polecenie robi, jeśli widziałeś je już | 1077 | zapisane są rozszerzenia Emacsa; wystarcza to także do przypomnienia |
| 1075 | wcześniej, ale nie zapamiętałeś go. | 1078 | Ci, co dane polecenie robi, jeśli widziałeś je już wcześniej, lecz |
| 1079 | go nie zapamiętałeś. | ||
| 1080 | |||
| 1081 | Jako dopełnienie polecenia C-h c Emacs dopuszcza też wieloznakowe | ||
| 1082 | kombinacje klawiszy, na przykład C-x C-s albo (jeśli nie masz klawisza | ||
| 1083 | META lub Alt) <ESC>v. | ||
| 1076 | 1084 | ||
| 1077 | Polecenia wywoływane za pomocą wieloznakowej kombinacji klawiszy, na | ||
| 1078 | przykład C-x C-s oraz (jeśli nie masz klawisza META lub EDIT) <ESC>v, | ||
| 1079 | są także dopuszczalne po C-h c. | ||
| 1080 | 1085 | ||
| 1081 | By uzyskać więcej informacji na temat polecenia, naciśnij C-h k | 1086 | By uzyskać więcej informacji na temat polecenia, naciśnij C-h k |
| 1082 | zamiast C-h c. | 1087 | zamiast C-h c. |
| 1083 | 1088 | ||
| 1084 | >> Naciśnij C-h k Control-p. | 1089 | >> Naciśnij C-h k C-p. |
| 1085 | 1090 | ||
| 1086 | To polecenie wyświetla dokumentację na temat danej funkcji oraz jej | 1091 | To polecenie wyświetla dokumentację na temat danej funkcji oraz jej |
| 1087 | nazwę w oknie Emacsa. Gdy skończysz śledzić wynik tego polecenia | 1092 | nazwę w oknie Emacsa. Gdy skończysz śledzić wynik tego polecenia |
| 1088 | naciśnij C-x 1, by pozbyć się tekstu pomocy. Nie musisz tego robić od | 1093 | naciśnij C-x 1, by pozbyć się tekstu pomocy. Nie musisz tego robić od |
| 1089 | razu. Możesz wykonać pewne operacje w oparciu o tekst pomocy zanim | 1094 | razu. Możesz wykonać pewne operacje w oparciu o tekst pomocy zanim |
| 1090 | naciśniesz C-x 1. | 1095 | naciśniesz C-x 1. |
| 1091 | 1096 | ||
| 1092 | Oto kilka innych użytecznych wariantów C-h: | 1097 | Oto kilka innych użytecznych wariantów C-h: |
| 1093 | 1098 | ||
| 1094 | C-h f Opisz funkcje o podanej nazwie. | 1099 | C-h f Opisz funkcje o podanej nazwie. |
| 1095 | 1100 | ||
| 1096 | >> Napisz C-h f previous-line<Return>. Wypisze to na ekranie całą | 1101 | >> Napisz C-h f previous-line<Return>. Wypisze to na ekranie całą |
| 1097 | informacje, jaką Emacs ma na temat funkcji, która implementuje | 1102 | informacje, jaką Emacs ma na temat funkcji, która implementuje |
| 1098 | polecenie C-p. | 1103 | polecenie C-p. |
| 1099 | 1104 | ||
| 1100 | Podobnie komenda C-h v pokazuje na ekranie dokumentację zmiennych, których | 1105 | Podobnie komenda C-h v pokazuje na ekranie dokumentację zmiennych, |
| 1101 | wartosci mozesz zmienić, aby dostosować Emacsa do swoich | 1106 | których wartości możesz zmienić, aby dostosować Emacsa do swoich |
| 1102 | preferencji. Wpisz nazwę zmiennej, gdy Emacs o nią poprosi. | 1107 | preferencji. Wpisz nazwę zmiennej, gdy Emacs o nią poprosi. |
| 1103 | 1108 | ||
| 1104 | 1109 | ||
| 1105 | C-h a Apropos. Wpisz słowo kluczowe, a Emacs wypisze listę | 1110 | C-h a Apropos. Wpisz słowo, a Emacs wypisze listę |
| 1106 | wszystkich poleceń, których nazwa zawiera to słowo. | 1111 | wszystkich poleceń, których nazwa zawiera to słowo. |
| 1107 | Polecenia te mogą zostać wywołane za pomocą Meta-x. | 1112 | Polecenia te można wywoływać za pomocą Meta-x. |
| 1108 | Dla niektórych poleceń Apropos wypisze jedno- lub | 1113 | Dla niektórych poleceń Apropos wypisze jedno- lub |
| 1109 | dwuznakowe sekwencje, które wywołują dane polecenie. | 1114 | dwuznakowe sekwencje, które wywołują te polecenia. |
| 1110 | 1115 | ||
| 1111 | >> Napisz C-h a file<Return>. Zobaczysz listę wszystkich poleceń, | 1116 | >> Napisz C-h a file<Return>. Zobaczysz listę wszystkich poleceń, |
| 1112 | dostępnych za pomocą M-x, które maja słowo "file" w swojej nazwie. | 1117 | dostępnych za pomocą M-x, które maja słowo "file" w swojej nazwie. |
| 1113 | Zauważysz tam także polecenia takie, jak C-x C-f oraz C-x C-w, | 1118 | Zauważysz tam także polecenia takie, jak C-x C-f oraz C-x C-w, |
| 1114 | umieszczone obok nazw poleceń "find-file" i "write-file". | 1119 | umieszczone obok nazw poleceń "find-file" i "write-file". |
| 1115 | 1120 | ||
| 1116 | >> Napisz C-M-v, aby przewinąć okno pomocy. Zrób to kilka razy. | 1121 | >> Napisz C-M-v, aby przewinąć okno pomocy. Zrób to kilka razy. |
| 1117 | >> Napisz C-x 1, aby usunąć okno pomocy. | 1122 | >> Napisz C-x 1, aby usunąć okno pomocy. |
| 1118 | 1123 | ||
| 1119 | C-h i Czytanie elektronicznych podręczników (w formacie Info). To | 1124 | C-h i Czytanie elektronicznych podręczników (w formacie Info). To |
| 1120 | polecenie przełączy cię do specjalnego bufora o nazwie | 1125 | polecenie przełączy Cię do specjalnego bufora o nazwie |
| 1121 | *info*, gdzie bedziesz mógł przeczytać podręczniki | 1126 | *info*, gdzie będziesz mógł przeczytać podręczniki |
| 1122 | dotyczące pakietów zainstalowanych w twoim | 1127 | dotyczące pakietów zainstalowanych w Twoim |
| 1123 | systemie. Napisz m emacs <Return>, aby zapoznać się z | 1128 | systemie. Napisz m emacs <Return>, aby zapoznać się z |
| 1124 | podręcznikiem Emacsa. Jeżeli nigdy wczesniej nie używałes | 1129 | podręcznikiem Emacsa. Jeżeli nigdy wcześniej nie używałeś |
| 1125 | Info, napisz ? a Emacs przedstawi ci możliwości | 1130 | trybu Info, to napisz ?, a Emacs przedstawi Ci możliwości |
| 1126 | tego trybu. Po tym, jak zapoznasz się z tym krótkim | 1131 | tego trybu. Po tym, jak zapoznasz się z niniejszym krótkim |
| 1127 | podręcznikiem w dalszej pracy podstawową dokumentację | 1132 | podręcznikiem, w dalszej pracy dostęp do dokumentacji |
| 1128 | stanowić będzie właśnie Emacs Info. | 1133 | będziesz uzyskiwał właśnie za pomocą Emacs Info. |
| 1134 | |||
| 1129 | 1135 | ||
| 1130 | 1136 | ||
| 1131 | PODSUMOWANIE | 1137 | PODSUMOWANIE |
| 1132 | ------------ | 1138 | ------------ |
| 1133 | 1139 | ||
| 1134 | Pamiętaj, że by wyjść z Emacsa na stałe, używaj C-x C-c. By wyjść do | 1140 | Pamiętaj, że by wyjść z Emacsa na stałe, trzeba wydać polecenie C-x C-c. |
| 1135 | powłoki na chwilę tak, byś mógł wrócić, użyj C-z. (To nie działa pod | 1141 | By wyjść do powłoki na chwilę tak, by jeszcze Do Emacsa wrócić, trzeba |
| 1136 | X-Windows, ponieważ tam nie ma prawdziwego konceptu przejścia na | 1142 | użyć C-z. (To nie działa pod X-Windows, ponieważ tam nie ma prawdziwego |
| 1137 | chwile do powłoki. Zamiast tego C-z ikonizuje okno Emacsa.) | 1143 | konceptu przejścia na chwilę do powłoki. Zamiast tego C-z ,,ikonizuje'' |
| 1144 | okno Emacsa.) | ||
| 1138 | 1145 | ||
| 1139 | Ten podręcznik był pisany tak, by wszyscy nowi użytkownicy mogli go | 1146 | Ten podręcznik był pisany tak, by wszyscy nowi użytkownicy mogli go |
| 1140 | zrozumieć. Jeśli coś pozostawił niejasnym, nie siedź cicho i nie | 1147 | zrozumieć. Jeśli coś pozostawił niejasnym, nie siedź cicho i nie |
| 1141 | obwiniaj siebie, tylko daj nam znać! | 1148 | obwiniaj siebie, tylko daj nam znać! |
| 1142 | 1149 | ||
| 1143 | 1150 | ||
| @@ -1146,43 +1153,45 @@ KOPIOWANIE | |||
| 1146 | 1153 | ||
| 1147 | Niniejszy podręcznik jest potomkiem w długiej linii podręczników | 1154 | Niniejszy podręcznik jest potomkiem w długiej linii podręczników |
| 1148 | Emacsa, która rozpoczyna się od tego, który został napisany przez | 1155 | Emacsa, która rozpoczyna się od tego, który został napisany przez |
| 1149 | Stuarta Cracrafta dla oryginalnego Emacsa. Został on zmodyfikowany we | 1156 | Stuarta Cracrafta dla oryginalnego Emacsa. Został on zmodyfikowany we |
| 1150 | wrześniu 1994 przez Bena Winga, który zaktualizował go, jeśli chodzi o | 1157 | wrześniu 1994 przez Bena Winga, który zaktualizował go w celu uwzględnienia |
| 1151 | X-Windows. | 1158 | pracy pod X-Windows. |
| 1152 | |||
| 1153 | Tłumaczenia na język polski dokonał Remek Trzaska z pomocą Ryszarda | ||
| 1154 | Kubiaka. Jesli polskie znaki nie byly poprawnie wyswietlane w tym | ||
| 1155 | buforze, oznacza to, ze nie masz zainstalowanych polskich fontow. | ||
| 1156 | Pomoc w tym zakresie mozesz znalezc pod adresem: | ||
| 1157 | <URL:http://www.agh.edu.pl/ogonki> | ||
| 1158 | 1159 | ||
| 1159 | Tłumaczenie to zostało uaktualnione dla wersji GNU Emacs 21 | 1160 | Autorem pierwszego tłumaczenia na język polski był Remek Trzaska |
| 1160 | przez Beatę Wierzchołowską <beataw@orient.uw.edu.pl> z pomocą | 1161 | <remek@npac.syr.edu>, a pomagał mu Ryszard Kubiak |
| 1161 | Janusza S. Bienia <jsbien@mail.uw.edu.pl> | 1162 | <rysiek@ipipan.gda.pl>. Tamto tłumaczenie zostało uaktualnione dla |
| 1163 | wersji GNU Emacs 21 przez Beatę Wierzchołowską <beataw@orient.uw.edu.pl> | ||
| 1164 | z pomocą Ryszarda Kubiaka i Janusza S. Bienia <jsbien@mail.uw.edu.pl>. | ||
| 1162 | 1165 | ||
| 1163 | Ta wersja podręcznika, podobnie jak GNU Emacs, jest zastrzeżona, a | 1166 | Ta wersja podręcznika, podobnie jak GNU Emacs, jest chroniona prawem |
| 1164 | pozwolenie na kopiowanie udzielone jest pod następującymi warunkami: | 1167 | autorskim, ale wolno ją kopiować pod następującymi warunkami: |
| 1165 | 1168 | ||
| 1166 | Copyright (c) 1985, 1994, 2001 Free Software Foundation | 1169 | Copyright (c) 1985, 1994, 2001 Free Software Foundation |
| 1167 | 1170 | ||
| 1168 | Permission is granted to anyone to make or distribute verbatim | 1171 | Zezwala się na wykonywanie lub rozpowszechnianie |
| 1169 | copies of this document as received, in any medium, provided that | 1172 | wiernych kopii tego dokumentu w otrzymanej formie, na dowolnym |
| 1170 | the copyright notice and permission notice are preserved, | 1173 | nośniku, pod warunkiem zachowania informacji o |
| 1171 | and that the distributor grants the recipient permission | 1174 | prawach autorskich i niniejszym zezwoleniu oraz pod |
| 1172 | for further redistribution as permitted by this notice. | 1175 | warunkiem, że dystrybutor udzieli odbiorcy pozwolenia na |
| 1176 | dalsze rozpowszechnianie zgodnie z niniejszym zezwoleniem. | ||
| 1173 | 1177 | ||
| 1174 | Permission is granted to distribute modified versions | ||
| 1175 | of this document, or of portions of it, | ||
| 1176 | under the above conditions, provided also that they | ||
| 1177 | carry prominent notices stating who last altered them. | ||
| 1178 | 1178 | ||
| 1179 | Warunki kopiowania samego Emacsa są w pewnym stopniu inne, aczkolwiek | 1179 | Zezwala się również na rozpowszechnianie na warunkach podanych |
| 1180 | zachowują te sama idee. Proszę, przeczytaj plik COPYING, po czym | 1180 | powyżej zmodyfikowanych wersji tego dokumentu lub jego części, |
| 1181 | rozdaj swoim znajomym kopie Emacsa. Pomóż zwalczyć przeszkody w | 1181 | pod warunkiem, że zostaną wyraźnie uwidocznione |
| 1182 | rozpowszechnianiu oprogramowania przez tworzenie i dzielenie się | 1182 | informacje o tym, kto dokonał modyfikacji jako ostatni. |
| 1183 | oprogramowaniem. | 1183 | |
| 1184 | |||
| 1185 | Warunki kopiowania samego Emacsa są bardziej skomplikowane, ale zgodne | ||
| 1186 | z tą ideą. Proszę, przeczytaj plik COPYING, po czym rozdaj swoim | ||
| 1187 | znajomym kopie Emacsa. Pomóż tępić obstrukcjonizm w informatyce, | ||
| 1188 | używając, tworząc i dzieląc się oprogramowaniem swobodnym. | ||
| 1189 | |||
| 1184 | 1190 | ||
| 1185 | ;;; Local Variables: | 1191 | ;;; Local Variables: |
| 1186 | ;;; mode: fundamental | 1192 | ;;; mode: fundamental |
| 1187 | ;;; coding: latin-2 | 1193 | ;;; coding: latin-2-unix |
| 1188 | ;;; End: | 1194 | ;;; End: |
| 1195 | |||
| 1196 | |||
| 1197 | |||